Giải pháp pháp lý thu hút hiệu quả đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng - Luận án TS

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHÓ HỐ CHÍ MINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TÉ - LUẬT CHÂU PHỤNG CHI GIẢI PHÁP PHÁP LÝ THU HÚT HIỆU QUÃ ĐÂU Tư TRONG LĨNH vục KÉT CẤU HẠ TÀNG LUẬN ÁN TIÉN SĨ LUẬT HỌC TP. Hồ Chí Minh năm 2023 i ĐẠI HỌC QUỐC GTA THÀNH PHỐ HỔ CHÍ MINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TÉ - LUẬT CHÂU PHỤNG CHI GIẢI PHÁP PHÁP LÝ THU HÚT HIỆU QUẢ ĐÀU TU TRONG LĨNH vục KẾT CÁU HẠ TẰNG Chuyên ngành: Luật Kinh tế Mã số chuyên ngành: 9380107 NGƯỜI HƯỚNG DẦN KHOA HỌC 1. Lê Thị Bích Thọ 2. Nguyễn Ngọc Sơn TP.

Hồ Chí Minh năm 2023 i LỜ1 CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học độc lập cùa tôi dưới sự hướng dẫn khoa học cua PGS. Lê Thị Bích Thọ và TS. Các tài liệu được sử dụng trong luận án đảm bảo độ chính xác, trung thực và tin cậy. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm về công trình nghiên cứu của mình.

Nghiên cứu sinh ii LỜI CẢM ƠN Nghiên cứu sinh Châu Phụng Chi xin trân trọng cám ơn trường Đại học Kinh tế - Luật đã tạo mọi điều kiện trong suốt thời gian thực hiện Luận án. Sự hưởng dần của Phòng Sau đại học & Khoa học công nghệ là tiền đề quan trọng đe Nghiên cứu sinh thực hiện đúng và đầy đu các thủ tục liên quan trong quá trình học tập tại Trường. Hoạt động nghiên cứu khoa học do Khoa Luật Kinh tế tổ chức, dưới sự chù trì cùa PGS. Dương Anh Sơn, đã giúp Nghiên cứu sinh có những định hướng quan trọng, kịp thời và phù hợp lĩnh vực nghiên cứu.

Nghiên cứu sinh xin bày tở lòng tri ân sâu sắc đến PGS. Lê Thị Bích Thọ và TS. Nguyễn Ngọc Sơn đã tận tình hướng dẫn trong suốt quá trình thực hiện Luận án. Con đường nghiên cứu khoa học chính là sự tiến bộ từng ngày thông qua quá trình làm việc nghiêm túc của bản thân, tuy nhiên Nghiên cứu sinh sẽ không thế hoàn thành Luận án nếu thiếu sự hướng dần của các chuyên gia giàu kinh nghiệm.

Nghiên cứu sinh xin bày tò lòng biết ơn chân thành đến PGS. Nguyễn Văn Vân, GS. Lê Hồng Hạnh, PGS. Dương Anh Sơn, PGS.

Lê Vũ Nam; cùng quý Thầy, Cô phàn biện độc lập và quý Thầy, Cô trong Hội đồng khoa học đã hỗ trợ, giúp đờ, động viên và đóng góp nhiều ý kiến quý báu cho Nghiên cứu sinh trong quá trình nghiên cứu và hoàn thiện luận án. Cuối cùng, xin gửi lời yêu thương và lòng biết ơn đối với gia đinh, tập thế cơ quan và Đại biểu Quốc hội Trần Kim Yen - Chù tịch UBMTTQVN TP.HCM, nguyên Bi thư Quận ủy Quận I đã dành sự úng hộ, tạo điều kiện cho Nghiên cứu sinh trong suốt quá trình thực hiện Luận án. iii MỤC LỤC PHẦN MÒ ĐẦU. Sự cần thiết nghiên cúu cùa đề tài.

Mục đích và nhiệm vụ nghiên cún của luậnán. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu cua luận án. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận án. Nhũng diểm mói của luận án.

Cấu trúc của luận án. 9 CHUƠNG 1 TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN cứu. Tổng quan về tình hình nghiên cứu. Công trình nghiên cứu liên quan đen lý luận về đầu tư phát triển kết cấu hạ tầng.

Công trĩnh nghiên cứu liên quan đến thu hút đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Công trình nghiên cứu liên quan đền rủi ro can trở sự tham gia của nhà dầu tư tư nhân. Công trình nghiên cứu liên quan đến cân bằng lợi ích của các chú thế trong thu hút đầu tư kết cấu hạ tầng. Dánh giá tổng quan tình hình nghiên cứu.

Co’ sỏ’ lý thuyết nghiên cứu. Lý thuyết các bên liên quan. Lý thuyết về xung đột lọi ích. Lý thuyết về vai trò của nhà nước trong nền kinh tế thị trường.

Lý thuyết về ý định đầu tư của khu vực tư nhân. Lý thuyết về hiệu quả của pháp luật trong điều chỉnh các quan hệ xã hội trong nền kinh tế thị trường. Câu hỏi nghiên cứu, giả thuyết nghiên cứu, dự kiến kết quả nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu tong quát.

Câu hởi nghiên cứu chi tiết. Phương pháp nghiên cúu. 38 KÉT LUẬN CHƯƠNG 1. 40 CHƯƠNG 2 LÝ LUẬN VỀ GIẢI PHÁP PHÁP LÝ THU HÚT HIỆU QUẢ ĐẦU TU TRONG LĨNH vực KÉT CẨU HẠ TÀNG.

Khái niệm thu hút hiệu quả đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Hoạt động dầu tư trong lĩnh vục kết cẩu hạ tầng. Bán chất của hoạt dộng thu hút đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Hiệu quá cúa hoạt động đầu tư trong lĩnh vực kết cầu hạ tầng.

Tiêu chí đánh giá hiệu quả cua hoạt động thu hút đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Sự phù họp với chiến lược phát triển kinh tế - xã hội. Giai quyết hài hòa quan hệ lọi ích giữa nhà nước, nhà đầu tư và cộng đồng. Giải pháp pháp lý trong hệ thống các giải pháp thu hút đầu tư kết cấu hạ tầng.

Các giải pháp thu hút đầu tu trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Vai trò của giúi pháp pháp lý trong việc dăm bao các tiêu chí thu hút hiệu quả đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Đặc diêm của giải pháp pháp lý thu hút hiệu quả đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. 67 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2.

69 CHƯƠNG 3 CÁC YÉU TÓ TÁC ĐỘNG ĐÉN HIỆU QUẢ THU HÚT ĐẦU TU KẾT CÁU HẠ TẦNG TỪ THỰC TIẺN VIỆT NAM. Yếu tổ lợi ích cúa nhà đầu tư. Những rủi ro từ chính sách thu hút đầu tư tư nhãn vào lĩnh vực kết cẩu hạ tầng theo pháp luật Việt Nam. Những rủi ro từ năng lực thực thi các quy định về họp đồng dự án ppp theo pháp luật Việt Nam.

Yếu tố lọi ích của nhà nước. Những rủi ro từ sự thiếu tuân thủ tiêu chí phù họp vói chiến lược phát triển kinh tế - xã hội. Nhũng rủi ro từ việc lựa chọn phương thức đầu tư không phù hợp. Yếu tố lợi ích cộng đồng.

Lợi ích cộng đồng từ th ực tiễn áp dụng pháp luật khi thu hồi đất xây dựng kết cẩu hạ tầng. Lọi ích cộng dồng từ thực tiễn thi hành các quy định về vận hành, khai thác dự án kết cẩu hạ tầng. 106 KÉT LUẬN CHƯƠNG 3.118 CHƯƠNG 4 XÂY DỤNG GIẢI PHÁP PHÁP LÝ THU HÚT HIỆU QUẢ ĐẦU TU TRONG LĨNH vục KÉT CẤU HẠ TẦNG. Co’ sở xây dựng các giải pháp pháp lý thu hút hiệu quả đầu tư trong lĩnh vực kết cẩu hạ tầng.

Từ thực tiễn yêu cầu thu hút đầu tư kết cấu hạ tầng tại Việt Nam. Nhũng hạn chế của pháp luật trong kiếm soát các yếu tổ tác động đen hiệu quá thu hút đầu tu kết cấu hạ tầng tại Việt Nam. Giải pháp pháp lý đảm bảo môi trường pháp lý thu hút đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Xây dựng khung pháp lý ôn định đối với hoạt động đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng.

Luật hóa chính sách về các biện pháp thu hút đầu tư trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Hoàn thiện pháp luật về đầu tư theo phương thức đổi tác công tư. Các giải pháp pháp ]ý kiểm soát rủi ro từ chính sách thu hút đầu tư tư nhân vào lĩnh vực kết cấu hạ tầng. Bổ sung quy định về nguyên tắc kiểm soát rủi ro trong Luật ppp 145 • cơ che chia sẻ rủi ro về doanh thu tại 4.

Hoàn thiện • ppp. Hoàn thiện chế định họp đồng dụ án ppp 149 vi 4. Giải pháp pháp lý đảm bảo thực thi các quy định liên quan đến lọi ích cộng đồng. Hoàn thiện co’ chế đảm báo lọi ích của người bị thu hồi đất.

Hoàn thiện CO' chế giải quyết tranh chấp từ việc bảo đảm các điều kiện thục thi quyền khởi kiện của người sừdụng công trình, dịch vụ kết cầu hạ tầng. Đánh giá tỉnh khả thi của các giái pháp pháp lý thu hút hiệu quả dầu tu’ trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng.159 KÉT LUẬN CHƯƠNG 4. 162 PHẦN KÉT LUẬN. 164 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CÔNG BÓ KÉT QUẢ NGHIÊN cứu CỦA LUẬN ÁN.

i TÀI LIỆU THAM KHẢO.ii PHỤ LỤC. xvii vii DANH MỤC CÁC TÙ’ VIẾT TẤT Từ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt Build - operation - BOT Xây dựng - Kinh doanh - Chuyển giao transfer BT Build - transfer Xây dựng- Chuyển giao Build - transfer — BTO Xây dựng - Chuyền giao - Kinh doanh operation Build - leasing - BLT Xây dựng - Thuê dịch vụ - Chuyển giao transfer BOO Build - own - operation Xây dựng - Sở hữu - Kinh doanh Build - transfer - BTL Xây dựng - Chuyển giao - Thuê dịch vụ leasing Foreign Direel FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài Investment FTA Free Trade Agreement Hiệp định thương mại tự do GDP Gross Domestic Product Tổng sản phảm quốc nội GTVT Giao thông vận tải Official development ODA Hỗ trợ phát triển chính thức assistance Organisation for OECD Economic Cooperation Tổ chức Hợp tác Kinh tế và Phát triển and Development Public Private ppp Đối tác công - tư Pamership TP.HCM Thành phố Hồ Chí Minh Trans-Pacific Strategic Hiệp dịnh đối tác kinh tế xuyên Thái Binh TPP Economic Partnership Dương Agreement UBND Uy ban nhân dân United Nations ủy ban Lien Hợp Quốc về Luật Thương UNCITRAL Commission on mại quốc tế International Trade Law 1 PHÀN MỎ ĐÀU 1. Sụ cần thiết nghiên cứu của đề tài Việc nghiên cứu đề tài “Giải pháp pháp lý thu hút hiệu quả đầu tư trong lình vực kết cấu hạ tầng" xuất phát từ các lý do sau đây: Thử nhất, xuất phát từ sự cần thiết của đầu tư phát triên hệ thong kết cẩu hạ tâng đôi với nên kinh tê Sự tiến bộ ở của một quốc gia đòi hởi kết hợp ba yếu tố: duy trì mức tăng trưởng thu nhập; cải thiện các mô hình tăng trướng đe nâng cao năng suất và thu nhập của các bộ phận dân cư nghèo hon; và cải thiện khả năng tiếp cận cũa người nghèo đối với dịch vụ công cộng1. Việc cung cấp và duy tri đầy đủ kết cấu hạ tầng là ycu cầu cần thiết đe đạt được và duy trì mục tiêu tăng trưởng kinh tế.

Sự sẵn sàng của hệ thống kết cấu hạ tầng như điện, viễn thông và vận tải là hoàn toàn quan trọng đối với quá trình phát triển và hiện đại hóa đất nước2. Sự thiếu thốn về hệ thống kết cẩu hạ tầng được coi là một diem yếu trong cấu trúc cúa nền kinh tế, dẫn đến việc sử dụng không đúng và hạn chế năng lực sản xuất hiện có, điều đó có thể có những tác động bất lợi đến lợi nhuận và sán lượng của nền kinh tế.