Luận án tiến sĩ: Giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội - Vũ Thị Lan Nhung (Học viện Tài chính)

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TÀI CHÍNH HỌC VIỆN TÀI CHÍNH --------***-------- VŨ THỊ LAN NHUNG GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN NHÀ Ở XÃ HỘI TẠI HÀ NỘI LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ HÀ NỘI - 2021 luan an i BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TÀI CHÍNH HỌC VIỆN TÀI CHÍNH --------***-------- VŨ THỊ LAN NHUNG GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN NHÀ Ở XÃ HỘI TẠI HÀ NỘI Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 9.01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: 1. NGUYỄN MINH HOÀNG 2. NGÔ TRÍ LONG HÀ NỘI - 2021 luan an ii LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận án“Giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội” là công trình nghiên cứu độc lập của riêng tôi. Các số liệu, kết quả trong luận án là trung thực.

Những tư liệu được sử dụng trong luận án đều có nguồn gốc rõ ràng. Tác giả luận án Vũ Thị Lan Nhung luan an iii MỤC LỤC Nội dung Trang LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ DANH MỤC PHỤ LỤC PHẦN MỞ ĐẦU 1 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu 1 2. Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài luận án và 3 hướng nghiên cứu tiếp theo của luận án 3.

Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 12 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 13 5. Phương pháp nghiên cứu 14 6. Đóng góp của luận án 18 7.

Kết cấu luận án 19 CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH 20 PHÁT TRIỂN NHÀ Ở XÃ HỘI 1.Tổng quan về nhà ở xã hội và phát triển nhà ở xã hội 20 1. Khái niệm nhà ở xã hội 20 1. Đặc điểm nhà ở xã hội 22 1. Phân loại nhà ở xã hội 25 1.

Phát triển nhà ở xã hội 25 1. Khái niệm phát triển nhà ở xã hội 25 1. Các chỉ tiêu phản ánh sự phát triển của nhà ở xã hội 26 1. Giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội 27 1.Khái niệm giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội 27 1.

Vai trò của giải pháp tài chính đến phát triển nhà ở xã hội 28 1. Nội dung các giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội 31 1. Giải pháp nguồn vốn 32 luan an iv 1. Giải pháp thuế 36 1.

Giải pháp tín dụng 41 1. Giải pháp giá 44 1. Các nhân tố ảnh hưởng đến giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội 49 1. Các nhân tố thuộc môi trường vĩ mô 49 1.

Quan điểm của Nhà nước và chính quyền địa phương về phát triển nhà ở 51 xã hội 1. Chính sách quy hoạch, kế hoach sử dụng đất để phát triển nhà ở xã hội 52 1. Khả năng quản lý, điều hành chính sách của Chính phủ về phát triển nhà 52 ở xã hội 1. Nguồn lực của Nhà nước cho phát triển nhà ở xã hội 53 1.

Kinh nghiệm của một số nước trên thế giới về sử dụng giải pháp tài chính 54 phát triển nhà ở xã hội 1. Kinh nghiệm của một số nước 54 1. Kinh nghiệm về giải pháp nguồn vốn 54 1. Kinh nghiệm về giải pháp thuế 62 1.

Kinh nghiệm về giải pháp tín dụng 62 1. Kinh nghiệm về giải pháp giá 64 1. Bài học kinh nghiệm về sử dụng các giải pháp tài chính phát triển nhà ở 65 xã hội cho Hà Nội, Việt Nam Kết luận chương 1 68 CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN 69 NHÀ Ở XÃ HỘI TẠI HÀ NỘI THỜI GIAN QUA 2.1 Đặc điểm chung của Hà Nội ảnh hưởng đến phát triển nhà ở xã hội 69 2. Đặc điểm về tự nhiên 69 2.

Đặc điểm về dân số 69 2. Đặc điểm về nhà ở 71 2. Đặc điểm về kinh tế 72 2. Đánh giá tác động chung của Hà Nội ảnh hưởng đến việc phát triển nhà ở 72 xã hội 2.

Thực trạng phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội thời gian qua 74 2. Giai đoạn 2011-2015 75 luan an v 2. Nhận xét khái quát thực trạng phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội thời gian qua 86 2. Thực trạng sử dụng các giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại 87 Hà Nội thời gian qua 2.

Thực trạng giải pháp nguồn vốn 88 2. Thực trạng giải pháp thuế 95 2. Thực trạng giải pháp tín dụng 99 2. Thực trạng giải pháp giá 105 2.

Đánh giá thực trạng sử dụng các giải pháp tài chính phát triển nhà ở 112 xã hội tại Hà Nội thời gian qua 2. Kết quả đạt được 112 2. Nguyên nhân của hạn chế 121 Kết luận chương 2 137 CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN 138 NHÀ Ở XÃ HỘI TẠI HÀ NỘI 3. Bối cảnh trong nước và quốc tế, định hướng, quan điểm, mục tiêu hoàn 138 thiện giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội 3.

Bối cảnh trong nước và quốc tế 138 3. Quan điểm và mục tiêu 142 3. Hoàn thiện giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội 143 3. Hoàn thiện giải pháp nguồn vốn 143 3.

Hoàn thiện giải pháp thuế 154 3. Hoàn thiện giải pháp tín dụng 159 3. Hoàn thiện giải pháp giá 165 3. Điều kiện thực hiện giải pháp 172 Kết luận chương 3 184 KẾT LUẬN 185 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC luan an vi DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nội dung đầy đủ DN Doanh nghiệp HTX Hợp tác xã KCN Khu công nghiệp NHTM Ngân hàng thương mại NHNN Ngân hàng Nhà nước NHCSXH Ngân hàng Chính sách xã hội NOXH Nhà ở xã hội NSNN Ngân sách Nhà nước GTGT Giá trị gia tăng TNDN Thu nhập doanh nghiệp UBND Ủy ban nhân dân luan an vii DANH MỤC BẢNG STT TÊN BẢNG Trang BẢNG 1.1 Thống kê hệ thống ngân hàng tiết kiệm – xây dựng ở một số nước 62 BẢNG 2.1 Một số chỉ tiêu chủ yếu về dân số của Hà Nội 71 BẢNG 2.2 Diện tích nhà ở bình quân đầu người năm 2018 72 BẢNG 2.3 Số lượng công nhân tại các khu công nghiệp và sinh viên cao đẳng, đại học trên địa 74 bàn Hà Nội BẢNG 2.4 Kế hoạch và kết quả thực hiện các chương trình nhà ở xã hội tại Hà Nội giai đoạn 77 2011-2015 BẢNG 2.5 Kế hoạch và kết quả thực hiện chương trình nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp tại 78 Hà Nội giai đoạn 2011-2015 BẢNG 2.6 Kế hoạch và kết quả thực hiện chương trình nhà ở xã hội cho công nhân tại Hà Nội 79 giai đoạn 2011-2015 BẢNG 2.7 Kế hoạch và kết quả thực hiện chương trình nhà ở xã hội cho sinh viên tại Hà Nội giai 80 đoạn 2011-2015 BẢNG 2.8 Tổng hợp kế hoạch và kết quả thực hiện các chương trình nhà ở xã hội tại Hà Nội giai 82 đoạn 2016-2020 BẢNG 2.9 Kế hoạch và kết quả thực hiện chương trình nhà ở xã hội cho người thu nhập thấp tại 83 Hà Nội giai đoạn 2016-2020 BẢNG 2.10 Kế hoạch và kết quả thực hiện chương trình nhà ở xã hội cho công nhân tại Hà Nội 84 giai đoạn 2016-2020 BẢNG 2.11 Kế hoạch và kết quả thực hiện chương trình nhà ở xã hội cho sinh viên tại Hà Nội 85 giai đoạn 2016-2020 BẢNG 2.12 Tổng hợp kế hoạch và kết quả thực hiện các chương trình nhà ở xã hội tại Hà Nội 86 2 giai đoạn BẢNG 2.13 Tổng hợp kế hoạch và kết quả thực hiện các chương trình nhà ở xã hội tại Hà Nội từ 87 2011-2015 BẢNG 2.14 Nhu cầu và kết quả huy động vốn đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại Hà Nội giai đoạn 89 2011-2015 BẢNG 2.15 Nhu cầu và kết quả huy động vốn đầu tư xây dựng nhà ở xã hội tại Hà Nội giai đoạn 90 2016-2020 BẢNG 2.16 So sánh tỷ trọng các nguồn vốn và kết quả huy động vốn đầu tư xây dựng nhà ở xã 91 hội tại Hà Nội 2 giai đoạn BẢNG 2.17 Số tiền sử dụng đất, tiền thuê đất được miễn của các doanh nghiệp đầu tư nhà ở xã 96 hộitại Hà Nội 2011-2019 BẢNG 2.18 Số thuế thu nhập doanh nghiệp được giảm của các doanh nghiệp đầu tư nhà ở xã hội 97 tại Hà Nội BẢNG 2.19 Số thuế giá trị gia tăng được giảm của các doanh nghiệp đầu tư nhà ở xã hội tại Hà Nội 98 luan an viii BẢNG 2.20 Lãi suất cho vay mua nhà ở xã hội 2013-2020 của các Ngân hàng thương mại 101 BẢNG 2.21 Lãi suất cho vay đầu tư xây dựng nhà ở xã hội 2013-2020 của các Ngân hàng thương 102 mại BẢNG 2.22 Tổng hợp kết quả cho vay hỗ trợ lãi suất để xây dựng và mua nhà ở gói 30.000 tỷ đồng 103 trên địa bàn Hà Nội BẢNG 2.23 Kết quả giải ngân gói 30.000 tỷ đối với doanh nghiệp đầu tư nhà ở xã hội trên địa 103 bàn Hà Nội từ 1/6/2013- 31/12/2015 BẢNG 2.24 Kết quả giải ngân gói 30.000 tỷ đối với người mua nhà ở xã hội trên địa bàn tp Hà 104 Nội từ 1/6/2013- 31/12/2015 BẢNG 2.25 Tổng hợp kết quả giải ngân gói 30.000 tỷ đối với doanh nghiệp và người mua nhà ở 104 xã hội trên địa bàn thành phố Hà Nội từ 1/6/2013- 31/12/2015 BẢNG 2.26 Giá bán nhà ở xã hội của một số dự án tại Hà Nội 110 BẢNG 2.27 Giá cho thuê nhà ở xã hội của một số dự án tại Hà Nội 111 BẢNG 2.28 Số lượng các dự án nhà ở xã hội được triển khai tại Hà Nội 113 BẢNG 2.29 Kết quả khảo sát đánh giá về hạn chế, vướng mắc trong quá trình sử dụng các 120 giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội thời gian qua BẢNG 2.30 Kết quả khảo sát về mức độ ảnh hưởng của các nguyên nhân dẫn đến những hạn chế, 123 vướng mắc trong quá trình sử dụng các giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội thời gian qua: Nguyên nhân của hạn chế về GP nguồn vốn BẢNG 2.31 Kết quả khảo sát về mức độ ảnh hưởng của các nguyên nhân dẫn đến những hạn chế, 126 vướng mắc trong quá trình sử dụng các giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội thời gian qua: Nguyên nhân của hạn chế về GP thuế BẢNG 2.32 Kết quả khảo sát về mức độ ảnh hưởng của các nguyên nhân dẫn đến những hạn chế, 130 vướng mắc trong quá trình sử dụng các giải pháp tài chính phát triển nhà ở xã hội tại Hà Nội thời gian qua: Nguyên nhân của hạn chế về GP tín dụng BẢNG 2.