Luận án tiến sĩ Đảng bộ Đà Nẵng lãnh đạo phát triển kinh tế biển 2007-2020 - Đào Xuân Kỳ

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH ĐÀO XUÂN KỲ ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TỪ NĂM 2007 ĐẾN NĂM 2020 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH: LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM HÀ NỘI - 2026 HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH ĐÀO XUÂN KỲ ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TỪ NĂM 2007 ĐẾN NĂM 2020 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH: LỊCH SỬ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM Mã số: 9229015 NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. Lương Viết Sang 2. Trần Thị Nhẫn HÀ NỘI - 2026 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ theo quy định Tác giả luận án Đào Xuân Kỳ MỤC LỤC MỞ ĐẦU.

1 Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CỦA CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ TỔNG QUAN LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LUẬN ÁN CẦN TẬP TRUNG NGHIÊN CỨU. 30 Chương 2 CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN CỦA ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG TỪ NĂM 2007 ĐẾN NĂM 2015.

NHỮNG YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN QUÁ TRÌNH LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN CỦA ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG TRONG GIAI ĐOẠN 2007-2015. CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG VỀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TỪ NĂM 2007 ĐẾN NĂM 2015. 48 Chương 3 ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG LÃNH ĐẠO ĐẨY MẠNH PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TỪ NĂM 2015 ĐẾN NĂM 2020. NHỮNG YẾU TỐ MỚI TÁC ĐỘNG ĐẾN QUÁ TRÌNH LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN CỦA ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG.

CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO ĐẨY MẠNH PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN CỦA ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG TỪ NĂM 2015 ĐẾN NĂM 2020. 96 Chương 4 NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM. NHẬN XÉT QUÁ TRÌNH ĐẢNG BỘ THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG LÃNH ĐẠO PHÁT TRIỂN KINH TẾ BIỂN TỪ NĂM 2007 ĐẾN NĂM 2020. MỘT SỐ KINH NGHIỆM.

171 DANH MỤC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN. 174 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 191 DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT CNH, HĐH : Công nghiệp hóa, hiện đại hóa CTr/TU : Chương trình/Thành Ủy HĐND : Hội đồng nhân dân KCN : Khu công nghiệp KT-XH : Kinh tế - xã hội KHCN : Khoa học công nghệ NQ/TW : Nghị quyết/Trung ương QĐ/UBND : Quyết định/Ủy ban nhân dân QP, AN : Quốc phòng, an ninh TEU : Twenty foot Equivalent Unit - Đơn vị chuyển đổi tương đương một container 20 feet UBND : Ủy ban nhân dân DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 2.1: Bảng thống kê số lượng khách đến thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2007-2010 .2: Bảng thống kê số lượng khách đến thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2011 - 2015 .3: Hoạt động khai thác thủy hải sản của thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2007-2010 .4: Hoạt động khai thác thủy hải sản của thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2011-2015 .1: Bản thống kê số lượng khách đến thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2016 - 2020 .2: Hoạt động thủy hải sản của thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2016-2020.3: Cơ cấu tàu thuyền khai thác hải sản của thành phố Đà Nẵng, giai đoạn 2016-2020. Tính cấp thiết của đề tài luận án Thế kỷ XXI được các nhà hoạch định chiến lược xem là “thế kỷ của đại dương” bởi những nguồn lợi khổng lồ mà biển mang lại.

Với tiềm năng to lớn, biển đóng vai trò quan trọng đối với sự thịnh vượng của các quốc gia trên thế giới. Cùng với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học kỹ thuật, con người có điều kiện chinh phục biển nhiều hơn nên vị trí, vai trò của biển ngày càng quan trọng. Vươn ra biển, hướng ra biển trở thành xu thế chung của các quốc gia trên thế giới. Việt Nam là quốc gia có tiềm năng kinh tế biển to lớn, với 3.260 km đường bờ biển, hơn 1 triệu km2 thềm lục địa (gấp 3 lần diện tích đất liền), lại nằm trên tuyến đường biển nối liền Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương nên thuận lợi cho logistics, cảng biển và giao thương quốc tế.

Vùng biển Việt Nam giàu tiềm năng phát triển với những ưu thế nổi bật như: khoáng sản biển - đặc biệt là dầu khí, nuôi trồng và khai thác hải sản, du lịch biển đảo, kinh tế cảng biển… Đây là điều kiện thuận lợi để Việt Nam phát triển kinh tế biển, góp phần thúc đẩy quá trình CNH, HĐH đất nước. Nhận thức tầm quan trọng của kinh tế biển đối với sự phát triển của đất nước, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương chính sách phát triển kinh tế biển, phát huy tiềm năng, thế mạnh của biển. Ngày 22/9/1997, Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 20-CT/TW về Đẩy mạnh phát triển kinh tế biển theo hướng CNH, HĐH với mục tiêu phát triển kinh tế biển trở thành ngành kinh tế quan trọng, góp phần nâng cao vị thế của đất nước. Ngày 9/2/2007, Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khoá X) ban hành Nghị quyết số 09-NQ/TW về Chiến lược biển Việt Nam đến năm 2020 đề ra mục tiêu đến năm 2020, Việt Nam phải trở thành quốc gia mạnh về biển.

Ngày 22/10/2018, Hội nghị lần thứ tám Ban Chấp hành Trung ương Đảng 2 (khóa XII) ban hành Nghị quyết số 36-NQ/TW về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045. Nghị quyết xác định mục tiêu đến năm 2030: Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh, đạt cơ bản các tiêu chí về phát triển kinh tế biển, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu và nước biển dâng. Thực tiễn lãnh đạo phát triển kinh tế biển của Đảng, nhất là trong thời kỳ đẩy mạnh CNH, HĐH và hội nhập quốc tế đã để lại cho Đảng ta nhiều kinh nghiệm quý cần phải được nghiên cứu, tổng kết và đúc rút kinh nghiệm. Thành phố Đà Nẵng là một trong 28 tỉnh, thành phố của Việt Nam có biển, với 92 km đường bờ biển, có vùng đặc quyền kinh tế trên 15.000 km 2; có 6/8 quận, huyện tiếp giáp với biển, trong đó có huyện đảo Hoàng Sa.

Với tiềm năng và lợi thế lớn trong phát triển kinh tế biển, Đà Nẵng luôn xác định mục tiêu trở thành trung tâm kinh tế biển mạnh của vùng duyên hải miền Trung và là một trong ba trung tâm kinh tế biển quan trọng của cả nước. Quán triệt sâu sắc chủ trương của Trung ương Đảng về phát triển kinh tế biển, Đảng bộ thành phố Đà Nẵng đã đề ra nhiều định hướng, giải pháp thiết thực nhằm quản lý, bảo vệ và khai thác hiệu quả tiềm năng biển; đồng thời tập trung phát triển các lĩnh vực kinh tế biển một cách bền vững. Nhờ đó, kinh tế biển ngày càng khẳng định vai trò là ngành kinh tế mũi nhọn, đóng góp quan trọng vào sự phát triển toàn diện của thành phố. Tuy đạt được nhiều thành tựu quan trọng trong công tác lãnh đạo phát triển kinh tế biển, Đảng bộ thành phố Đà Nẵng vẫn còn một số hạn chế, tồn tại cần được khắc phục, đó là: chưa lãnh đạo xây dựng được một chương trình, chiến lược phát triển kinh tế biển mang tính toàn diện, dài hạn.

Quy mô kinh tế biển còn nhỏ, kết cấu hạ tầng chưa đồng bộ. Sản lượng hàng hóa qua cảng và năng lực vận tải còn hạn chế. Du lịch biển phát triển chưa tương xứng với tiềm năng. Hoạt động khai thác thủy sản vẫn chủ yếu tập trung ở vùng ven bờ, trong khi việc ứng dụng KHCN trong nuôi trồng, khai thác và chế biến 3 thủy sản chưa được chú trọng đúng mức.

Tính liên kết vùng trong phát triển kinh tế biển còn yếu, thiếu sự phối hợp hiệu quả giữa các địa phương. Bên cạnh đó, việc cân đối giữa phát triển kinh tế biển với bảo vệ môi trường, bảo đảm QP, AN còn nhiều lúng túng ở một số nơi, một số thời điểm. Đời sống của bộ phận ngư dân vẫn còn nhiều khó khăn. Những hạn chế này phần nào đã làm giảm hiệu quả và chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu thực tiễn trong phát triển kinh tế biển của thành phố.

Vì vậy, nghiên cứu một cách có hệ thống quá trình Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lãnh đạo phát triển kinh tế biển nhằm tổng kết những vấn đề lý luận và thực tiễn, đúc rút những kinh nghiệm để vận dụng phát triển kinh tế biển của Đảng bộ thành phố trong bối cảnh hiện nay là nhiệm vụ có ý nghĩa lý luận và thực tiễn. Từ lý do đó, nghiên cứu sinh đã lựa chọn vấn đề: “Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lãnh đạo phát triển kinh tế biển từ năm 2007 đến năm 2020” làm đề tài nghiên cứu luận án tiến sĩ, chuyên ngành Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 2. Mục đích nghiên cứu Làm rõ quá trình Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lãnh đạo phát triển kinh tế biển từ năm 2007 đến năm 2020; đúc kết một số kinh nghiệm để có thể tham khảo, vận dụng trong phát triển kinh tế biển hiện nay.

Nhiệm vụ nghiên cứu Để thực hiện mục tiêu trên, luận án có nhiệm vụ: - Khảo sát, nghiên cứu các công trình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án; trên cơ sở đó, làm rõ phạm vi, mức độ, nội dung đã được nghiên cứu và những vấn đề đặt ra cho luận án tiếp tục cần nghiên cứu. - Phân tích, làm rõ những yếu tố tác động đến quá trình Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lãnh đạo phát triển kinh tế biển từ năm 2007 đến năm 2020. 4 - Phân tích, luận giải, làm rõ chủ trương và sự chỉ đạo thực hiện phát triển kinh tế biển của Đảng bộ thành phố Đà Nẵng từ năm 2007 đến năm 2020. - Nhận xét những ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của những ưu điểm, hạn chế; đúc kết những kinh nghiệm từ quá trình Đảng bộ thành phố Đà Nẵng lãnh phát triển kinh tế biển từ năm 2007 đến năm 2020.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 3. Đối tượng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu của luận án là sự lãnh đạo của Đảng bộ thành phố Đà Nẵng về phát triển kinh tế biển từ năm 2007 đến năm 2020. Phạm vi nghiên cứu - Về phạm vi nội dung nghiên cứu: Khái niệm kinh tế biển được tiếp cận và nhận thức ở nhiều góc độ, khía cạnh khác nhau.