Giải pháp tài chính phát triển bền vững thị trường chứng khoán Việt Nam - Luận án Tiến sĩ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TÀI CHÍNH HỌC VIỆN TÀI CHÍNH Thư viện - IIọc viện Ngân Hàng ■iiilii X LA.00205 ;o ị<5>’ N) ị □ O L? ƠI ỢQ í ƠQ NGUYÊN THỪY LINH rfflswi GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN BÊN VỮNG THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM ;w»ịị LUẬN ÁN TIÉN Sĩ KINH TÉ 43NW5K s L«ì HÀ Nộỉ - 2012 Bộ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TÀI CHÍNH HỌC VIỆN TÀI CHÍNH -------- ---------------- NGUYỄN THÙY LINH GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN BÊN VỮNG THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM Chuyên ngành'. Kinh tế Tài chính - Ngân hàng Mã số HOC VIÊN NGÂN HÀNG TRUNG TÀM THÒNG TIN-THƯ VIÊN s8U. LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: 1. PGS, TS DƯƠNG ĐĂNG CHINH 2.

TS VŨ BẰNG HÀ NỘI - 2012 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các sổ liệu sử dụng phân tích trong luận án có nguồn gốc rõ ràng, đã được công bố đúng quy định. Các kêt quả nghiên cứu trong luận án là do tác giả tự tìm hiêu, phân tích một cách trung thực, khách quan và phù hợp với thực tê. TÁC GIẢ LUẬN ÁN Nguyễn Thùy Linh MỤC LỤC Trang Trang phụ bìa Lòi cam đoan Mục lục Danh mục các chữ viết tắt Danh mục các bảng, hình vẽ MỞ ĐẦU.

1 Chưong 1: LÝ LUẬN CHUNG VÈ GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIẼN BÈN VŨNG THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN. NHŨNG NỘI DUNG cơ BẢN VỀ PHÁT TRIỂN BỀN VŨNG THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN. Khái niệm phát triển bền vững thị trường chứng khoán. Các nội dung của phát triển bền vững thị trường chứng khoán.

Hệ thống tiêu chí đánh giá mức độ phát triển bền vững thị trường chứng khoán. Ý nghĩa của phát triển bền vững thị trường chứng khoán. Các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững TTCK. NHŨNG VẤN ĐỀ cơ BẢN VỀ GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN BỀN VŨNG THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN.

Khái niệm giải pháp tài chính phát triển bền vững thị trường chứng khoán. Tác động của giải pháp tài chính đến sự phát triển bền vững của thị trường chứng khoán. Nội dung và cơ chế sử dụng các giải pháp tài chính phát triển bền vững thị trường chứng khoán. KINH NGHIỆM QUỐC TẾ VỀ sử DỤNG TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN VÀ BÀI HỌC CÓ THÊ VẬN DỤNG ĐỐI VỚI VỆT NAM.

Kinh nghiệm của Hàn Quốc. Kinh nghiệm của Thái Lan. Kinh nghiệm của Mỹ. Kinh nghiệm của Chi Lê.

Bài học có thể vận dụng đối với Việt Nam về sử dụng giải pháp tài chính nhằm phát triển bền vững thị trường chứng khoán. 64 Chương 2: THỤC TRẠNG GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIẺN BÈN VỮNG THỊ TRƯỜNG CHỦNG KHOÁN VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2000-2011. ĐÁNH GIÁ Sự PHÁT TRIỂN BỀN VŨNG THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN VỆT NAM GIAI ĐOẠN 2000-2011. Đánh giá mức độ phát triển của TTCK.

Đánh giá sự cân bằng và ổn định của thị trường chứng khoán. Đánh giá khả năng kiểm soát và xử lý các nguy cơ bất ổn trên TTCK. ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỀN BỀN VŨNG THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2000-2011. Thực trạng giải pháp về ngân sách nhà nước.

Thực trạng giải pháp tiền tệ đối với phát triển bền vững thị trường chứng khoán. Thực trạng giải pháp thu hút và quản lý vốn đầu tư nước ngoài. Thực trạng giải pháp tài chính doanh nghiệp. Thực trạng giải pháp tài chính đối với trung gian thị trường.

Đánh giá kết quả và hạn chế của các giải pháp tài chính phát triển bền vững thị trường chứng khoán Việt Nam. 118 Chương 3: GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN BÈN VŨNG THỊ TRƯỜNG CHỦNG KHOÁN VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2012-2020. Dự BÁO NHŨNG TÁC ĐỘNG CỦA TÌNH HÌNH KINH TẾ TRONG NƯỚC VÀ THẾ GIỚI ĐẾN PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN VỆT NAM GIAI ĐOẠN 2012-2020. Tình hình kinh tế giai đoạn 2008-2011 và dự báo kinh tế Việt Nam trong giai đoạn 2012-2020.

Những tác động của bối cảnh kinh tế đến phát triển bền vững TTCK giai đoạn 2012-2020. MỤC TIÊU VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN BỀN VŨNG THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2012-2020. MỘT SỔ GIẢI PHÁP TÀI CHÍNH PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2012-2020. Giải pháp về NSNN.

Giải pháp tiền tệ. Giải pháp thu hút và quản lý vốn đầu tư nước ngoài. Giải pháp tài chính đối với các công ty niêm yết. Giải pháp tài chính đối với các trung gian tài chính trên thị trường chứng khoán.

MỘT SỐ KIẾN NGHỊ ĐÊ THựC HIỆN GIẢI PHÁP THÀNH CÔNG. Kiến nghị với Quốc Hội. Kiến nghị với Chính phủ. Kiến nghị với Bộ Tài chính.

Kiến nghị với Ngân hàng Nhà nước Việt Nam. Kiến nghị đối với các Sở giao dịch chứng khoán. 168 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BÔ DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN BHXH Bảo hiêm xã hội BIDV Ngân hàng Đầu tu và Phát triển Việt Nam CCQĐT Chứng chỉ quỹ đầu tu CPH Cổ phần hóa CTCK Công ty chứng khoán CTCP Công ty cổ phần CTNY Công ty niêm yết CTQLQ Công ty quản lý quỹ đầu tu CTy TNHH Công ty trách nhiệm hữu hạn DNĐTNN Doanh nghiệp có vốn đầu tu nước ngoài DNNN Doanh nghiệp Nhà nước ĐTGTNN Đầu tư gián tiếp nước ngoài ĐTTTNN Đầu tư trực tiếp nước ngoài ĐTNN Đầu tư nước ngoài GTGT Giá trị gia tăng NHTƯ Ngân hàng Trung ương NHTM Ngân hàng thương mại NSNN Ngân sách nhà nước TCDN Tài chính doanh nghiệp TCTG Tài chính trung gian TNCN Thu nhập cá nhân TNDN Thu nhập doanh nghiệp TPCP Trái phiếu Chính phủ TPDN Trái phiếu doanh nghiệp TPNH Trái phiếu ngân hàng TTCK Thị trường chứng khoán TTGDCK Trung tâm giao dịch chứng khoán ƯBCKNN ủy ban chứng khoán Nhà nước DANH MỤC CÁC BẢNG TRONG LUẬN ÁN Trarìg Bảng 2.1: Tình hình cho vay, chiết khấu giấy tờ có giá để đầu tư kinh doanh chứng khoán của hệ thống NHTM Việt Nam.2: Tương quan giữa giá trị giao dịch và vốn hóa thị trường-giai đoạn 2005-2010. 122 DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ TRONG LUẬN ÁN Trang Hình 1.1: Các nội dung của phát triển bền vững TTCK.2: Tác động của lãi suất đến nền kinh tế.3: Điều chỉnh tỷ giá thông qua lượng tiền cung ứng.1: Giao dịch cổ phiếu và trái phiếu năm 2009, 2010.2: Biến động lãi suất tiền gửi ngân hàng giai đoạn 2005-2011 .3: Diễn biến của chỉ số VNIndex giai đoạn 2007-2011.

Tính cấp thiết của đề tài Chứng khoán và cơ chế vận hành của TTCK là những vấn đề phức tạp nhưng thu hút sự quan tâm của toàn xã hội xuất phát từ chức năng và vai trò quan trọng của TTCK trong việc thu hút, phân bổ vốn đầu tư trong nước cũng như từ nước ngoài một cách hiệu quả, góp phân tăng trưởng và phát triên kinh te xã hội. Lý thuyết và thực tiễn đều chỉ ra rằng giữa tăng trưởng của TTCK và tăng trưởng kinh tế có mối quan hệ chặt chẽ và tác động qua lại lân nhau, trong đó tăng trưởng và phát triển TTCK tạo cơ sở để thúc đây tăng trưởng và phát triển kinh tế xã hội, ngược lại sự phát triển của nền kinh tế cũng tạo ra nền tảng cho sự phát triển ổn định và dài hạn của TTCK. TTCK Việt Nam được hình thành từ năm 2000 và cho đến nay đã có những thành tựu phát triển đáng ấn tượng. Giá trị vốn hóa thị trường đã tăng từ 1247 tỷ đồng năm 2000 lên đến 494 547 tỷ đồng năm 2007 và 643 395 tỷ đồng năm 2011.

Cùng với đó là sự khẳng định vai trò của TTCK trong nền kinh tế quốc dân, thể hiện tỷ trọng vốn hóa/GDP đã tăng từ 0,28% năm 2000 lên đên những con số 42,23% và 32,5% trong nam 2010 và năm 2011. Tuy nhien, tư năm 2008 đến nay, những diễn biến khá phức tạp của TTCK Việt Nam đã tiềm ẩn nhiều rủi ro và nguy cơ cho chính TTCK và cho nên kinh tê xã hội. Do đó, có thể thấy sự tăng trưởng là rất cần thiêt nhưng côt yêu phải đảm bảo tính bên vững của TTCK, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế thế giới hiện nay vẫn còn tiềm ẩn nhiều bất ổn và rủi ro, nguy cơ của khủng hoảng TTCK ngày càng gia tăng với chu kì ngày càng ngắn hơn, nhất là với các nên kinh tê đang phát triên và các thị trường mới nổi. Trong xu hướng tất yếu của hội nhập kinh tê quôc tê thì TTCK còn tiềm ẩn những nguy cơ hứng chịu những hậu quả của biến động kinh tế thế giới, của khủng hoảng tài chính từ các TTCK trên thê giới.

Vì vậy, đã đên lúc cần nghiên cứu nghiêm túc về những giải pháp phát triển bền vững TTCK 2 Việt Nam, đặc biệt là xây dựng các giải pháp tài chính với việc sử dụng hệ thống các công cụ tài chính vừa có khả năng thúc đẩy sự tăng trưởng ổn định của TTCK, vừa có khả năng ngăn ngừa và xử lý các rủi ro và nguy cơ khủng hoảng thị trường. Trên cách nhìn nhận đó, việc nghiên cứu về các giải pháp tài chính phát triên bền vững TTCK Việt Nam có ý nghĩa thiết thực cả về lý luận và thực tiễn, tạo cơ sở hoạch định giải pháp tài chính theo hướng thúc đẩy phát triển bền vững TTCK. Mục đích nghiên cứu - Nghiên cứu, làm rõ những vấn đề lý luận, nội dung vê phát triên bên vững TTCK - Nghiên cứu, làm rõ những vấn đê lý luận, nội dung và cơ chê truyên dân của các giải pháp tài chính nhằm phát triển bền vững của TTCK, làm căn cứ khoa học cho việc đề xuất các giải pháp tài chính cho sự phát triển bền vững của TTCK Việt Nam giai đoạn 2012-2020. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu Luận án tập trung vào đối tượng nghiên cứu là tác động của các giải pháp tài chính đến sự phát triển bền vững của TTCK Việt Nam.

Luận án đã làm rõ nội dung của giải pháp tài chính; cơ chế sử dụng từng giải pháp tài chính nhăm phát triển bền vững TTCK. Luận án đã thể hiện quan điểm về giải pháp tài chính là các cách thức và biện pháp sử dụng các công cụ tài chính nhăm cụ thê hóa các chính sách tài chính. Trên quan điểm đó, các giải pháp tài chính sẽ có nội dung rât phong phú và phức tạp, bao quát mọi hoạt động tài chính trong đời sông xã hội từ câp độ vĩ mô đến vi mô. Nếu nghiên cứu vê giải pháp tài chính trên tât cả các nội dung rthư vậy thì phạm vi nghiên cứu của luận án là quá rộng và khó đạt được sự phân tích thấu đáo.