Tình hình nghiên cứu khoa học pháp ngữ tại đại học văn khoa sài gòn khảo sát các

ĐẠI HỌC QUỐC GIA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN KHOA NGỮ VĂN PHÁP CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SINH VIÊN CẤP TRƯỜNG NĂM 2015 Tên công trình: TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC PHÁP NGỮ TẠI ĐẠI HỌC VĂN KHOA SÀI GÒN (KHẢO SÁT CÁC LUẬN ÁN, LUẬN VĂN PHÁP NGỮ TRƯỚC 1975) Sinh viên thực hiện: Chủ nhiệm: ĐỖ THỊ KIM THANH 4B-2011-2015 Thành viên: VŨ ANH TUẤN 4A-2011-2015 NGUYỄN TUẤN ĐẠT 4A-2011-2015 Người hướng dẫn: TS. PHẠM VĂN QUANG, NGÀNH VĂN HỌC, KHOA NGỮ VĂN PHÁP MỤC LỤC MỞ ĐẦU. TÍNH CấP THIếT CủA Đề TÀI. TÌNH HÌNH NGHIÊN CứU Đề TÀI.

Lịch sử nghiên cứu. Nét mới của đề tài. MụC ĐÍCH VÀ NHIệM Vụ CủA Đề TÀI. CƠ Sở LÍ LUậN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CứU.

Phương pháp nghiên cứu. GIớI HạN CủA Đề TÀI. ĐÓNG GÓP CủA Đề TÀI. Ý NGHĨA LÝ LUậN VÀ Ý NGHĨA THựC TIễN.

KếT CấU CủA Đề TÀI. GIÁO DụC MIềN NAM TRƯớC 1975. ĐạI HọC VĂN KHOA SÀI GÒN: MộT MÔ HÌNH KIểU MẫU?. Mục tiêu giáo dục.

Bộ máy tổ chức. Quy chế nhà trường. Quy trình và chương trình đào tạo. NHữNG CÔNG TRÌNH NGHIÊN CứU SAU ĐạI HọC TRƯớC 1975.

CÁC VấN Đề ĐƯợC KHAI THÁC TRONG LUậN ÁN VÀ LUậN VĂN. LĨNH VựC VĂN CHƯƠNG. LINH VựC TRIếT HọC. NGữ HọC VA NGHệ THUậT.

LịCH Sử - ĐịA LÝ – VĂN HÓA. LĨNH VựC KHÁC. GIảNG VIÊN HƯớNG DẫN KHOA HọC. CÁC TÁC GIả LUậN ÁN VÀ LUậN VĂN.

58 DANH MỤC HÌNH ẢNH 1.1: Viện Đại học Sài Gòn, https://tuxtini.com/2013/11/saigon_university.1: Les Contemplations, http://www.com/ima3/original/808/107808_2697039.2 : Voyage au bout de la nuit, http://www.com/BD-AUT-Tardi- Tome-4-Voyage-au-bout-de-la-nuit-30255.3 : Les Pensées, http://www.com/blaise-pascal-pensees-q- 2253160695.2 : Đặng Phùng Quân, http://www.3 : Bùi Tường Chiểu, http://indomemoires.org/10901 TÓM TẮT CÔNG TRÌNH Mục đích của đề tài nghiên cứu này là thống kê, khảo sát các đề tài luận án, luận văn bằng tiếng Pháp trước năm 1975 tại Đại học Văn Khoa Sài Gòn (nay là trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP. Hồ Chí Minh). Thông qua việc thống kê, khảo sát các đề tài luận án, luận văn này, nhóm nghiên cứu chúng tôi muốn miêu tả một phần nào không gian học thuật và nghiên cứu đầy sôi nổi và nhiều màu sắc của trường Đại học Văn Khoa Sài Gòn. Đặc biệt, các luận án, luận văn bằng tiếng Pháp được nghiên cứu tại trường Đại học Văn Khoa cho thấy mức độ ảnh hưởng của tri thức và văn hóa Pháp lên một bộ phận trí thức người Việt trong giai đoạn trước năm 1975.

Công trình nghiên cứu gồm 3 chương: Trong chương 1, chúng tôi trình bày tổng quan về Đại học Văn Khoa trong nền giáo dục Miền Nam trước 1975, thông qua các cơ sở dữ liệu của các công trình nghiên cứu khác đã đề cập đến trường Đại học Văn Khoa Sài Gòn. Công việc chính của chúng tôi là tổng hợp và khái quát những nét nổi bật của trường đại học Văn khoa trong giai đoạn trước năm 1975, đồng thời nhấn mạnh đến khía cạnh các sinh hoạt học thuật tại đây.Chương 2 dành cho việc khảo sát và thống kê các đề tài luận án, luận văn bằng tiếng Pháp trước năm 1975. Chúng tôi tiến hành phân chia từng lĩnh vực nghiên cứu, và mô tả được vị trí và vai trò của các luận án, luận văn bằng tiếng Pháp trong kho tàng luận án, luận văn dồi dào và phong phú của trường. Chương cuối của đề tài nhằm đưa ra những nhận định và đánh giá về vai trò của công việc nghiên cứu của các công trình sau đại trong tiến trình phát triển tri thức.

Chúng tôi đề cập đến những tác nhân quan trọng tham gia vào hệ thống hoạt đông học thuật này. Ngoài những cơ sở thiết chế, con người là nhân tố thiết yếu góp phần chuyển tải tri thức và tinh thần. Họ là những giáo sư hướng dẫn và giảng dạy. Họ cũng là những học viên, đại diện cho thế hệ trí thức tương lai của đất nước.

Tính cấp thiết của đề tài Nghiên cứu khoa học được xem là một hoạt động tri thức mang lại nhiều giá trị to lớn không những cho lĩnh vực giáo dục mà còn đóng góp vào việc xây dựng một nền xã hội tri thức ngày càng phát triển và đổi mới theo chiều hướng tích cực. Đại học là một môi trường nuôi dưỡng hoạt động tri thức này, vì đây là nơi tập trung giới trí thức có năng lực tìm tòi và sáng tạo trong quá trình học tập và nghiên cứu. Đại học Văn Khoa ra đời vào năm 1955 là cái nôi của giáo dục miền Nam. Trong dòng chảy không ngừng của tri thức nhân loại, việc hòa nhập vào dòng chảy đó là điều cần thiết để có thể theo kịp với thời đại.

Giới trí thức Văn Khoa lúc bấy giờ cũng đã góp phần vào những giá trị tri thức chung của nhân loại với những đề tài luận án, luận văn thể hiện một sự nghiên cứu nghiêm túc và sâu sắc. Trong đó, các luận án, luận văn bằng tiếng Pháp trước năm 1975 có thể coi là một sự tiếp biến và giao thoa văn hóa giữa Việt Nam và thế giới nói chung, và giữa Việt Nam và Pháp nói riêng, và nó trở thành một trào lưu nghiên cứu khoa học trong giai đoạn đó. Căn cứ trên những đóng góp mà các luận án, luận văn này mang lại, chúng tôi nhận thấy cần thiết có một đề tài khảo sát và thống kê chúng. Qua đó, chúng tôi muốn chứng minh tầm ảnh hưởng của những luận án, luận văn bằng tiếng Pháp trong không gian học thuật Văn Khoa lúc bấy giờ.

Vì vậy, chúng tôi tiến hành một cuộc khảo sát và thống kê các luận án, luận văn bằng tiếng Pháp trước năm 1975. Ngoài ra, việc thực hiện một đề tài theo mô thức này sẽ rất cần thiết cho những hoạt động duy trì và chuyển tải tri thức trong môi trường xã hội hiện này. Tình hình nghiên cứu đề tài 2. Lịch sử nghiên cứu Trong quá trình thu thập tài liệu, chúng tôi nhận thấy các đề tài nghiên cứu về môi trường học thuật và nghiên cứu của trường không nhiều.

Chủ yếu là các tài liệu đề cập đến sự hình thành và phát triển của trường Đại học văn khoa trên phương diện cơ cấu 1 tổ chức và chương trình hoạt động. Trong đó có hai cơ sở dữ liệu mà chúng tôi khai thác để xây dựng nội dung về trường Đại học Văn khoa trong chương 1. Trong Tạp chí Văn khoa số Đinh tập xuất bản năm 1975, một bài viết với nhan đề “Hai mươi lăm năm Đại học Văn Khoa” đã đề cập đến sự hình thành và phát triển của Trường Đại học Văn Khoa trong giai đoạn trước năm 1975. Trong bài viết này, nhóm Văn Khoa đã trình bày chi tiết các vấn đề liên quan đến trường.

Từ lịch sử hình thành phát triển, mục tiêu phát triển, chương trình giáo dục đến những vấn đề mang tính cơ cấu như tổ chức phòng ban, số lượng giáo chức, sinh viên trong trường và cả những quy định về điều lệ thi cử và tốt nghiệp. Dựa trên cơ sở những thông tin mà bài viết trên cung cấp, nhóm tác giả Hà Minh Hồng - Phạm Thị Phương - Huỳnh Đức Thiện đã tiến hành một nghiên cứu với nhan đề “Lịch sử 50 năm trường Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn (1955 - 2005)” trong năm 2008. Trong đề tài này, nhóm tác giả đã giới thiệu bề dày lịch sử phát triển của trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Tiền thân là trường Đại học Văn Khoa Sài Gòn) trong hơn 50 năm. Thêm vào đó, đề tài còn khắc họa đời sống tri thức và xã hội của giới trí thức văn khoa trong thời kỳ quốc gia kháng chiến.

Tác giả mô tả không khí đấu tranh sục sôi của sinh viên Văn Khoa trên mặt trận tri thức trong từng giai đoạn lịch sử của đất nước: 1955-1965, 1965-1968, 1968-1975. Qua đó, tác giả nêu bật vai trò đấu tranh trên lĩnh vực tri thức của giới sinh viên Văn Khoa trong giai đoạn kháng chiến chống Mĩ của đất nước. Bên cạnh đó, những tài liệu còn lưu giữ về Trường Đại học Văn Khoa Sài Gòn là các bài viết trên các tạp chí văn khoa, tạp chí khoa học. Nhìn chung, các bài viết chỉ đề cập đến một hay một số khía cạnh của trường mà chưa có những tổng quan về hoạt động học thuật và nghiên cứu cũng như bộ phận tri thức Văn Khoa có những đóng góp quan trọng trong việc đào tạo giới trí thức Việt Nam và phổ biến tri thức cho xã hội.

Nét mới của đề tài Đề tài đưa ra được cái nhìn tổng quan về hoạt động nghiên cứu sôi nổi và hào hứng của trường Đại học Văn Khoa Sài Gòn trước năm 1975. Bên cạnh đó, đề tài cũng nhận diện được những gương mặt tiêu biểu trong giới trí thức Văn Khoa đã có những đóng 2 góp quan trong trong việc phát triển nền giáo dục và phổ biến tri thức cho xã hội Việt Nam. Tức là đối tượng nghiên cứu của chúng tôi là mới mẻ trong số các đề tài nghiên cứu khoa học trước đó. Đề tài còn nhấn mạnh về quá trình tiếp biến và giao thoa văn hóa giữa Việt Nam và Pháp thông qua các luận án, luận văn Pháp ngữ.

Mục đích và nhiệm vụ của đề tài Mục tiêu thực tiễn của đề tài nghiên cứu khoa học này là hướng đến kỷ niệm 60 năm thành lập trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP. Hồ Chí Minh (tiền thân là Đại học Văn Khoa Sài Gòn). Chúng tôi muốn mô tả lại phần nào tiến trình phát triển của trường được phản ảnh thông qua các hoạt động học thuật và nghiên cứu,cụ thể với những sản phẩm là các công trình luận án, luận văn. Bên cạnh đó, mục đích khoa học là muốn chứng minh những đề tài này như là sản phẩm và kết quả của sự chuyển giao tri thức.

Nghĩa là chúng tôi muốn nêu lên vai trò quan trọng của các đề tài luận án, luận văn bằng tiếng Pháp trong việc đóng góp vào cơ sở dữ liệu khoa học và sự hình thành những khuynh hướng khoa học chủ đạo được thực trong nhà trường. Hơn nữa, việc nghiên cứu đề tài này có mục đích cung cấp một cái nhìn khái quát về sự tiếp biến và giao thoa văn hóa Pháp – Việt trong giai đoạn hậu thuộc địa và những ảnh hưởng của văn hóa Pháp lên đời sống trí thức Việt Nam. Cơ sở lí luận và phương pháp nghiên cứu 4.