Luận án tiến sĩ y học nghiên cứu một số chỉ số hình thái chức năng thận ở bệnh n

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ QUỐC PHÒNG HỌC VIỆN QUÂN Y VŨ MINH DƢƠNG NGHIÊN CỨU MỘT SỐ CHỈ SỐ HÌNH THÁI, CHỨC NĂNG THẬN Ở BỆNH NHÂN CHẾT NÃO DO CHẤN THƢƠNG SỌ NÃO LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC HÀ NỘI - 2020 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ QUỐC PHÒNG HỌC VIỆN QUÂN Y VŨ MINH DƢƠNG NGHIÊN CỨU MỘT SỐ CHỈ SỐ HÌNH THÁI, CHỨC NĂNG THẬN Ở BỆNH NHÂN CHẾT NÃO DO CHẤN THƢƠNG SỌ NÃO Chuyên ngành: Nội khoa Mã số: 9 72 01 07 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC 1.TS MAI XUÂN HIÊN 2.TS BÙI VĂN MẠNH HÀ NỘI - 2020 LỜI CẢM ƠN Trong thời gian học tập nghiên cứu và hoàn thành luận án, tôi đã nhận đƣợc nhiều sự giúp đỡ, hƣớng dẫn quý báu. Với lòng biết ơn và kính trọng, tôi xin bày tỏ lời cảm ơn chân thành nhất tới các thầy các cô đã luôn tận tình giúp đỡ tôi. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS Mai Xuân Hiên - Nguyên Chủ nhiệm bộ môn Hồi sức cấp cứu, Bệnh viện Quân y 103, Học viện Quân y, ngƣời thầy đã trực tiếp hƣớng dẫn, khích lệ tôi thực hiện luận án. Thầy là một tấm gƣơng mẫu mực về sự đức độ, rộng lƣợng, ngƣời thầy thuốc, ngƣời thầy giáo với kinh nghiệm nghề nghiệp phong phú, phƣơng pháp làm việc khoa học nghiêm túc để tôi suốt đời phấn đấu noi theo.

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS Bùi Văn Mạnh - Chủ nhiệm bộ môn, Giám đốc Trung tâm HSCC&CĐ, Bệnh viện Quân y 103, Học viện Quân y, ngƣời thầy đã trực tiếp hƣớng dẫn, tạo điều kiện giúp đỡ, hƣớng dẫn tôi rất nhiều trong quá trình làm việc, học tập và hoàn thành luận án này. Nếu không có những ý tƣởng của thầy, kinh nghiệm, sự nhiệt tình cùng với sự chặt chẽ trong khoa học của thày tôi sẽ không thể hoàn thành đƣợc luận án đúng tiến độ. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn tới ngƣời thầy, PGS.TS Lê Việt Thắng - Chủ nhiệm bộ môn Thận - Lọc máu, Bệnh viện Quân y 103 cùng các thầy cô giảng viên bộ môn đã tận tình dìu dắt, dậy dỗ tôi trên bƣớc đƣờng sự nghiệp, giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi rất nhiều trong quá trình học tập và hoàn thành luận án này. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Đảng ủy - Ban giám đốc Học viện Quân y, Đảng ủy - Ban giám đốc Bệnh viện Quân y 103, Bộ môn Trung tâm Hồi sức cấp cứu và Chống độc, Bộ môn Thận lọc máu, Labo Sinh hóa và Huyết học, Bộ môn giải phẫu bệnh Bệnh viện Quân y 103, Bệnh viện Việt Đức, Phòng sau đại học và Hệ sau đại học Học viện Quân y đã tạo điều kiện giúp đõ tôi trong thời gian học tập và nghiên cứu.

Tôi xin chân thành cảm ơn anh em bạn bè, đồng nghiệp đã luôn chia sẻ động viên, giúp đỡ tôi trong quá trình công tác, học tập và hoàn thành luận án. Cuối cùng tôi xin bày tỏ lòng biết ơn vô hạn tới công lao trời biển của tứ thân phụ mẫu, anh chị em trong gia đình, sinh thành chăm sóc, hết lòng tạo điều kiện cho tôi học tập phấn đấu thành ngƣời có ích trong xã hội. Xin bày tỏ lòng biết ơn tới Bùi Thị Nguyệt, ngƣời bạn đời yêu dấu cùng 2 con Vũ Hoàng Minh và Vũ Nam Phong là tình yêu, sức mạnh đã cổ vũ, động viên, tạo động lực cho tôi trong giai đoạn đáng nhớ của cuộc đời. Hà nội, ngày.

năm 2020 Tác giả Vũ Minh Dương LỜI CAM ĐOAN Tôi là Vũ Minh Dƣơng, nghiên cứu sinh năm 2015 Học viện Quân y, chuyên ngành Nội khoa, xin cam đoan: 1. Đây là luận án do bản thân tôi trực tiếp thực hiện dƣới sự hƣớng dẫn của PGS.TS Mai Xuân Hiên và PGS.TS Bùi Văn Mạnh. Công trình này không trùng lặp với bất kỳ nghiên cứu nào khác đã đƣợc công bố tại Việt Nam. Các số liệu và thông tin trong nghiên cứu là hoàn toàn chính xác, trung thực và khách quan, đã đƣợc xác nhận và chấp thuận của cơ sở nơi nghiên cứu.

Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trƣớc pháp luật về những cam kết này. Hà nội, ngày. năm 2020 Tác giả Vũ Minh Dương MỤC LỤC Trang LỜI CẢM ƠN LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG DANH MỤC HÌNH DANH MỤC BIỂU ĐỒ DANH MỤC SƠ ĐỒ ĐẶT VẤN ĐỀ. 1 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU.

Chấn thƣơng sọ não và chết não. Chấn thƣơng sọ não. Chết não ở bệnh nhân chấn thƣơng sọ não. Hình thái và chức năng thận ở bệnh nhân chết não.

Hình thái thận. Chức năng thận. Ảnh hƣởng chết não lên hình thái, chức năng thận. Các phƣơng pháp đánh giá hình thái và chức năng thận.

Các dấu ấn sinh học trong đánh giá tổn thƣơng thận cấp. Neutrophil gelatinase-associated lipocalin. Microalbumin nƣớc tiểu. Các dấu ấn sinh học khác.

Một số nghiên cứu trong nƣớc và trên thế giới. Các nghiên cứu trên thế giới. Các nghiên cứu trong nƣớc .36 CHƢƠNG 2 ĐỐI TƢỢNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Đối tƣợng nghiên cứu.

Tiêu chuẩn lựa chọn. Tiêu chuẩn loại trừ. Tiêu chuẩn đƣa ra khỏi nghiên cứu. Phƣơng pháp nghiên cứu.

Thiết kế nghiên cứu và cỡ mẫu. Phƣơng tiện nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Các bƣớc tiến hành nghiên cứu.

Các tiêu chuẩn sử dụng trong nghiên cứu. Phƣơng pháp thu thập thông tin và xử lý số liệu. Đạo đức nghiên cứu. 62 CHƢƠNG 3 KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.

Đặc điểm chung bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não. Đặc điểm về tuổi, giới bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não. Đặc điểm cơ cấu và nguyên nhân chấn thƣơng. Đặc điểm về thời gian từ khi chấn thƣơng đến khi chết não và thời gian chết não.

Đặc điểm về huyết áp trung bình, áp lực tĩnh mạch trung tâm và chỉ số sử dụng thuốc trợ tim vận mạch ở bệnh nhân chết não. Đặc điểm thang điểm SOFA ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng. Đánh giá một số chỉ số hình thái thận trên siêu âm, tổn thƣơng mô bệnh học thận tại 12 giờ và diễn biến chức năng thận trong vòng 72 giờ ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não. Đặc điểm hình thái thận trên siêu âm ở bệnh nhân chết não.

Vị trí tổn thƣơng mô bệnh học thận ở thời điểm 12 giờ chết não do chấn thƣơng sọ não. Phân loại tổn thƣơng mô bệnh học thận tại thời điểm 12 giờ ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não theo Karpinski. Diễn biến chức năng thận ở bệnh nhân chết não theo thời gian. Đặc điểm tổn thƣơng thận cấp ở bệnh nhân chết não theo thời gian.

Tìm hiểu mối liên quan và giá trị dự báo tổn thƣơng thận cấp của NGAL và microalbumin nƣớc tiểu ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não. Mối liên quan giữa 1 số đặc điểm bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não với tổn thƣơng thận cấp. Mối liên quan giữa một số đặc điểm bệnh nhân chết não với tổn thƣơng mô bệnh thận tại thời điểm 12 giờ chết não. Giá trị dự báo AKI của NGAL, microalbumin nƣớc tiểu ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não.84 CHƢƠNG 4 BÀN LUẬN.

Đặc điểm chung bệnh nhân nghiên cứu. Đặc điểm về tuổi, giới ở bệnh nhân chết não. Đặc điểm cơ cấu và nguyên nhân chấn thƣơng. Đặc điểm về thời gian chấn thƣơng trƣớc khi chết não và thời gian chết não.

Diễn biến huyết áp trung bình, CVP và chỉ số VIS. Diễn biến thang điểm SOFA. Đánh giá một số chỉ số hình thái thận trên siêu âm, tổn thƣơng mô bệnh học thận tại 12 giờ và diễn biến chức năng thận trong vòng 72 giờ ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não. Đặc điểm hình thái thận trên siêu âm thời điểm 12 giờ chết não.

Vị trí tổn thƣơng mô bệnh học thận ở thời điểm 12 giờ chết não do chấn thƣơng sọ não. Phân mức điểm tổn thƣơng mô bệnh học ở thời điểm 12 giờ chết não theo Karpinski. Diễn biến chức năng thận ở bệnh nhân chết não theo thời gian. Đặc điểm tổn thƣơng thận cấp ở bệnh nhân chết não theo thời gian.

Tìm hiểu mối liên quan và giá trị dự báo tổn thƣơng thận cấp của NGAL và microalbumin nƣớc tiểu ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não. Mối liên quan giữa một số đặc điểm bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não với tổn thƣơng thận cấp. Mối liên quan giữa một số đặc điểm bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não với tổn thƣơng mô bệnh tại thời điểm 12 giờ chết não. Giá trị dự báo AKI của NGAL, microalbumin nƣớc tiểu ở bệnh nhân chết não do chấn thƣơng sọ não.

117 HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI .