Quản lý nhà nước công chức ngành thanh tra Việt Nam - Phạm Văn Phong

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA PHẠM VĂN PHONG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN LÝ CÔNG HÀ NỘI – 2017 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ NỘI VỤ HỌC VIỆN HÀNH CHÍNH QUỐC GIA PHẠM VĂN PHONG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY Chuyên ngành: Quản lý công Mã số : 62 34 04 03 LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN LÝ CÔNG NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC 1. Nguyễn Quốc Sửu 2. Trần Thị Cúc HÀ NỘI – 2017 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, dữ liệu nêu trong luận án là trung thực.

Những kết luận khoa học trong luận án chưa từng được công bố trong bất cứ công trình khoa học nào. TÁC GIẢ LUẬN ÁN Phạm Văn Phong LỜI CẢM ƠN Sau một thời gian và quá trình nghiên cứu, Luận án “Quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra ở Việt Nam hiện nay” đã được hoàn thành với sự nỗ lực của bản thân, sự giúp đỡ của người hướng dẫn khoa học, của các cơ quan, đơn vị có liên quan, của thầy cô, bạn bè và đồng nghiệp. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới tập thể người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Quốc Sửu và PGS.TS Trần Thị Cúc đã tận tâm giúp đỡ, chỉ bảo tôi trong suốt quá trình hoàn thành luận án. Xin chân thành cảm ơn Ban giám đốc Học viên Hành chính Quốc gia, Khoa sau đại học, Khoa Nhà nước và Pháp luật đã tận tình giúp đỡ và tạo điều kiện thuận lợi cho tôi trong suốt quá trình hoàn thành luận án.

Xin cảm ơn gia đình, bạn bè, đồng nghiệp, những người đã khuyến khích, giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu, thực hiện luận án này. Hà Nội, ngày tháng năm TÁC GIẢ LUẬN ÁN Phạm Văn Phong DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN CBCC : Cán bộ, công chức CTTCN : Công chức thanh tra chuyên ngành ĐT – BD : Đào tạo, bồi dưỡng SL : Số lượng TTV : Thanh tra viên TTVC : Thanh tra viên chính TTVCC : Thanh tra viên cao cấp UBND : Ủy ban nhân dân MỤC LỤC MỞ ĐẦU. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. Các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài luận án.

Những kết quả đạt được của các công trình nghiên cứu có liên quan đến đề tài luận án. Những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu trong luận án. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA. Quan niệm về ngành Thanh tra.

Công chức ngành Thanh tra và vai trò của công chức ngành Thanh tra trong tổ chức và hoạt động của ngành Thanh tra. Quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra. Kinh nghiệm quốc tế trong quản lý nhà nước đối với công chức và bài học trong quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra. THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY.

Thực trạng công chức ngành Thanh tra ở Việt Nam hiện nay. Thực trạng quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra ở Việt Nam hiện nay. Ưu điểm, hạn chế và nguyên nhân của những ưu điểm, hạn chế trong quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra ở Việt Nam hiện nay. QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI CÔNG CHỨC NGÀNH THANH TRA Ở VIỆT NAM.

Quan điểm hoàn thiện quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra ở Việt Nam. Các giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra. 182 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. 185 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.

186 DANH MỤC CÁC BẢNG, BIỂU, SƠ ĐỒ TRONG LUẬN ÁN Bảng 3.1: Số lượng lao động ngành Thanh tra các năm 2013, 2014, 2015 .2: Chất lượng công chức ngành Thanh tra năm 2015 .3: Thẩm quyền của các cơ quan trong quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra .4: Thẩm quyền bổ nhiệm thanh tra viên các cấp.5: Tổng hợp tình hình đào tạo, bồi dưỡng tại trường Cán bộ Thanh tra .1 : Tiêu chí đánh giá.2 : Kết quả đánh giá và xếp loại .3: Hệ thống tiêu chí đánh giá quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra .1: Biểu đồ số lượng công chức trong ngạch TTV các năm 2013, 2014, 2015 .1: Khung năng lực lãnh đạo, quản lý Hành chính công theo thông lệ quốc tế .2: Khung năng lực lãnh đạo, quản lý ngành Thanh tra .3: Thời gian làm việc cho từng vị trí việc làm .1: Hoạt động xác định vị trí việc làm và cơ cấu ngạch công chức đối với công chức ngành Thanh tra .2: Quy trình tuyển dụng công chức ngành Thanh tra .3: Quy trình thi nâng ngạch đối với công chức ngành Thanh tra.4: Quy trình thi đào tạo, bồi dưỡng đối với công chức ngành Thanh tra. Sự cần thiết nghiên cứu đề tài Con người vừa là mục tiêu, vừa là động lực của sự phát triển. Trong bất kì tổ chức nào, dù ở khu vực công hay khu vực tư, yếu tố con người luôn đóng vai trò quyết định trong việc hoàn thành sứ mệnh, mục tiêu, nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chức. Cũng bởi lẽ đó, quản lý nguồn nhân lực là một hoạt động trọng yếu.

Trong cơ quan nhà nước, quản lý nguồn nhân lực lại càng chiếm vai trò đặc biệt quan trọng. Điều này trước hết xuất phát từ chính vị trí, chức năng của nhà nước – tổ chức xã hội đặc biệt, thiết lập quyền lực công và thực hiện quản lý về mọi mặt của đời sống xã hội.Vì vậy, hiệu quả hoạt động của cơ quan nhà nước sẽ ảnh hưởng và tác động đến toàn bộ các lĩnh vực của đời sống xã hội. Mà trên thực tế, hiệu quả đó lại được quyết định chủ yếu bởi đội ngũ cán bộ, công chức - những người được nhà nước trao quyền lực để trực tiếp tham gia hoạch định và thực thi chính sách công, trực tiếp cung cấp các dịch vụ công cho xã hội. Vậy câu hỏi đặt ra là làm sao để đội ngũ cán bộ, công chức hoạt động hiệu quả, làm sao để họ luôn phấn đấu và nỗ lực hết mình, luôn đặt lợi ích của nhà nước, nhân dân lên trên hết? Và “Quản lý nhà nước đối với cán bộ, công chức” được xem như một trong những biện pháp quan trọng nhất nhằm giải đáp cho câu hỏi trên.

Bởi chỉ có quản lý mới có thể khiến đối tượng quản lý thực hiện theo những mục tiêu mà chủ thể quản lý đã đề ra và cũng chỉ có “quản lý nhà nước” mới có đủ phương pháp, công cụ, nguồn lực để đảm bảo đội ngũ cán bộ, công chức hành động đúng theo nguyên tắc, chuẩn mực, không ngừng nâng cao hiệu quả hoạt động. Hệ thống công chức Việt Nam được cấu thành bởi công chức từ nhiều ngành, lĩnh vực khác nhau. Mỗi ngành, lĩnh vực có những yếu tố đặc thù dẫn đến sự khác nhau về đặc điểm đội ngũ công chức; đòi hỏi tất yếu phải có sự khác biệt trong quản lý nhà nước đối với công chức của từng ngành, lĩnh vực. Bởi vậy, nghiên cứu quản lý nhà nước đối với công chức từng ngành, lĩnh vực là cơ sở quan trọng để tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước đối với công chức, nâng cao chất lượng thực thi công vụ trong từng ngành, lĩnh vực nói riêng và trong bộ máy nhà nước nói chung.

1 Công chức ngành Thanh tra là một bộ phận trong hệ thống công chức Việt Nam. Hơn hết đây là lực lượng giữ vai trò quyết định trong thực hiện sứ mệnh của ngành thông qua 3 trụ cột nhiệm vụ: thanh tra; giải quyết khiếu nại, tố cáo và phòng, chống tham nhũng. Từ đó, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý, làm trong sạch bộ máy nhà nước; khẳng định, nâng cao uy tín của Đảng và Nhà nước trước nhân dân. Để thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ mà Đảng, Nhà nước và nhân dân giao phó đòi hỏi công tác quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra phải đảm bảo hiệu lực, hiệu quả, phù hợp với yêu cầu phát triển trong thời kỳ mới.

Điều này xuất phát từ một số lý do sau: Thứ nhất, xuất phát từ vị trí và vai trò của thanh tra trong quản lý nhà nước. Thanh tra là phương thức bảo đảm cho quản lý nhà nước diễn ra ổn định, đúng pháp luật, góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, bảo đảm nguyên tắc pháp chế xã hội chủ nghĩa và là biện pháp răn đe, cảnh tỉnh hữu hiệu đối với các chủ thể có ý đồ thực hiện hành vi vi phạm pháp luật. Những vai trò này sẽ không thể hiện thực hóa nếu thiếu đi đội ngũ công chức ngành Thanh tra và lực lượng này khó có thể hoạt động hiệu quả nếu thiếu đi quản lý nhà nước. Thứ hai, xuất phát từ thực tiễn quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra mặc dù đã đạt được những thành tựu đáng khích lệ song vẫn chưa đáp ứng mục tiêu đề ra.

Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về quản lý công chức ngành Thanh tra còn chưa đảm bảo tính toàn diện, phù hợp; việc phân bổ lực lượng trong ngành còn chưa phù hợp với số lượng và cơ cấu trình độ công chức, xảy ra tình trạng có nơi thiếu, nơi thừa; những mặt trái của nền kinh tế thị trường ảnh hưởng không nhỏ tới phẩm chất đạo đức, chính trị của công chức ngành Thanh tra… Thứ ba, trước bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng và yêu cầu thực hiện thành công công cuộc cải cách hành chính đòi hỏi đội ngũ công chức ngành Thanh tra phải có phẩm chất đạo đức, bản lĩnh chính trị vững vàng; không ngừng nâng cao tri thức về thông tin, khoa học kĩ thuật hiện đại; nhạy bén, thích nghi với hoàn cảnh luôn thay đổi của hoạt động quản lý nhà nước. Công chức ngành Thanh tra cần được cơ cấu, bố trí hợp lý, đảm bảo đúng người, đúng việc; phù hợp với chuyên môn, nghiệp vụ đã được đào tạo. Những nội dung trên sẽ khó được thực hiện nếu thiếu sự chú trọng quản lý nhà nước đối với công chức ngành Thanh tra hoặc hoạt động này diễn ra không đạt hiệu quả như mong đợi.