Luận án tiến sĩ phát triển năng lực đọc hiểu tiếng việt cho người nước ngoài the

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ----------------------------------------- NGUYỄN THỊ HOÀNG CHI PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU TIẾNG VIỆT CHO NGƯỜI NƯỚC NGOÀI THEO HƯỚNG TIẾP CẬN TRI NHẬN LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÔN NGỮ HỌC Hà Nội - 2018 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ----------------------------------------- NGUYỄN THỊ HOÀNG CHI PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU TIẾNG VIỆT CHO NGƯỜI NƯỚC NGOÀI THEO HƯỚNG TIẾP CẬN TRI NHẬN Chuyên ngành Việt ngữ học (Vietnamese Linguistics) Mã số: 62 22 01 15 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÔN NGỮ HỌC Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Vũ Văn Thi Hà Nội - 2018 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LỜI CẢM ƠN Lời đầu tiên, tôi xin chân thành cảm ơn Ban chủ nhiệm và các thầy cô trong Khoa Ngôn ngữ học – Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn – Đại học Quốc gia Hà Nội đã tạo điều kiện cho tôi có được một môi trường học tập và nghiên cứu tốt nhất, sự giúp đỡ chuyên nghiệp và tận tâm nhất để tôi có thể hoàn thành luận án này. Tôi cũng xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.TS Vũ Văn Thi, GS.TS Vũ Đức Nghiệu đã tận tình hướng dẫn và chỉ bảo cho tôi vượt qua nhiều trở ngại trong nghiên cứu để có thể thực hiện đề tài này trong suốt thời gian học tập của mình. Bên cạnh đó, luận án này không thể hoàn thành nếu không có những ý kiến đóng góp vô cùng quý báu của PGS.TS Nguyễn Văn Chính, PGS.TS Nguyễn Hồng Cổn, PGS.TS Vũ Thị Thanh Hương, GS.TS Đỗ Việt Hùng, PGS.TS Nguyễn Chí Hòa, PGS.TS Trịnh Cẩm Lan, PGS.TS Hà Quang Năng, PGS.TS Lâm Quang Đông cùng nhiều thầy cô khác. Những chỉ bảo nghiêm khắc, những lời khuyên xác đáng cũng như sự động viên của các thầy cô chính là động lực mạnh mẽ để tôi cố gắng học tập và hoàn thành luận án.

Luận án này còn được thực hiện và hoàn thành bởi sự nhiệt tình hỗ trợ của tập thể đồng nghiệp, học viên, sinh viên nước ngoài đã và đang làm việc, học tập tại Trường Đại học Hà Nội, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TPHCM, Trung tâm Sinh viên Quốc tế thuộc Cục Hợp tác Quốc tế và một số đơn vị đào tạo khác tại Việt Nam. Cuối cùng, giúp tôi vượt qua những khó khăn nhất định về tinh thần trong suốt quá trình nghiên cứu là sự động viên to lớn cũng như những tình cảm chăm sóc đầy yêu thương của Cha Mẹ, Chồng và các con tôi. Nhân đây, xin được gửi lời cảm ơn sâu sắc nhất tới tất cả các thành viên trong gia đình! TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi; các số liệu, kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nghiên cứu nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận án đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận án này đều được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày 18 tháng 7 năm 2018 Tác giả luận án Nguyễn Thị Hoàng Chi TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỤC LỤC MỞ ĐẦU. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN. Tổng quan tình hình nghiên cứu. Vai trò của đọc hiểu trong dạy tiếng.

Nghiên cứu và giảng dạy đọc hiểu ở nước ngoài. Nghiên cứu và giảng dạy đọc hiểu ở Việt Nam……………………… 16 1. Thụ đắc ngôn ngữ trên nền tảng Tri nhận luận. Tiếp cận tri nhận luận trong phương pháp dạy tiếng.

Đọc hiểu dưới ánh sáng của Tri nhận luận. Phát triển năng lực đọc hiểu L2 theo hướng tiếp cận tri nhận. THỰC TRẠNG DẠY, HỌC VÀ ĐÁNH GIÁ ĐỌC HIỂU TIẾNG VIỆT. Khảo sát nhóm giáo trình tiếng Việt 4 kỹ năng.

Vấn đề học liệu. Các phương diện và thước đo. Kết quả khảo sát giáo trình 4 kỹ năng. Kết quả khảo sát giáo trình chuyên đọc hiểu tiếng Việt.

Khảo sát bài kiểm tra đánh giá đọc hiểu tiếng Việt. Vấn đề học liệu. Phương diện và cách thức khảo sát. Kết quả khảo sát.

BỘ CHỈ SỐ PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU TIẾNG VIỆT. Nhóm chỉ số ngôn ngữ - văn hóa (nhóm 1). Tri thức Việt ngữ học. Tri thức Văn hóa Việt Nam.

- 92 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Nhóm chỉ số thuộc về kỹ năng-mức nhận thức (nhóm 2). Tri thức về Kỹ năng đọc. Tri thức về nhiệm vụ nhận thức.

Bảng tỉ trọng chỉ số phát triển đọc hiểu 6 bậc năng lực. Tỉ trọng chỉ số thuộc về tri thức ngôn ngữ và văn hóa. Tỉ trọng chỉ số thuộc về mức nhận thức. Tỉ trọng chỉ số phát triển đọc hiểu trong khung 6 bậc.

THIẾT KẾ KHUNG VÀ HỌC LIỆU PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC ĐỌC HIỂU TIẾNG VIỆT. Khung tài liệu đọc hiểu 6 cấp độ. Cơ sở xây dựng. Khung nội dung tài liệu đọc hiểu chia theo định dạng cấu trúc.

Khung nội dung tài liệu đọc hiểu phân chia theo bậc năng lực. Tài liệu giảng dạy đọc hiểu 6 bậc. Tài liệu giảng dạy đọc hiểu bậc 1 (A1). Tài liệu giảng dạy đọc hiểu bậc 2 (A2).

Tài liệu giảng dạy đọc hiểu bậc 3 (B1). Tài liệu giảng dạy đọc hiểu bậc 4 (B2). Tài liệu giảng dạy đọc hiểu bậc 5 (C1). Tài liệu giảng dạy đọc hiểu bậc 6 (C2).

Thiết kế bài kiểm tra đánh giá năng lực đọc hiểu. Đánh giá ngôn ngữ thứ hai. Cách thức xây dựng bài đánh giá tiến bộ trong đọc hiểu. Thiết kế mẫu bài kiểm tra cho đánh giá đọc hiểu.

- 146 - DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN. - 152 - DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. - 153 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com PHỤ LỤC TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Bảng tổng hợp số liệu trong GT1, GT2 và GT3.

Bảng tổng hợp về tính chất phân bố của CĐPQ trong 3 bộ GT. Bảng tổng hợp về tính chất phân bố của CĐVH trong 3 bộ GT. Bảng tri thức văn hóa trong 3 GT theo danh mục Byram. Bảng tổng hợp số liệu trong giáo trình BĐNC.

Bảng số liệu văn bản triển khai tri thức văn hóa trong GT 4. Bảng tổng hợp số liệu bài thi đọc hiểu tiếng Việt. Bảng tổng hợp chỉ số IF trong bài thi đọc hiểu tiếng Việt. Bảng tổng hợp số lượng câu hỏi không phù hợp.

Tổng hợp các nội dung tri thức văn hóa Việt Nam. Bảng tổng hợp các kĩ năng đọc hiểu tương ứng với cấp độ văn bản. Bảng nội dung phạm trù kiến thức trong B’Tx. Bảng tổng hợp nội dung 19 mục tiêu học tập.

Bảng kết hợp phạm trù Kiến thức và Nhận thức trong B’Tx. Bảng tổng hợp chỉ số trong quá trình đọc hiểu. Khung tỉ trọng kiến thức văn bản sáu bậc năng lực đọc hiểu. Khung tỉ trọng nhiệm vụ nhận thức sáu bậc năng lực đọc hiểu.

Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển năng lực đọc hiểu sáu bậc. Khung nội dung tài liệu đọc hiểu Tiếng Việt 6 bậc. Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 1 (A1). Bảng tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 1 (A1) sau TN.

Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 2 (A2). Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 2 sau TN. Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 3 (B1). Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 3 (B1) sau TN.

Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 4 (B2). Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 4 (B2) sau TN. Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 5 (C1). Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 5 (C1) sau TN.

Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 6 (C2). Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu bậc 6 (C2) sau TN. Khung nội dung ba chiều bài kiểm tra đọc hiểu bậc 1 (A1). Khung tỉ trọng các chỉ số phát triển đọc hiểu 6 bậc sau thử nghiệm.

- 143 - DANH MỤC HÌNH VÀ BIỂU ĐỒ TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Quan hệ giữa ba nhân tố trong mô hình đọc hiểu giai đoạn 3. Mô hình quá trình đọc hiểu theo tiếp cận tri nhận luận. Các chỉ số tri nhận cho phát triển năng lực đọc hiểu Tiếng Việt- 41 - Hình 4.

Khung nội dung ba chiều bài đánh giá năng lực đọc hiểu. Tỉ trọng nhận thức triển khai trong bộ GT 1. Tỉ trọng nhận thức triển khai trong bộ GT2. Tỉ trọng nhận thức triển khai trong bộ GT3.

Mức nhận thức của nhiệm vụ đọc hiểu trong ba giáo trình. Tỉ trọng nhận thức triển khai trong GT 4. Tỉ trọng nhận thức triển khai trong bài kiểm tra đọc hiểu. Thang B’Tx sáu mức nhận thức.

- 98 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT An (Analyze) Mức nhận thức Phân tích App (Apply) Mức nhận thức Áp dụng B’Tx (Bloom Taxonomy for teaching, Thang Bloom cho giảng dạy, học learning and assessment) tập và đánh giá C (Creat) Mức nhận thức Tạo mới CĐPQ Chủ đề phổ quát CĐVH Chủ đề văn hóa CEFR (Common European Framework Khung tham chiếu châu Âu trong Reference) dạy, học, đánh giá CPD (Cognitive Process Domain) Phạm trù các bước nhận thức CK (Cultural Knowledge) Tri thức văn hóa nền DK (Declarative Knowledge) Phạm trù kiến thức hệ thống FK (Factual Knowledge) Phạm trù kiến thức khái niệm GT Giáo trình KD (Knowledge Domain) Phạm trù kiến thức HCP (higher-level component processing) Cấp độ đọc hiểu cao hơn HOTS (higher-order thinking skills) Cấp độ nhận thức cao hơn KNLTV Khung năng lực tiếng Việt dùng cho người nước ngoài LCP (lower-level component processing) Cấp độ đọc hiểu thấp hơn LOTS (lower-order thinking skills) Cấp độ nhận thức thấp hơn L1 (first language) Ngôn ngữ thứ nhất/tiếng mẹ đẻ L2 (second language) Ngôn ngữ thứ hai/ngoại ngữ MD (Metacognitive Knowledge) Phạm trù kiến thức siêu nhận thức N Nhóm NNN Người nước ngoài PK (Procedural Knowledge) Phạm trù kiến thức kỹ năng PL Phụ lục R (Remember) Mức nhận thức Nhận biết TN Thử nghiệm U (Understand) Mức nhận thức Hiểu V (Evaluate) Mức nhận thức Đánh giá MỞ ĐẦU TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.