Tóm tắt Luận án Tiến sĩ: Năng suất lợn VCN-MS15 và Sức sản xuất thịt ở Thừa Thiên Huế

ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM NGUYỄN XUÂN AN NĂNG SUẤT SINH SẢN CỦA LỢN NÁI CÓ 1/4 GIỐNG VCN-MS15 VÀ SỨC SẢN XUẤT THỊT CỦA MỘT SỐ TỔ HỢP LỢN LAI CÓ 1/8 GIỐNG VCN-MS15 Ở TỈNH THỪA THIÊN HUẾ Ngành: Chăn nuôi Mã số: 9620105 TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ NÔNG NGHIỆP HUẾ - NĂM 2021 ĐẠI HỌC HUẾ TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM NGUYỄN XUÂN AN NĂNG SUẤT SINH SẢN CỦA LỢN NÁI CÓ 1/4 GIỐNG VCN-MS15 VÀ SỨC SẢN XUẤT THỊT CỦA MỘT SỐ TỔ HỢP LỢN LAI CÓ 1/8 GIỐNG VCN-MS15 Ở TỈNH THỪA THIÊN HUẾ Ngành: Chăn nuôi Mã số: 9620105 TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ NÔNG NGHIỆP NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. PHÙNG THĂNG LONG 2. LÊ ĐÌNH PHÙNG HUẾ - NĂM 2021 Công trình được hoàn thành tại: Trường Đại học Nông Lâm, Đại học Huế Người hướng dẫn khoa học: 1. Phùng Thăng Long 2.

Lê Đình Phùng Phản biện 1:. Luận án được bảo vệ trước hội đồng chấm luận án cấp Đại học Huế tại: số 4 đường Lê lợi, thành phố Huế, tỉnh Thừa Thiên Huế, vào lúc…… giờ …. năm 20 Có thể tìm hiểu luận án tại: 1. Thư viện Quốc gia 2.

Trung tâm Thông tin và Thư viện, Trường Đại học Nông Lâm, Đại học Huế MỞ ĐẦU 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI Trên thế giới và ở nước ta, lai giống đã và đang được sử dụng rộng rãi và được xem như một giải pháp rất hiệu quả để nâng cao năng suất và chất lượng thịt lợn. Giải pháp này giúp hạn chế những nhược điểm và phát huy tối đa ưu điểm của mỗi giống lợn. Ngoài ra sử dụng lợn nái lai và đực giống phù hợp để phối với lợn nái có ý nghĩa quan trọng trong việc mang lại ảnh hưởng bổ sung và ưu thế lai ở đời con lai (Jiang và cs.

Giống lợn Meishan là một giống lợn nổi tiếng trên thế giới về khả năng mắn đẻ và đẻ nhiều con. Ở Trung Quốc, lợn Meishan được sử dụng khá phổ biến làm nái nền hoặc tạo nái lai để nâng cao năng suất sinh sản, và cho lai với các giống lợn ngoại như Landrace, Duroc để tạo ra lợn lai thương phẩm 2, 3 giống có năng suất thân thịt được cải thiện và chất lượng thịt tốt. Một số nghiên cứu gần đây cho thấy các tổ hợp lợn lai thương phẩm có 1/8 giống Meishan đã cải thiện được năng suất và chất lượng thịt (Jiang và cs. Nhiều nước trên thế giới như Anh, Pháp, Mỹ,.

đã sử dụng giống lợn Meishan để nâng cao khả năng sinh sản của đàn lợn nái thông qua khai thác ưu thế lai của con mẹ trong các tổ hợp lai. Ở Việt Nam, từ năm 1997 trại lợn giống hạt nhân Tam Điệp (Ninh Bình) đã sử dụng dòng lợn Meishan tổng hợp L95 có nguồn gốc từ PIC (Tập đoàn cải biến giống lợn) để lai với dòng lợn đực L06 tạo ra dòng ông bà C1230, và cho lai với dòng lợn đực tổng hợp L19 tạo ra lợn cái bố mẹ CA để sản xuất lợn thương phẩm 5 giống có năng suất cao và chất lượng thịt tốt, được người chăn nuôi ở các tỉnh phía Bắc và một số tỉnh miền Trung ưa dùng. Năm 2010, Trung tâm nghiên cứu lợn Thụy Phương đã tiến hành nuôi khảo nghiệm giống lợn Meishan và kết luận: giống lợn này đã thích nghi và phù hợp với điều kiện chăn nuôi ở Việt Nam (Trịnh Hồng Sơn và cs., 2012), được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn công nhận giống lợn mới đặt tên là VCN-MS15 và cho phép sản xuất, kinh doanh ở Việt Nam. Các kết quả nghiên cứu về năng suất sinh sản và sinh trưởng, năng suất, phẩm chất thịt của lợn lai có 1/2 và 1/4 giống VCN-MS15 nuôi theo phương thức công nghiệp ở tỉnh Thừa Thiên Huế đều cho kết quả tốt (Lê Đức Thạo và cs., 2016; Phùng Thăng Long và cs.

Tuy nhiên, tỷ lệ 1/4 và 1/8 giống lợn VCN-MS15 trong các con lai sẽ có năng suất sinh sản và sức sản xuất thịt như thế nào vẫn là câu hỏi chưa có lời giải đáp. Vì vậy, chúng tôi đã thực hiện nghiên cứu đánh giá “Năng suất sinh sản của lợn nái có 1/4 giống VCN-MS15 và sức sản xuất thịt của một số tổ hợp lợn lai có 1/8 giống VCN-MS15 ở tỉnh Thừa Thiên Huế”. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU CỦA ĐỀ TÀI 2. Mục tiêu chung Đánh giá năng suất sinh sản của các tổ hợp lợn lai có 1/4 giống VCN-MS15 và khả năng sinh trưởng, năng suất và chất lượng thịt của một số tổ hợp lai có 1/8 giống VCN-MS15 trong điều kiện chăn nuôi tỉnh Thừa Thiên Huế, góp thêm cơ sở để khuyến cáo sử dụng hợp lý các tổ hợp lai có giống VCN-MS15 để cải thiện năng suất sinh sản, năng suất, chất lượng thịt và tăng sự lựa chọn các công thức lai trong chăn nuôi lợn ở tỉnh Thừa Thiên Huế và các tỉnh có điều kiện tương đồng ở miền Trung.

Mục tiêu cụ thể - Bước đầu đánh giá năng suất sinh sản của lợn nái lai LPM được phối với tinh đực Duroc và nái LDM được phối với đực Pietrain. - Đánh giá sinh trưởng, năng suất và chất lượng thịt của các tổ hợp lợn lai thương phẩm DLPM và PLDM. - Đánh giá sinh trưởng, năng suất và chất lượng thịt của các tổ hợp lợn lai thương phẩm PIC280LDM và PIC399LDM. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN 3.

Ý nghĩa khoa học Kết quả nghiên cứu của đề tài bổ sung thêm tư liệu khoa học về đặc điểm sinh lý sinh dục, khả năng sinh sản của lợn nái Landrace × (Duroc × VCN-MS15) (LDM) được phối với tinh đực giống Pietrain và lợn nái Landrace × (Pietrain × VCN-MS15) (LPM) được phối với tinh đực giống Duroc, và khả năng sinh trưởng, năng suất và chất lượng thịt của các tổ hợp lợn lai Duroc × [Landrace × (Pietrain × VCN- MS15)] (DLPM), Pietrain × [Landrace × (Duroc × VCN-MS15)] (PLDM), PIC280 × [Landrace × (Duroc × VCN-MS15)] (PIC280LDM), PIC399 × [Landrace × (Duroc × VCN-MS15)] (PIC399LDM). Ý nghĩa thực tiễn Đề tài luận án cung cấp thông tin về khả năng sinh sản của lợn nái LPM được phối với tinh đực giống Duroc, lợn nái LDM được phối với tinh đực giống Pietrain, và khả năng sinh trưởng, năng suất và chất lượng thịt của các tổ hợp lợn lai PLDM, DLPM, PIC280LDM, PIC399LDM, giúp cơ quan chuyên môn có cơ sở khoa học và thực tiễn khuyến cáo cho các cơ sở chăn nuôi lựa chọn được tổ hợp lai phù hợp góp phần nâng cao năng suất và hiệu quả chăn nuôi lợn ở Thừa Thiên Huế và miền Trung. Kết quả nghiên cứu của luận án là tài liệu tham khảo có giá trị góp phần phục vụ công tác nghiên cứu và giảng dạy trong lĩnh vực chăn nuôi lợn. Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1.

TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG LAI GIỐNG NÂNG CAO SỨC SẢN XUẤT CỦA LỢN TRÊN THẾ GIỚI VÀ TRONG NƯỚC 1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới 1. Tình hình nghiên cứu và ứng dụng lai giống để nâng cao năng suất sinh sản của lợn nái Để cải thiện di truyền về đặc điểm số lượng sinh sản của lợn nái có thể đạt được bằng cách chọn giống thuần chủng hoặc lai tạo. Tuy nhiên, hầu hết các tính trạng sinh sản của lợn đều có hệ số di truyền thấp nên hiệu quả chọn lọc khó đạt kết quả cao.

Do đó, lai tạo là cách nhanh nhất để tăng số lợn con mỗi lứa. Đây là phương pháp được sử dụng để kết hợp các đặc điểm mong muốn của hai hoặc nhiều giống hoặc dòng lợn để tận dụng các ưu thế lai. Lai tạo các giống khác nhau ở lợn được áp dụng nhằm tăng cường khả năng sinh sản để làm thay đổi cấu trúc gen của quần thể để khai thác ưu thế lai. Ở các nước có nền chăn nuôi phát triển, tùy theo nhu cầu của thị trường tiêu thụ mà quyết định hệ thống sản xuất con giống khác nhau.

Như ở Đan Mạch, Pháp, Tây Ban Nha,… thị trường tiêu thụ thịt lợn chủ yếu dành cho thị trường thế giới, việc sản 2 xuất lợn thương phẩm dựa trên lai ba giống trên nền nái Landrace và Yorkshire. Trong khi đó ba quốc gia Bắc Âu (Na Uy, Phần Lan và Thụy Điển) hai giống lợn Yorkshire và Landrace được sử dụng chủ yếu sản xuất nái lai (Hansson, 2003). Ở Trung Quốc, là quốc gia chăn nuôi lợn lớn nhất thế giới, lợn nái lai F1(Landrace × Yorkshire) là khá phổ biến (Xue và cs. Tình hình nghiên cứu và ứng dụng lai giống nâng cao năng suất, chất lượng thịt Những thay đổi trong ngành công nghiệp thịt lợn đang diễn ra trên toàn thế giới.

Hệ thống sản xuất chuyên sâu và tăng năng suất, tỷ lệ nạc đã làm giảm chất lượng thịt cảm quan. Nghiên cứu được thực hiện trong những năm gần đây đã chứng minh rằng chất lượng thịt cảm quan có liên quan đến tỷ lệ mỡ giắt trong cơ thăn và các đặc điểm khác như khả năng giữ nước và pH thịt (Przybylski và cs. Tuy nhiên, sự gia tăng tỷ lệ mỡ giắt trong cơ thăn ảnh hưởng đến sức khỏe của người tiêu dùng. Để ngành công nghiệp thịt lợn thành công, có nghĩa là thỏa mãn kỳ vọng của người tiêu dùng.

Các nghiên cứu gần đây đã tiến hành không những trên các chỉ tiêu năng suất mà còn các chỉ tiêu về chất lượng thịt. Tình hình nghiên cứu sử dụng giống lợn Meishan Một trong những giống lợn Trung Quốc cũng đã được quan tâm nhất trong nhiều năm qua là giống lợn Meishan. Lợn Meishan đã được cho lai với lợn hiện đại sau đó tiến hành chọn lọc các dòng tổng hợp qua nhiều thế hệ dựa trên các giá trị kiểu hình trên các tính trạng về khả năng sinh sản, sinh trưởng và chất lượng thịt đã được nghiên cứu trong nhiều năm qua. Chương trình lai giống đã chỉ ra rằng ưu thế lai cao nhất ở thế hệ F1 khi sử dụng giống lợn Meishan cho lai với lợn hiện đại nhằm khai thác ưu thế lai về các tính trạng sinh sản, các tính trạng về khả năng sinh sản như số con sơ sinh còn sống/ổ không có sự sai khác so với giống lợn Meishan thuần hoặc thậm chí cao hơn.

Ở Trung Quốc, lợn Meishan được sử dụng khá phổ biến làm nái nền hoặc tạo nái lai để lai với các giống lợn ngoại như Landrace hoặc Duroc tạo ra lợn lai thương phẩm 2, 3 giống có năng suất thân thịt được cải thiện và chất lượng thịt tốt (Jiang và cs. Giống lợn Meishan cũng được dùng làm nguyên liệu để lai tạo giống mới. Tình hình nghiên cứu trong nước 1. Tình hình nghiên cứu và ứng dụng lai giống để nâng cao năng suất sinh sản của lợn nái Ứng dụng lai tạo để nâng cao khả năng sinh sản của lợn nái khá phổ biến trong chăn nuôi công nghiệp ở nước ta.