Luận án tiến sĩ: Mối quan hệ giữa đặc điểm công việc, sự công bằng và động lực làm việc của giảng viên ĐBSCL

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC LẠC HỒNG NGUYỄN VĂN NHUNG MỐI QUAN HỆ GIỮA ĐẶC ĐIỂM CÔNG VIỆC, SỰ CÔNG BẰNG VÀ ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CỦA GIẢNG VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH Đồng Nai – năm 2023 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC LẠC HỒNG NGUYỄN VĂN NHUNG MỐI QUAN HỆ GIỮA ĐẶC ĐIỂM CÔNG VIỆC, SỰ CÔNG BẰNG VÀ ĐỘNG LỰC LÀM VIỆC CỦA GIẢNG VIÊN CÁC TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHU VỰC ĐỒNG BẰNG SÔNG CỬU LONG LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH (Bản luận án được bảo vệ cấp trường) Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh Mã số: 9340101 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. NGUYỄN MINH ĐỨC TS. NGUYỄN THỊ BẠCH TUYẾT Đồng Nai, năm 2023 i CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc ***** LỜI CAM ĐOAN Tôi là Nguyễn Văn Nhung, xin cam đoan nội dung luận án tiến sĩ chuyên ngành Quản Trị Kinh Doanh: “Mối quan hệ giữa đặc điểm công việc, sự công bằng đến động lực làm việc của giảng viên các trường đại học khu vực đồng bằng Sông Cửu Long” là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS.TS Nguyễn Minh Đức và TS. Nguyễn Thị Bạch Tuyết.

Các nội dung trình bày trong luận án là đúng sự thật và chưa được công bố bởi các tác giả nào khác. Tất cả những nội dung trích dẫn, tham khảo và kế thừa đều được dẫn nguồn một cách rõ ràng, trung thực, đầy đủ trong danh sách các tài liệu tham khảo. Nghiên cứu sinh Nguyễn Văn Nhung ii LỜI CẢM ƠN Trong quá trình nghiên cứu, tác giả đã nhận được rất nhiều sự động viên, hỗ trợ giúp đỡ, góp ý chân thành và khoa học từ quý Thầy/Cô tại Trường đại học Lạc Hồng. Tác giả cũng nhận được rất nhiều sự giúp đỡ từ các giảng viên đã trả lời phiếu khảo sát, tham gia phỏng vấn hỗ trợ nghiên cứu cho tác giả.

Đồng thời, tác giả cũng xin cảm ơn các chuyên gia trong ngành giáo dục đã dành thời gian cho các buổi phỏng vấn góp ý nhằm hỗ trợ tác giả xây dựng mô hình, thang đo và bảng hỏi trong quá trình nghiên cứu định lượng sơ bộ cũng như chính thức. Tác giả vô cùng biết ơn khi nhận được các định hướng nghiên cứu, sự theo dõi, động viên và hướng dẫn tận tình từ PGS.TS Nguyễn Minh Đức và TS. Nguyễn Thị Bạch Tuyết và quý thầy cô trong mọi trao đổi, góp ý về vấn đề nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, bài báo khoa học và các vấn đề học thuật khác. Với tất cả sự kính trọng, tác giả kính gửi quý Thầy/Cô, bạn bè, đồng nghiệp và gia đình lòng biết ơn sâu sắc.

Trân trọng cảm ơn! Đồng Nai, ngày. năm 2023 Nguyễn Văn Nhung iii TÓM TẮT LUẬN ÁN Giáo dục đại học đang là một mối quan tâm sâu sắc của xã hội, đặc biệt quan trọng về đội ngũ giảng viên. Giảng viên có vai trò đặc biệt lớn trong các trường đại học và xã hội. Trong các chương trình giáo dục đại học, giảng viên đóng vai trò ngày càng quan trọng mối quan hệ rất lớn đến trình độ và thái độ của sinh viên, nguồn nhân lực chất lượng cao cho quá trinh phát triển kinh tế xã hội nước nhà.

Nghiên cứu này với mục tiêu chính là xác định vai trò của đặc điểm công việc, các sự công bằng và lòng yêu nghề đối với việc nâng cao động lực làm việc của giảng viên, giúp các trường đại học có các chính sách, giải pháp nâng cao động lực làm việc của giảng viên tại đồng bằng sông Cửu Long cũng như tạo cơ sở khoa học để giúp các giảng viên có nhận thức rõ ràng hơn về vấn đề này và đưa ra những hàm ý quản trị phù hợp. Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp, kết hợp giữa nghiên cứu định tính và định lượng. Kết quả khảo lược lý thuyết, các nghiên cứu trước và phỏng vấn chuyên gia giúp xây dựng mô hình và thang đo. Nghiên cứu định lượng thực hiện qua hai giai đoạn sơ bộ và chính thức bằng phần mềm SPSS 29 và SMART PLS 4.

Dữ liệu sử dụng từ khảo sát giảng viên thực hiện tại 12 trường đại học tại đồng bằng sông Cửu Long, với 945 quan sát đạt chuẩn. Chấp nhận 7 giả thuyết nghiên cứu, kết quả khẳng định mối quan hệ giữa đặc điểm công bằng, sự công bằng và động lực làm việc của giảng viên. Đồng thời, khẳng định vai trò điều tiết mối quan hệ giữa các nhân tố của lòng yêu nghề. Lòng yêu nghề có vai trò điều tiết đến mối quan hệ giữa đặc điểm công việc và động lực làm việc của giảng viên; lòng yêu nghề có vai trò điều tiết đến mối quan hệ sự công bằng về thu nhập và động lực làm việc của giảng viên.

Nghiên cứu đã bổ sung cơ sở lý thuyết và minh chứng thực tiễn về động lực làm việc của giảng viên các trường đại học khu vực ĐBSCL, chỉ rõ lòng yêu nghề có vai trò điều tiết đến mối quan hệ giữa đặc điểm công việc và động lực làm việc của giảng viên; lòng yêu nghề cũng có vai trò điều tiết đến mối quan hệ giữa sự công bằng về thu nhập và động lực làm việc của giảng viên. Từ đó, luận án cũng đề xuất các hàm ý quản trị giúp các trường đại học gia tăng động lực làm việc của giảng viên thông qua việc tạo ra các chính sách công bằng cũng như các giải pháp giúp gia tăng lòng yêu nghề để nâng cao động lực làm việc của giảng viên. Từ khóa: động lực làm việc, lòng yêu nghề, đặc điểm công việc. iv ABSTRACT Higher education is a deep concern of society, especially important about teaching staff.

Lecturers have a particularly large role in universities and society. In higher education programs, lecturers play an increasingly important role, greatly affecting the qualifications and attitudes of students, high quality human resources for the socio-economic development of the country. This study with the main objective is to determine the role of job characteristics, equity aspects and job love in improving the work motivation of lecturers, helping universities to have policies, solutions to improve the work motivation of lecturers in the Mekong Delta as well as create a scientific basis to help lecturers have a clearer awareness of this issue and provide appropriate governance implications The study used mixed methods, combining qualitative and quantitative research. The results of theoretical review, previous studies and expert interviews help build models and scales.

Quantitative research was carried out through two preliminary and official stages using SPSS 29 and SMART PLS software 4. Data used from a survey of lecturers conducted at 12 universities in the Mekong Delta, with 945 standard observation. Accepting 7 research hypotheses, the results confirm the relationship between equity characteristics, fairness aspects and work motivation of lecturers. At the same time, affirming the role of regulating the relationship between the factors of job love.

Love for the profession has a moderating role to the relationship between job characteristics and work motivation of lecturers; Love for the profession has a moderating role in the relationship of income fairness and motivation of lecturers The study has supplemented the theoretical basis and practical evidence on the work motivation of lecturers at universities in the Mekong Delta, showing that job love has a regulatory role in the relationship between job characteristics and job satisfaction. work motivation of lecturers; Job love also has a moderating role to the relationship between income fairness and motivation of lecturers. From that, the thesis also proposes governance implications to help universities increase the motivation of lecturers through the creation of fair policies as well as solutions to increase the love of the profession to improve the quality of work. high motivation of lecturers.

Keywords: work motivation, job love, job characteristics v DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT VÀ KÝ HIỆU VIẾT STT TIẾNG VIỆT TIẾNG ANH TẮT Phương sai trích trung Average Variance 1 AVE bình Extracted Ministry of Education and 2 BGDĐT Bộ giáo dục đào tạo Training 3 CB Công bằng Equity Mô hình phương trình cấu CB- 4 trúc dựa trên hiệp phương Covariance Based SEM SEM sai 5 CG Chuyên gia Expert Phương sai phương pháp Common Method 6 CMV chung Variance 7 CR Độ tin cậy tổng hợp Composite Reliability 8 CV Công việc Work 9 DL Động lực Motivation 10 DN Đồng nghiệp Colleague 11 ĐĐCV Đặc điểm công việc Job characteristics 12 ĐH Đại học University 13 ĐLLV Động lực làm việc Motivation to work Đồng bằng sông Cửu 14 ĐBSCL Mekong Delta Long Phân tích nhân tố khám Exploratory Factor 15 EFA phá Analysis 16 FL Hệ số tải nhân tố Factor Loadings 17 GN Ghi nhận Record 18 GV Giảng viên Lecturers 19 HTMT Chỉ số HTMT Heterotrait - monotrait 20 SCB Khía cạnh công bằng The fair aspect 21 KMO Chỉ số phân tích nhân tố Kaiser Meyer Olkin vi 22 LYN Lòng yêu nghề Love for the profession Mô hình phương trình cấu PLS- 23 trúc dựa trên bình phương Partial least squares SEM SEM tối thiểu từng phần 23 SE Sai số chuẩn Standard Error Mô hình phương trình cấu Structural Equation 24 SEM trúc Model SMART 25 Phần mềm SMART PLS SMART PLS PLS Gói phần mềm thống kê Statistical Packge for the 26 SPSS cho ngành khoa học xã hội Social Sciences 27 TN Thu nhập Income 28 TP Thành phố City 29 TPHCM Thành phố Hồ Chí Minh Ho Chi Minh City 30 TT Thăng tiến Promote in career 31 TT Thông tư Circular Hệ số phóng đại phương 32 VIF Variance Inflation Factor sai vii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. II TÓM TẮT LUẬN ÁN. IV DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT VÀ KÝ HIỆU. VI DANH MỤC BẢNG BIỂU.XII DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VẼ.

XIV CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU.1 Bối cảnh nghiên cứu.2 Mục tiêu nghiên cứu.1 Mục tiêu nghiên cứu tổng quát.2 Mục tiêu nghiên cứu cụ thể.3 Câu hỏi nghiên cứu.4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.1 Đối tượng nghiên cứu.2 Đối tượng khảo sát.3 Đối tượng thảo luận nhóm và thảo luận chuyên gia.4 Phạm vi nghiên cứu.1 Phạm vi lý thuyết.2 Phạm vi không gian.3 Phạm vi thời gian. Phương pháp nghiên cứu.1 Nghiên cứu định tính.2 Nghiên cứu định lượng.6 Tổng quan các nghiên cứu trước.1 Tổng quan các nghiên cứu trước có liên quan.1 Tổng quan các nghiên cứu trên thế giới.2 Tổng quan các nghiên cứu trong nước.2 Nhận xét và khoảng trống nghiên cứu được phát hiện.7 Ý nghĩa của đề tài nghiên cứu.1 Về mặt lý thuyết.2 Về mặt thực tiễn.8 Kết cấu của luận án. 13 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ MÔ HÌNH.1 Khái niệm và vai trò của động lực làm việc.1 Khái niệm đặc điểm công việc.2 Đặc điểm công việc của nghề giáo.2 Các lý thuyết về động lực làm việc của người lao động.1 Các lý thuyết cổ điển về động lực làm việc.1 Lý thuyết tháp nhu cầu của Abraham Maslow (1942). Lý thuyết hai nhân tố của Herzberg (1959).2 Một số lý thuyết đương đại về động lực làm việc.