Nghiên cứu việc thu thập tổ chức và khai thác vốn tài liệu luận án tại thư viện

Bé gi¸o dôc vμ ®μo t¹o Bé V¨n ho¸ ThÓ thao vμ Du lÞch Tr−êng ®¹i häc v¨n ho¸ hμ néi TrÇn Kim Oanh Nghiªn cøu viÖc thu thËp, tæ chøc vμ khai th¸c vèn tμi liÖu luËn ¸n t¹i th− viÖn quèc gia ViÖt Nam Chuyªn ngμnh: Khoa häc th− viÖn M· sè: 60 32 20 LuËn v¨n th¹c sü khoa häc th− viÖn Ng−êi h−íng dÉn khoa häc: Ts. Lª V¨n ViÕt Hμ Néi - 2008 Lêi C¶m ¬n Trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn ®Ò tµi, t¸c gi¶ ®· nhËn ®−îc sù h−íng dÉn vµ gióp ®ì tËn t×nh cña thÇy h−íng dÉn khoa häc TiÕn sÜ Lª V¨n ViÕt vµ c¸c thÇy gi¸o, c« gi¸o Khoa sau ®¹i häc – Tr−êng §¹i häc V¨n ho¸ Hµ Néi, c¸c c«, chó vµ c¸c b¹n ®ång nghiÖp ®ang c«ng t¸c t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. Nh©n dÞp nµy, cho t«i xin ®−îc bµy tá lßng biÕt ¬n s©u s¾c cña m×nh ®èi víi quý thÇy c«, gia ®×nh vµ b¹n bÌ ®ång nghiÖp ®· gióp ®ì t«i hoµn thµnh luËn v¨n Do kh¶ n¨ng cã h¹n, nªn nh÷ng thiÕu sãt cña luËn v¨n lµ ®iÒu kh«ng tr¸nh khái. RÊt mong nhËn ®−îc ý kiÕn ®ãng gãp cña quý thÇy c« gi¸o vµ c¸c b¹n ®ång nghiÖp.

Xin ch©n thµnh c¶m ¬n! T¸c gi¶ TrÇn Kim Oanh Danh môc c¸c ch÷ viÕt t¾t TVQG Th− viÖn Quèc gia TVQGVN Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam LA LuËn ¸n LATS LuËn ¸n TiÕn sÜ Môc lôc më ®Çu. 3 Ch−¬ng 1: TÇm quan träng cña tμi liÖu luËn ¸n ®èi víi Th− viÖn quèc gia ViÖt Nam. S¬ l−îc qu¸ tr×nh h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn cña Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. Chøc n¨ng vµ nhiÖm vô cña Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam.

Vai trß cña tµi liÖu luËn ¸n ®èi víi Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. Kh¸i niÖm tµi liÖu luËn ¸n. Nh÷ng ®Æc ®iÓm cña tµi liÖu luËn ¸n. Vai trß cña tµi liÖu luËn ¸n.

Ng−êi dïng tin vµ nhu cÇu tin vÒ luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia. 21 Ch−¬ng 2: Thùc tr¹ng viÖc thu thËp, tæ chøc, vμ khai th¸c tμi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. X©y dùng vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc Gia ViÖt Nam. C¬ së ph¸p lý viÖc thu nhËn luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia.

ViÖc thu nhËn l−u chiÓu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia. C«ng t¸c tæ chøc, l−u tr÷ vµ b¶o qu¶n vèn tµi liÖu luËn ¸n. C«ng t¸c xö lý kü thuËt luËn ¸n .1 Xö lý h×nh thøc luËn ¸n. Xö lý néi dung luËn ¸n.

C«ng t¸c l−u tr÷ vµ b¶o qu¶n vèn tµi liÖu luËn ¸n. C«ng t¸c l−u tr÷ vµ tæ chøc kho tµi liÖu luËn ¸n. C«ng t¸c b¶o qu¶n vèn tµi liÖu luËn ¸n. C¸c h×nh thøc khai th¸c vµ sö dông vèn tµi liÖu luËn ¸n.

C¸c s¶n phÈm th«ng tin th− viÖn. C¸c ph−¬ng tiÖn tra cøu truyÒn thèng. Ph−¬ng tiÖn tra cøu hiÖn ®¹i. C¸c dÞch vô khai th¸c tµi liÖu luËn ¸n.

Phôc vô t¹i phßng ®äc luËn ¸n. Tra cøu tµi liÖu luËn ¸n. NhËn xÐt vµ ®¸nh gi¸ vÒ vèn tµi liÖu luËn ¸n vµ viÖc khai th¸c sö dông. 66 Ch−¬ng 3: C¸c gi¶i ph¸p t¨ng c−êng vμ khai th¸c cã hiÖu qu¶ vèn tμi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam.

Ph−¬ng h−íng chung. Hoµn thiÖn c¬ së ph¸p lý. T¨ng c−êng vèn tµi liÖu luËn ¸n. §Èy m¹nh sè ho¸ tµi liÖu luËn ¸n.

Më réng c¸c dÞch vô vµ n©ng cao chÊt l−îng phôc vô, khai th¸c nguån tµi liÖu luËn ¸n. Më réng c¸c dÞch vô. N©ng cao chÊt l−îng phôc vô. Tuyªn truyÒn, qu¶ng b¸ vèn tµi liÖu luËn ¸n cho ng−êi dïng tin.

T¨ng c−êng c¬ së vËt chÊt, kü thuËt phôc vô tµi liÖu luËn ¸n. 78 Tμi liÖu tham kh¶o Phô lôc më ®Çu 1. TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tμi Chóng ta ®ang sèng trong thêi ®¹i mµ th«ng tin ®−îc coi lµ nguån tµi nguyªn v« cïng quý gi¸, lµ nguån lùc ph¸t triÓn cña mäi quèc gia vµ x· héi loµi ng−êi. ChÝnh v× vËy nhu cÇu th«ng tin cña con ng−êi ngµy cµng cao, viÖc ®¸p øng nhu cÇu tin ngµy cµng ®−îc chó träng.

Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam víi t− c¸ch lµ th− viÖn ®øng ®Çu trong hÖ thèng th− viÖn c«ng céng cña c¶ n−íc, c«ng t¸c phôc vô th«ng tin – t− liÖu lu«n ®−îc coi lµ nhiÖm vô träng t©m nh»m ®¸p øng ®Çy ®ñ mäi yªu cÇu cña b¹n ®äc. Ho¹t ®éng cña th− viÖn ®· gãp phÇn kh«ng nhá trong sù nghiÖp khoa häc cña c¸c nhµ nghiªn cøu nãi riªng vµ sù ph¸t triÓn khoa häc cña ®Êt n−íc nãi chung. Víi thµnh phÇn b¹n ®äc ®«ng ®¶o lµ sinh viªn vµ c¸c nhµ nghiªn cøu khoa häc, nhu cÇu vÒ th«ng tin cña hä lµ rÊt lín vµ chuyªn s©u. N¾m b¾t ®−îc ®iÒu nµy Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam ®· kh«ng ngõng cè g¾ng x©y dùng vèn tµi liÖu cña m×nh ngµy cµng phong phó vµ cã gi¸ trÞ ®Ó cã thÓ ®¸p øng ®−îc yªu cÇu cña b¹n ®äc mét c¸ch ®Çy ®ñ nhÊt.

Mét trong nh÷ng nguån tµi liÖu ®Æc biÖt cña th− viÖn cã thÓ ®¸p øng ®−îc nhu cÇu cña b¹n ®äc ®ã lµ vèn tµi liÖu LA. Nã bao gåm LATS cña ng−êi ViÖt Nam b¶o vÖ trong n−íc vµ n−íc ngoµi, luËn ¸n tiÕn sÜ cña ng−êi n−íc ngoµi b¶o vÖ ë ViÖt Nam. LuËn ¸n lµ tµi liÖu ph¶n ¸nh nh÷ng kÕt qu¶ nghiªn cøu kh¸ c«ng phu cña cña c¸c nhµ vµ ®−îc thÈm ®Þnh bëi mét héi ®ång gåm c¸c nhµ khoa häc ®Çu ®µn vÒ lÜnh vùc ®ã. PhÇn lín kÕt qu¶ nghiªn cøu trong c¸c luËn ¸n lÇn ®Çu míi c«ng bè chóng cã gi¸ trÞ khoa häc vµ thùc tiÔn rÊt cao.

Trªn c¬ së nh÷ng quyÒn h¹n ®−îc ph¸p luËt qui ®Þnh, th− viÖn ®· cè g¾ng ®Ó thu nhËn ®−îc ®Çy ®ñ nhÊt c¸c luËn ¸n tiÕn sÜ. Cho ®Õn nay vèn tµi liÖu LA cña th− viÖn ®· cã kho¶ng h¬n 13000 tªn tµi liÖu, bao gåm nhiÒu lÜnh vùc nghiªn cøu nh−: tù nhiªn, x· héi, kü thuËt,…cã thÓ ®¸p øng réng r·i nhu cÇu tin cña c¸c nhµ nghiªn cøu, vµ sinh viªn c¸c tr−êng ®¹i häc. Nã gi¸n tiÕp gãp phÇn ®Èy m¹nh sù nghiÖp “C«ng nghiÖp hãa - hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n−íc”. Tuy nhiªn bªn c¹nh ®ã viÖc thu thËp, tæ chøc, khai th¸c nguån tµi liÖu nµy cña th− viÖn cßn cã nh÷ng mÆt h¹n chÕ: - Sè l−îng tµi liÖu luËn ¸n thu nhËn ®−îc vÉn ch−a thËt ®Çy ®ñ.

- ViÖc tiÕn hµnh sè ho¸ tµi liÖu luËn ¸n vÉn ch−a ®−îc nhiÒu. - Ch−a cã nh÷ng dÞch vô th«ng tin khoa häc, vv… NhËn thøc ®−îc tÇm quan träng, vµ gi¸ trÞ cña vèn tµi liÖu LA trong viÖc nghiªn cøu khoa häc, trong viÖc t×m hiÓu vµ triÓn khai øng dông c¸c thµnh tùu khoa häc kü thuËt vµ c«ng nghÖ vµo trong ®êi sèng, s¶n xuÊt, phôc vô ®¾c lùc cho c«ng cuéc “C«ng nghiÖp ho¸ - hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n−íc”. ViÖc nghiªn cøu, kh¶o s¸t thùc tr¹ng c«ng t¸c thu thËp, tæ chøc vµ khai th¸c tµi liÖu luËn ¸n nh»m ®−a ra nh÷ng ph−¬ng h−íng vµ gi¶i ph¸p kh¾c phôc c¸c h¹n chÕ, ph¸t huy tèt h¬n n÷a vèn tµi liÖu luËn ¸n ®Ó ®¸p øng nhu cÇu tin cña ng−êi dïng tin, ®ång thêi kh¼ng ®Þnh vÞ thÕ cña Th− viÖn Quèc gia trong hÖ thèng th− viÖn c«ng céng cña c¶ n−íc lµ ®iÒu hÕt søc cÇn thiÕt. V× lý do trªn t«i chän ®Ò tµi “ Nghiªn cøu viÖc thu thËp, tæ chøc vµ khai th¸c vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam” lµm ®Ò tµi luËn v¨n tèt nghiÖp th¹c sÜ Th«ng tin – Th− viÖn cña m×nh.

T×nh h×nh nghiªn cøu ®Ò tµi: HiÖn ®· cã nhiÒu ®Ò tµi luËn v¨n th¹c sÜ, kho¸ luËn tèt nghiÖp nghiªn cøu c¸c vÊn ®Ò cña Th− viÖn Quèc gia. Riªng viÖc nghiªn cøu tæng thÓ vèn tµi liÖu LA th× ch−a cã luËn v¨n th¹c sÜ còng nh− kho¸ luËn tèt nghiÖp ®Ò cËp ®Õn. Tuy nhiªn n¨m 2004, luËn v¨n cña th¹c sÜ TrÇn Mü Dung víi ®Ò tµi “ T¨ng c−êng nguån lùc th«ng tin t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam” vµ n¨m 2005 luËn v¨n cña th¹c sÜ TrÇn Ph−¬ng Lan víi ®Ò tµi “Vèn tµi liÖu quÝ hiÕm ë Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam” cã ®Ò cËp ®Õn khÝa c¹nh vèn tµi liÖu luËn ¸n nh−ng chØ lµ ý rÊt nhá. LuËn v¨n “ Nghiªn cøu viÖc thu th©p, tæ chøc, vµ khai th¸c tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam” sÏ ®i s©u ph©n tÝch vai trß vèn tµi liÖu luËn ¸n, thùc tr¹ng viÖc thu thËp, tæ chøc khai th¸c vèn tµi liÖu luËn ¸n, c¸c gi¶i ph¸p t¨ng c−êng khai th¸c cã hiÖu qu¶ vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam.

§èi t−îng vμ ph¹m vi nghiªn cøu: - §èi t−îng nghiªn cøu: Vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. - Ph¹m vi nghiªn cøu: ViÖc thu thËp, tæ chøc vµ khai th¸c vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam tõ khi h×nh thµnh ®Õn nay (1976 ®Õn nay) 3. Môc ®Ých vμ nhiÖm vô nghiªn cøu Môc ®Ých: Trªn c¬ së nghiªn cøu qu¸ tr×nh thu thËp, tæ chøc, khai th¸c vèn tµi liÖu luËn ¸n víi nh÷ng ®¸nh gi¸ vÒ −u, nh−îc ®iÓm cña qu¸ tr×nh ®ã, t¸c gi¶ x¸c ®Þnh ph−¬ng h−íng vµ ®−a ra gi¶i ph¸p t¨ng c−êng vµ khai th¸c cã hiÖu qu¶ vèn tµi liÖu LA t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. NhiÖm vô nghiªn cøu: - Nghiªn cøu vai trß cña vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia.

- Ng−êi dïng tin vµ nhu cÇu tin vÒ tµi liÖu LA t¹i Th− viÖn Quèc gia - Kh¶o s¸t vµ ®¸nh gi¸ thùc tr¹ng viÖc thu thËp, tæ chøc vµ khai th¸c vèn tµi liÖu LA t¹i Th− viÖn Quèc gia - Ph−¬ng h−íng vµ gi¶i ph¸p t¨ng c−êng khai th¸c cã hiÖu qu¶ vèn tµi liÖu LA t¹i Th− viÖn Quèc gia. Ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu: Trong qu¸ tr×nh nghiªn cøu vµ gi¶i quyÕt c¸c vÊn ®Ò cña luËn v¨n t¸c gi¶ ®· vËn dông c¸c ph−¬ng ph¸p nghiªn cøu: - Ph−¬ng ph¸p thèng kª sè liÖu - Ph−¬ng ph¸p ph©n tÝch vµ tæng hîp tµi liÖu - Ph−¬ng ph¸p ®iÒu tra x· héi häc - Ph−¬ng ph¸p quan s¸t khoa häc. CÊu tróc cña luËn v¨n: Ngoµi phÇn më ®Çu, kÕt luËn, danh môc tµi liÖu tham kh¶o vµ phÇn phô lôc, luËn v¨n gåm 3 ch−¬ng: Ch−¬ng 1: TÇm quan träng cña tµi liÖu luËn ¸n ®èi víi Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. Ch−¬ng 2: Thùc tr¹ng viÖc thu thËp, tæ chøc vµ khai th¸c vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam.

Ch−¬ng 3: C¸c gi¶i ph¸p t¨ng c−êng vµ khai th¸c cã hiÖu qu¶ vèn tµi liÖu luËn ¸n t¹i Th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam. Ch−¬ng 1 TÇm quan träng cña tμi liÖu luËn ¸n ®èi víi th− viÖn Quèc gia ViÖt Nam 1.