Luận án Tiến sĩ: Trách nhiệm bồi thường Nhà nước theo pháp luật Việt Nam

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TƯ PHÁP TRUONG ĐẠI HỌC LUAT HÀ NOT LÊ THÁI PHƯƠNG TRACH NHIEM BOI THƯỜNG CUA NHÀ NƯỚC THEO PHAP LUẬT VIỆT NAM HÀ NỌI ~2020 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TƯ PHÁP TRUONG ĐẠI HỌC LUAT HÀ NOT TRACH NHIEM BOI THƯỜNG CUA NHÀ NƯỚC THEO PHAP LUẬT VIỆT NAM Chuyên ngành: Luật dan sự và tế tụng dan sự Mã số: 62.03 HÀ NỌI ~2020 LỜI CAM DOAN Tôi xin cam đoan đậy là công tinh nghiên cứ. toa hoe cia iệng tôi Các sổ hậu nôn trong lun đản là tg thực. Những phân tích tết luôn khoa hoe của luận án chưa từng được a công bỗ trong bắt cổng trình nào khác TÁC GIẢ LUẬN AN Lê Thái Phương. LỜI CẢM ON Tác giả sim bày tố lòng biết om sâu sắc tới Cha Mẹ Tờ, cde con và những người thân khác trong gia dinh đã hiển đồng viên linyễn kích: tác gid xin bay tổ lòng tết em sâu sắc tôt các Giáo viên hưởng dẫn là POSTS ‘Bia Đăng Kiỗu và TS Lê Đình Ngh cũng các thay giáo sổ giáo đã chỉ bảo tôn tình; xin căm om các anh , cha ban bà, đẳng nghiệp đã đông viên, giúp đố, động góp § kiến quý bán dé tác giả hoàn thành bẩn Luân án này TÁC GIẢ LUẬN AN Lê Thái Phuong DANH MỤC CÁC TỪ VIET TAT BLDS Bồ luật din sự BLTTHS Bồ luật tổ tụng bình sự QLHC Quân lý hành chính TANDTC Toa án nhân đân tối cao THADS Thi hành án dân sự THAHS Thi hành án hình se TNBTCNN Trách nhiệm béi thường của Nhà nước TTDS Tổ tung din sự TTHC Tổ tung hành chính, TTHS Tổ tụng hình sự VKSNDTC “Viện kiểm sét nhân din tối cao MỤC LỤC Trang MỞ ĐÀU TONG QUAN TINH HÌNH NGHIÊN CỨU DE TÀI Chương 1: KHÁI QUÁT CHUNG VỀ TRÁCH NHIỆM BOI THƯỜNG 17 CỦA NHÀ NƯỚC 11.

Khai niệm, bên chất của rách nhiệm béi thường của Nhà nước 17 1.11 hái viên trách nhiêm bồi thường cũa Nhà mse 17 1. Ban chất của trách nhiệm bei thường cia Nhà nước 35 12. Đặc điển trách nhiệm bai thường cũa Nhà nước 31 1 3Ý nghĩa của chế Ảnh trách nhiện bei thường của Nhà nước 34 1.4 Nội đang cơ bản của pháp luật về trích nhiệm bôi thường cũa Nhà nước 36 1 5 Pip luật về trách nhiệm bổi thường ci Nhà nước của mốt số nước trên 36 thể gói KET LUẬN CHƯƠNG 1 Chương 2: THỰC TRẠNG QUY ĐỊNH CUA PHÁP LUẠT VÀ THỰC 16 TIEN THỰC HIỆN PHÁP LUAT VE TRÁCH NHIỆM BOI THƯỜNG. CUA NHÀ NƯỚC TẠI VIET NAM 31.

Sơ lược về sự hình thành và phát biển của pháp luật vé trách nhiệm bối 16 thường của Nhà nước tử Việt Nam 211. Pháp luật về trách nhiệm bổi thường cũa Nhà nước trước lên có 16 +uật Trách nhậm bk thường cia Nhà nước 2009 2. Pháp luật về trách nhiêm bổi thường cũa Nhà nước sau lá có Luật Trách nhiệm bổi thường cũa Nhà nước 2009 32. Trách nhiệm bôi thường của Nhà nước theo quy dinh côn Luật Trách hiệm bỗi thường ia Nhà rước 2017 221 Người được bi thường 22.2 Người có quyền yêu cầu bãi thường 2.

Ngyên tắc be thường của Nhà nước 224 Ouyằnyân câu bd tường 2.25 Chữ thề có trách nhện bd thường 2. Cần cứ vác đnh rách nhận bồi thường của Nhà nước, 2. Phạm vi trách nhậm bé thường cia Nhà nước 228. Thất hai được bồi thường 102 22.

This tue giải quyết bài thường.10 Kink phi bat thường và thủ tac củ trả tiễn bãi thường 115 2. Quản nhà nước về công tác bối thường nhà nước KET LUẬN CHƯƠNG 2 Chương 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIEN PHÁP LUAT VỀ TRÁCH NHIỆM BOI THƯỜNG CUA NHÀ NƯỚC 3. Mat số quan đẫm đính hướng hoàn thin các quy định pháp luật về trách nhiệm bội thường của Nhà nước 3. Một số kién nghị hoàn thiện pháp luật về trích nhiệm bỗi thường ci Nhà nước KET LUẬN CHƯƠNG 3 KET LUẬN CHUNG.

CÁC CÔNG TRINH KHOA HQC CUA TÁC GIA ĐÃ CÔNG B6 Có LIEN QUAN DEN ĐỀ TÀI LUẬN AN DANH MUC TAILIEU THAM KHAO PHY LUC 1 - TONG QUAN TINH HÌNH NGHIÊN CỨU ĐÈ TÀI PHY LUC 2- SỐ LIEU VE TINH HÌNH THỰC HIEN TRÁCH NHIEM BOI TRƯỜNG CUA NHÀ NƯỚC PHU LUC 3 - MỘT S6 VỤ VIỆC YÊU CAU BOI THƯỜNG VÀ GIẢI QUYET BOI THƯỜNG PHU LUC 4 - CAC VĂN BẢN QUY PHAM PHÁP LUAT QUY ĐỊNH. CHI TIẾT VÀ HƯỚNG DAN THI HANH LUAT TRÁCH NHIEM BOI THƯỜNG CUA NHÀ NƯỚC MỞBÀU 1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu. Pháp luật về TNBTCNN ở Việt Nam có sự hình thành từ rất sớm Ngay từ thời Phong kiến, pháp luật của Nha nước Phong kiến đã có những quy định vẻ trách nhiệm béi thường thiệt hai do quan lại gây ra.

Ké tir khi thành lập nước "Việt Nam Dân chủ Công hòa cho đến nay, pháp luật vẻ TNBTCNN cũng đã có một quá trình hoản thiện va phát triển tương đối lâu dai. Vi nhiém vụ "hoàn thiện chế định vé bôi thường, béi hoàn” [78, tr 4] để "hoàn thành mục tiêu của chiến lược cải cách tư pháp, đồng thời cũng là nhiệm vụ phải “khẩn trương ban hanh Luật về béi thường nha nước” [79, tr 5] để thực hiển định hướng hoàn thiên hệ thông pháp luật Việt Nam đến năm 2010, định. hướng dén năm 2020, ngày 18/6/2009, Luật TNB TƠNN 2009 đã được thông qua tai kỷ hop thứ 5, Quốc hội khóa XIL. Đây là lẫn đâu tiên, TNB TCNN được quy.

định một cách đây đủ, toàn điện nhất va ở một văn bản tắm Luật. Sau hơn 08 năm thi han, Luật TNBTCNN năm 2009 đã cơ bản hoàn thánh được sử mệnh của mình, trở thành cổng cụ pháp lý quan trong va hữu hiệu. để cá nhân, tổ chức bị thiệt hại sử dụng trong việc bảo vệ quyên, lợi ich hợp pháp của mình. Trung bình hàng năm, có khoảng hơn 50 vu việc yêu cẩu bồi thường và giải quyết béi thường (Chi tất xin xem Plu Iue 2 của luân án).

Tuy nhiên, cũng từ thực tiễn cho thay, Luật TNBTCNN năm 2009 đã bộc lộ nhiêu. khiếm khuyết, thiêu sót lớn mã những khiếm khuyết, thiểu sót nay là nguyền nhân trực tiếp ảnh hưởng lớn đến quyển yêu câu bồi thường của người bị thiệt hai, việc bảo hộ quyển và lợi ích hợp pháp của họ cũng như gây khó khăn cho chính hoạt đồng giải quyết bỗi thường. Những thiếu sót nay thé hiện ở một số điểm chủ yếu, bao gồm: một i4, những thiểu sót do không bảo đảm được sự cập. nhật kịp thời của các quy định mới ban hành về quyển con người, quyền công dân như Hiển pháp năm 2013, BLDS năm 2015, BLHS năm 2015, Bộ luật TTDS năm 2015, Bộ luật TTHS năm 2015, Luật TTHC năm 2015.

ai 12, nhiễu quy định nội tại của Luật TNB TCNN đã không còn phù hợp với thực tiễn phốt triển kinh tế - sã hội Trên cơ sở đó, ngày 20/6/2017, Quốc hội khóa XIV đã thông qua Luất TNBTCNN năm 2017 và chính thức có hiệu lực kể từ ngày 01/07/2018. Có thể nói, Luật TNB TCNN năm 2017 đã sửa đổi nhiều quy định của Luật TNBTCNN. 2009 và sẽ góp phân bảo về tốt hơn quyển, lợi ích hợp pháp của người bị thiệt hai. Tuy nhiên, di mới được ban hành cũng như mới có hiệu lực thi hành, nhưng Luật TNBTCNN năm 2017 nhanh chóng béc lộ những han chế, thiểu sót mới cũng như còn nhiều han chế, thiểu sót của Luật TNB TƠNN năm 2009 ma Luật năm 2017 chưa khắc phục được Những han chế, thiêu sót này dự báo việc thi "hành Luật TNB TƠNN năm 2017 trên thực tiễn sé tiếp tuc gặp khó khăn, cin tr.

Chính vi vay, việc tiếp tuc nghiên cứu, làm rổ mét số van dé lý luân đồng thời 'với việc đánh giá thực tiễn thị hành Luật TNB TCNN để để xuất, kiến nghị hoàn. thiện pháp luật vẫn còn tính cấp thiết. Dé nay, đã có một số công trình nghiên cứu khoa hoc, bai viết của một số tác giả vé vẫn dé TNBTCNN, có thể kể đến như. Bé tài khoa học cấp Bô 'Các biện pháp bảo đâm tht hành Luật Trách nhiệm bôi thưởng của Nhà nước" do Cục Bồi thường nhà nước Bộ Twpháp thực hiện, Luận án tiền sỹ luật học của tác gi Lê Mai Anh “Bai thường thidt hat do người có thắm quyén của co quan tién hành tổ tung gập ra", Luận văn thạc si luật học của tác giả Lê Thái Phương “Một số vẫn dé If luận và thực tiễn về trách nhiệm bôi thường thiệt hại của Nhà nước", GS T8 Nguyễn Đăng Dung.

" Bồi thường biệt hat cita lập pháp” tại Hội thảo "Pháp luật và chính sich về trách nhiệm béi thường nhà nước" - Trung tâm. "Thông tin thư viện và nghiên cứu khoa học Văn phòng Quốc hội, Ha Nội, 2007.TS Phạm Hỏng Thái: “Một số vấn đã về bỗi thường nhà nước” tại Hội thảo. “Pháp luật về bôi thường nhà nước” do Ủy ban Pháp luật của Quốc hội tổ chức, Quảng Ninh, 18, 19 tháng 12 năm 2008, PGS.TS Nguyễn Như Phat: “Mot số vấn 1 hận V tách nhiện bỗi thường nhà ruớc", Tạp chỉ Nhà nước và Pháp at, số 4/2007, TS Trin Thai Dương. “Các yéu tổ phát sinh trách nhiệm bi thường nhà nước", Tạp chí Nhà nước và Pháp luật số 5/2009, PGS.TS Trinh Đức Thảo.

“Hat I thuyết và hai loại trách nhiễm bội thường nhà nước”, Tap chi nghiên ctu lập pháp số 1 (115), tháng 1/2008 Trong những công trình nghiên cứu, bai viết nghiên cứu nêu trên, có một số công tình đã nghiên cứu công phu vé TNBTCNN nhưng lại chưa toàn diés còn lại, đa số các công trình, bai viết khoa học mới chỉ nghiên cửu vẻ TNBTCNNở những bình diễn nhỏ 12, chưa có tinh bao quát, toàn điện va cũng chưa có công trình nào đưa ra hướng sửa đổi, hoàn thiện những quy định pháp luật một cách tổng thể, có hệ thông Trước thực tế trên cho thấy, việc tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện quy định của pháp luật về TNBTCNN là cân thiết, đặc biết là trong bối cảnh ma Đảng va Nhà nước vẫn đang tiép tục chủ trương hoàn thiên hơn nữa các cơ chế pháp lý phúc đáp va bảo đầm quyền con người, quyển công dân nói chung cũng như quyển được Nha nước bồi thường nói néng Với lễ nêu trên, khẳng định, việc lựa chọn và nghiên cứu để tai “Trách niêm bồi Thường của Nhà nước theo pháp luật Việt Nam’ sẽ cô giả tr lý luân và thực tiễn sâu sic. Tổng quan tinh hình nghiên cứu dé tài (nghiên cứu sinh sẽ trình. bay cụ thể tại phụ lục 1) 3.