Luận án: Đánh giá hiệu quả điều trị rối loạn trầm cảm bằng liệu pháp kích hoạt hành vi và amitriptyline tại Khánh Hòa

MỤC LỤC ĐẶT VẤN ĐỀ. 1 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN. Tổng quan về trầm cảm. Khái niệm về trầm cảm.

Bệnh nguyên của rối loạn trầm cảm. Bệnh sinh của trầm cảm. Chẩn đoán và phân loại trầm cảm theo ICD-10. Tính thường gặp của rối loạn trầm cảm trong cộng đồng.

Tỉ lệ trầm cảm trong cộng đồng. Giới tính và trầm cảm. Tuổi và trầm cảm. Trình độ học vấn và trầm cảm.

Hôn nhân, gia đình và trầm cảm. Các yếu tố kinh tế xã hội và văn hóa và trầm cảm. Liệu pháp kích hoạt hành vi trong điều trị trầm cảm. Các phương pháp điều trị trầm cảm.

Liệu pháp kích hoạt hành vi trong điều trị trầm cảm. 31 CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Đối tượng nghiên cứu. Tiêu chuẩn lựa chọn.

Tiêu chuẩn loại trừ. Địa điểm và thời gian nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu. Thiết kế nghiên cứu. Cách chọn mẫu xã/phường nghiên cứu. Cách chọn đối tượng nghiên cứu.

Các bước tiến hành nghiên cứu. Kế hoạch theo dõi bệnh nhân. Các công cụ được sử dụng trong nghiên cứu. Quy trình thu thập số liệu.

Quản lý và phân tích số liệu. Quản lý số liệu. Phân tích số liệu. Vấn đề đạo đức trong nghiên cứu.

Tính tự nguyện. Tính bảo mật. Tính minh bạch. Đạo đức của nhà nghiên cứu.

Hạn chế của nghiên cứu, sai số và biện pháp khắc phục. Hạn chế của nghiên cứu. Biện pháp khắc phục. 64 CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.

Các đặc trưng cá nhân của đối tượng nghiên cứu. Thực trạng rối loạn trầm cảm. Tỉ lệ bệnh nhân có các triệu chứng trầm cảm. Các yếu tố liên quan đến trầm cảm.

Thời gian mắc bệnh trung bình trước nghiên cứu. Mức độ trầm cảm của nhóm nghiên cứu trước can thiệp theo ICD-10. Hiệu quả của liệu pháp kích hoạt hành vi kết hợp với amitriptyline trong điều trị trầm cảm. Tỉ lệ bệnh nhân bỏ điều trị trong nhóm nghiên cứu.

So sánh sự tương đồng của nhóm can thiệp và nhóm chứng về các đặc trưng cá nhân. Hiệu quả lên các triệu chứng trầm cảm. Hiệu quả can thiệp đến trầm cảm của hai nhóm qua các thời điểm. Hiệu quả đối với mức độ trầm cảm.

Tỉ lệ thuyên giảm của từng nhóm nghiên cứu qua các thời điểm điều trị. Tỉ lệ hồi phục của từng nhóm nghiên cứu qua các thời điểm điều trị. Tỉ lệ tái phát qua từng thời điểm ở 2 nhóm. Tỉ lệ tái diễn của từng nhóm nghiên cứu qua các thời điểm điều trị.

Hiệu quả của các phương pháp điều trị trên việc làm tăng các hành vi kích hoạt trong trầm cảm. Hiệu quả của các phương pháp điều trị trên việc làm giảm các hành vi né tránh trong trầm cảm. Ảnh hưởng của các phương pháp điều trị trên sử dụng liều lượng amitriptyline trong điều trị trầm cảm. 109 CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN.

Các đặc trưng cá nhân của đối tượng nghiên cứu. Thực trạng rối loạn trầm cảm. Tỉ lệ bệnh nhân có các triệu chứng trầm cảm. Các triệu chứng nhận thức và các yếu tố liên quan.

Các triệu chứng cảm xúc và các yếu tố liên quan. Các triệu chứng cơ thể và các yếu tố liên quan. Thời gian mắc bệnh trung bình trước nghiên cứu. Mức độ trầm cảm của nhóm nghiên cứu trước can thiệp theo ICD-10.

Hiệu quả của amitriptyline kết hợp với liệu pháp kích hoạt hành vi trong điều trị trầm cảm. Tỉ lệ bệnh nhân bỏ điều trị trong nhóm nghiên cứu. Hiệu quả lên các triệu chứng trầm cảm. Hiệu quả can thiệp đến trầm cảm của hai nhóm qua các thời điểm.

Hiệu quả đối với mức độ trầm cảm. Tỉ lệ thuyên giảm của từng nhóm nghiên cứu qua các thời điểm điều trị. Tỉ lệ hồi phục của từng nhóm nghiên cứu qua các thời điểm điều trị. Tỉ lệ tái phát qua từng thời điểm ở 2 nhóm.

Tỉ lệ tái diễn của từng nhóm nghiên cứu qua các thời điểm điều trị. Hiệu quả của các phương pháp điều trị trên việc làm tăng các hành vi kích hoạt trong trầm cảm. Hiệu quả của các phương pháp điều trị trên việc làm giảm các hành vi né tránh trong trầm cảm. Ảnh hưởng của các phương pháp điều trị trên sử dụng liều lượng amitriptyline trong điều trị trầm cảm.

144 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐÃ ĐƯỢC CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC HÌNH Hình 1. Bản đồ các triệu chứng trầm cảm tương ứng với các vòng thần kinh não. Các con đường chính trong não của các tế bào thần kinh cholinergic, dopaminergic, noradrenergic, serotonergic. Sơ đồ quy trình nghiên cứu.

Sơ đồ quy trình nghiên cứu. Sơ đồ thu thập đối tượng nghiên cứu qua các thời điểm. Mô hình phân tích đa biến mối liên quan giữa một số yếu tố với các triệu chứng của trầm cảm. 61 DANH MỤC BẢNG Bảng 3.

Các đặc trưng cá nhân của đối tượng nghiên cứu. Tỉ lệ bệnh nhân có các triệu chứng trầm cảm. Mối liên quan giữa một số yếu tố với các triệu chứng nhận thức. Mối liên quan giữa một số yếu tố với các triệu chứng cảm xúc.

Mối liên quan giữa một số yếu tố với các triệu chứng cơ thể. Thời gian mắc bệnh trung bình trước nghiên cứu. Mức độ trầm cảm của nhóm nghiên cứu trước can thiệp theo ICD-10. Số lượng và tỉ lệ bệnh nhân bỏ điều trị theo thời gian so với T0 72 Bảng 3.

So sánh sự tương đồng của nhóm can thiệp và nhóm chứng về các đặc trưng cá nhân. So sánh sự tương đồng giữa tỉ lệ bệnh nhân có các triệu chứng trầm cảm ở từng nhóm ở thời điểm T0. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng khí sắc trầm buồn tại các thời điểm. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng mất quan tâm thích thú tại các thời điểm.

Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng dễ mệt mỏi tại các thời điểm. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng giảm tập trung chú ý tại các thời điểm. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng giảm sút sự tự tin tại các thời điểm. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng ý tưởng bị tội, không xứng đáng tại các thời điểm.

Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng bi quan, chán nản về tương lai tại các thời điểm. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng ý tưởng tự sát tại các thời điểm. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng rối loạn giấc ngủ tại các thời điểm. Sự khác nhau về mức độ thay đổi điểm triệu chứng rối loạn ăn uống tại các thời điểm.

Mức độ trầm cảm ở nhóm chứng và nhóm can thiệp ở thời điểm T0. Sự thay đổi tỉ lệ trầm cảm trong từng nhóm nghiên cứu ở các thời điểm so với T0. Sự thay đổi tỉ lệ trầm cảm giữa hai nhóm qua các thời điểm. Điểm trung bình PHQ-9 của nhóm chứng và nhóm can thiệp ở thời điểm T0.

Sự thay đổi điểm trung bình PHQ-9 trong từng nhóm nghiên cứu tại các thời điểm so với T0. Sự khác nhau về thay đổi điểm trung bình của PHQ-9 giữa hai nhóm ở từng thời điểm điều trị so với T0. Tỉ lệ thuyên giảm trong từng nhóm nghiên cứu qua các thời điểm điều trị. Tỉ lệ hồi phục qua từng thời điểm ở 2 nhóm.

Tỉ lệ tái phát qua từng thời điểm ở 2 nhóm. Tỉ lệ tái diễn qua từng thời điểm ở 2 nhóm. Điểm trung bình thang BADS-SF của nhóm chứng và nhóm can thiệp ở thời điểm T0. Sự thay đổi điểm trung bình của BADS-SF trong từng nhóm nghiên cứu tại các thời điểm so với T0.

Sự khác nhau về thay đổi điểm trung bình của BADS-SF giữa hai nhóm ở từng thời điểm điều trị. Điểm trung bình tiểu thang Né tránh của nhóm chứng và nhóm can thiệp ở thời điểm T0. Sự thay đổi điểm trung bình của tiểu thang Né tránh trong từng nhóm nghiên cứu tại các thời điểm so với T0. Sự khác nhau về thay đổi điểm trung bình của tiểu thang Né tránh giữa hai nhóm ở từng thời điểm điều trị.

Sự khác nhau về liều lượng trung bình amitriptyline giữa các nhóm trong quá trình điều trị. 109 1 ĐẶT VẤN ĐỀ Theo Tổ chức Y tế Thế giới (2017), tổng số người mắc bệnh trầm cảm trên thế giới hiện nay là 322 triệu người [1]. Theo Rubenstein (2000) [2], trầm cảm thường gặp 5-10% bệnh nhân ở cơ sở chăm sóc sức khỏe ban đầu và khoảng 50% các trường hợp trầm cảm và loạn khí sắc không được phát hiện khi thăm khám. Simon và đồng nghiệp [3] đã tiến hành nghiên cứu 15 cơ sở chăm sóc sức khỏe ban đầu ở 14 nước khác nhau trên 5 châu lục thấy rằng có từ 45% đến 95% bệnh nhân trầm cảm chỉ than phiền về triệu chứng cơ thể khi khám bệnh.

Các nghiên cứu từ các cơ sở chăm sóc sức khỏe ban đầu ở Mỹ đã chỉ ra rằng đa số bệnh nhân trầm cảm không nhận được điều trị phù hợp [4]. Trầm cảm hiện là nguyên nhân đứng hàng thứ 4 gây ra sự giảm hoạt năng xuyên suốt quãng đời của con người, đứng hàng thứ 2 gây ra sự giảm hoạt năng ở những người ở độ tuổi từ 15-44, và đến năm 2020, trầm cảm là bệnh lý gây ra gánh nặng toàn cầu đứng thứ 2, sau bệnh tim mạch, và nhiều nhất vào năm 2030 [5]. Điều trị trầm cảm hiện nay gồm có hóa dược, liệu pháp sinh học/cơ thể, và liệu pháp tâm lý [6], Một số tác giả trên thế giới thông qua các nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng đã khẳng định rằng liệu pháp kích hoạt hành vi có hiệu quả không thấp hơn liệu pháp nhận thức hành vi trong việc làm giảm các triệu chứng trầm cảm và chi phí-hiệu quả hơn so với liệu pháp nhận thức hành vi. Ritschel và CS (2011) và Houghton [7] tiến hành nghiên cứu và kết luận rằng liệu pháp kích hoạt hành vi hiệu quả trong việc điều trị trầm cảm ở thiếu niên [8].