Luận án quản lý đánh giá kết quả rèn luyện sinh viên đại học tại Việt Nam - Đề xuất giải pháp cải tiến

Tính cấp thiết của vấn đề nghiên cứu Trong quá trình học tập tại trường đại học, một trong những nhiệm vụ quan trọng của sinh viên là hoạt động rèn luyện. Hoạt động rèn luyện tại trường đại học sẽ giúp cho sinh viên phát triển và hoàn thiện nhân cách của mình, để họ trở thành một công dân có ích cho xã hội trong tương lai. Hoạt động rèn luyện sẽ giúp sinh viên hình thành ý thức và thái độ học tập đúng đắn. Nó cũng giúp sinh viên tham gia một cách đầy đủ và có trách nhiệm hơn các hoạt động nghiên cứu khoa học, các hoạt động ngoại khóa, các hoạt động văn hóa, văn nghệ trong nhà trường.

Đặc biệt, hoạt động rèn luyện sẽ giúp hình thành ở sinh viên một tinh thần vượt khó, tinh thần phấn đấu vươn lên trong học tập. Những khía cạnh trên sẽ giúp sinh viên có được một kết quả học tập tốt. Hoạt động rèn luyện của sinh viên tại trường đại học không chỉ giúp sinh viên phấn đấu và có ý thức học tập tốt mà còn giúp sinh viên hình thành ý thức chấp hành nội quy, quy chế, quy định của nhà trường. Ở đây, hoạt động rèn luyện đã hình thành ý thức chấp hành các chuẩn mực của nhà trường đối với sinh viên.

Đây là một khía cạnh quan trọng đối với việc hình thành nhân cách của sinh viên. Hoạt động rèn luyện tại trường đại học còn giúp sinh viên hình thành ý thức công dân trong các quan hệ với cộng đồng, xã hội. Đó là giúp cho sinh viên chấp hành tốt đưỡng lối, chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của nhà nước. Mỗi sinh viên sẽ trở thành một người tuyên truyền đường lối của Đảng, pháp luật của nhà nước trong đời sống cộng đồng.

Ở nước ta trong thời gian qua, hầu hết sinh viên có ý thức rèn luyện tốt, bên cạnh đó vẫn còn một bộ phận sinh viên ý thức rèn luyện chưa tốt. Điều này thể hiện ở chỗ, một bộ phận sinh viên tham gia vào các tệ nạn xã hội như nghiện hút ma túy, mại dâm, cờ bạc,. tham gia vào các tổ chức cá độ, đánh bạc, thậm chí một số sinh viên còn có hành vi vi phạm pháp luật như trộm cắp, giết người. Đây là một vấn đề đáng báo động về ý thức rèn luyện của một bộ phận sinh viên hiện nay.

Do vậy, việc đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên các trường đại học vô cùng quan trọng. Kết quả đánh giá giá khách quan, nghiêm túc, đúng cách, đúng hướng sẽ là động lực mạnh mẽ khích lệ sinh viên tích cực và tự giác rèn luyện, vươn lên trong học tập, thúc đẩy sự tìm tòi sáng tạo không ngừng của sinh viên. Nhiệm vụ đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên các trường đại học hiện nay là nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của các nhà trường. Tuy nhiên, để hoạt động này trong nhà trường đại học hiện nay đạt được hiệu quả như mong muốn thì mức độ thực hiện các nội dung quản lý hoạt động này của chủ thể quản lý tại trường đại học có vai trò quyết định.

Chủ thể quản lý hoạt động này tại trường đại học cần phải quản lý tốt mục tiêu đánh giá, nội dung đánh giá, hình thức, phương pháp, quy trình đánh giá, sự phối hợp giữa các cá nhân, đơn vị trong và ngoài nhà trường trong đánh 1 giá và việc sử dụng kết quả đánh giá rèn luyện của sinh viên tại trường đại học sao cho phù hợp nhất với đặc thù của nhà trường, đặc điểm của sinh viên của nhà trường. Với những cách tiếp cận trên, chúng ta thấy quản lý đánh giá kết quả rèn luyện đối với sinh viên tại trường đại học ở nước ta hiện nay đã trở thành một nhiệm vụ có tính thời sự và tính thực tiễn cao. Quản lý tốt nhiệm vụ đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên sẽ giúp cho nhà quản lý, giảng viên, các bộ phận chức năng, các tổ chức đoàn thể trong trường đại học có những quan điểm, chính sách và biện pháp giúp sinh viên rèn luyện một cách phù hợp và hiệu quả hơn và cũng là động lực giúp sinh viên tích cực, chủ động rèn luyện tại trường đại học để có được thành tích rèn luyện tốt. Kết quả nghiên cứu của đề tài sẽ cho thấy một bức tranh chung về thực trạng quản lý hoạt động này trên cơ sở đó đề xuất các giải pháp quản lý hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trường đại học một cách phù hợp và hiệu quả hơn.

Xuất phát từ những lí do trên chúng tôi lựa chọn đề tài: “Quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên các trường đại học ở Việt Nam hiện nay” để nghiên cứu. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 2. Mục đích nghiên cứu Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và đánh giá thực trạng quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên các trường đại học ở Việt Nam hiện nay đề xuất một số giải pháp quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên các trường đại học ở Việt Nam đáp ứng yêu cầu đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục nước ta trong giai đoạn hiện nay. Nhiệm vụ nghiên cứu 1) Tổng quan tình hình nghiên cứu về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên các trường đại học.

2)Xây dựng cơ sở lý luận về quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học. 3) Chỉ ra thực trạng đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học ở Việt Nam hiện nay và các yếu tố ảnh hưởng tới thực trạng quản lý hoạt động này. 4) Đề xuất một số giải pháp quản lí đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên các trường đại học ở Việt Nam hiện nay và thử nghiệm một giải pháp nhằm làm rõ tính khả thi và hiệu quả của giải pháp. Đối tượng, khách thể nghiên cứu 3.

Đối tượng nghiên cứu Quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên đại học ở nước ta hiện nay. Khách thể nghiên cứu Hoạt động đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học ở nước ta hiện nay. Giới hạn và phạm vi nghiên cứu -Do điều kiện về thời gian và nguồn lực có hạn nên trước mắt luận án này chỉ tập trung vào việc nghiên cứu quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trường đại học công lập, không nghiên cứu ở các trường đại học dân lập và chỉ tiến hành nghiên cứu trên 9 trường đại học thuộc 3 miền của đất nước, cụ thể như sau: (1) Miền Bắc: Trường Đại học Hà Nội, Trường Đại học Kiến Trúc Hà Nội, Trường Đại học Xây dựng Hà Nội; (2) Miền Trung: Trường Đại học Bách khoa Đà Nẵng, Trường Đại học Sư phạm Đà Nẵng, Trường Đại học Kinh tế Đà Nẵng; (3) Miền Nam: Trường Đại học Kinh tế thành phố Hồ Chí Minh; Trường Đại học Sư phạm thành phố Hồ Chí Minh, Trường Đại học Khoa học Tự nhiên thành phố Hồ Chí Minh. -Có rất nhiều chủ thể tham gia vào quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên tại trường đại học như: Hiệu trưởng, phó hiệu trưởng, các phòng ban có liên quan, các khoa, các đoàn thể tại nhà trường và các tổ chức chính trị, xã hội tại cộng đồng địa phương nơi nhà trường đặt trụ sở.

Tuy nhiên, trong luận án này chủ thể quản lý chính là hiệu trưởng trường đại học, các chủ thể khác là chủ thể phối hợp trong quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên ở nhà trường. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu 4. Phương pháp luận nghiên cứu -Tiếp cận hệ thống: Quản lý kết quả rèn luyện của sinh viên đại học chịu sự tác động của nhiều yếu tố khác nhau - yếu tố chủ quan và khách quan. Vì vậy, trong luận án này, quản lý kết quả rèn luyện của sinh viên đại học của Hiệu trưởng tại các trường đại học, trưởng phòng công tác sinh viên được xem xét như là kết quả tác động của nhiều yếu tố.

Tuy nhiên, trong từng thời điểm, từng hoàn cảnh khác nhau có yếu tố tác động trực tiếp, có yếu tố tác động gián tiếp, có yếu tố tác động nhiều, có yếu tố tác động ít. Việc xác định đúng vai trò của từng yếu tố trong những hoàn cảnh cụ thể là điều cần thiết. Vì vậy, trong nghiên cứu này, quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học của Hiệu trưởng tại các trường đại học được xem xét trong mối quan hệ về nhiều mặt. -Tiếp cận hoạt động: Khi nghiên cứu đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học cần nghiên cứu về hoạt động quản lý của hiệu trưởng, quản lý của phòng công tác sinh viên và hoạt động rèn luyện của sinh viên để làm bộc lộ rõ biện pháp quản lý của Hiệu trưởng, trưởng phòng công tác sinh viên đối với vấn đề đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học.

-Tiếp cận chức năng quản lý: Hoạt động quản lý đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên đại học của hiệu trưởng các trường đại học được thực hiện thông qua các chức năng cơ bản của quản lý đó là: lập kế hoạch; tổ chức; chỉ đạo; kiểm tra, đánh giá. 3 -Tiếp cận quá trình giáo dục: Nghiên cứu quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trường đại học theo tiếp cận các thành tố của quá trình giáo dục (mục đích, nội dung, phương pháp, hình thức, … cho quá trình đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên trường đại học đạt hiệu quả tốt, khách quan và minh bạch. Các thành tố này có mối quan hệ gắn bó, tác động và ảnh hưởng qua lại với nhau. Tiếp cận quá trình định hướng cho việc xác định nội dung chỉ đạo của hiệu trưởng các trường đại học đối với việc thực hiện đánh giá kết quả rèn luyện của sinh viên (tất cả các thành tố của quá trình đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên đại học) Trong nghiên cứu này, luận án sẽ sử dụng chính cách tiếp cận quá trình kết hợp với tiếp cận chức năng quản lý để xác định các nội dung quản lý đánh giá kết quả rèn luyện cho sinh viên trường đại học.

Các phương pháp nghiên cứu cụ thể Để giải quyết được mục đích, nhiệm vụ, giả thuyết khoa học, câu hỏi nghiên cứu mà đề tài luận án đề ra.