Luận án: Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến đời sống chính trị, xã hội và văn hóa Thái Lan

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNGĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN **** TRẦN THỊ HỌA MY ẢNH HƢỞNG CỦA PHẬT GIÁO THERAVADA ĐẾN ĐỜI SỐNG CHÍNH TRỊ, XÃ HỘI VÀ VĂN HÓA THÁI LAN LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH ĐÔNG NAM Á HỌC Hà Nội – 2018 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƢỜNGĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ***** TRẦN THỊ HỌA MY ẢNH HƢỞNG CỦA PHẬT GIÁO THERAVADA ĐẾN ĐỜI SỐNG CHÍNH TRỊ, XÃ HỘI VÀ VĂN HÓA THÁI LAN Chuyên ngành: Đông Nam Á học Mã số: 62 31 06 10 LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH ĐÔNG NAM Á HỌC NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. Nguyễn Tƣơng Lai Hà Nội - 2018 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan luận án tiến sĩ với đề tài “Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến đời sống chính trị, xã hội và văn hóa Thái Lan”, thuộc chuyên ngành Đông Nam Á học là công trình nghiên cứu của riêng tôi dưới sự hướng dẫn của PGS. Nguyễn Tương Lai. Các nội dung nghiên cứu, kết quả nghiên cứu trong luận án này hoàn toàn trung thực và khách quan.

Các tư liệu phục vụ cho việc nhận xét, đánh giá, phân tích trong luận án cũng được chính tác giả thu thập từ nhiều nguồn tái liệu và có trích dẫn đầy đủ. Những nguồn tài liệu này cũng được ghi rõ trong danh mục “Tài liệu tham khảo”. Những kết luận khoa học của luận án chưa từng được công bố trong bất cứ công trình nào. Nghiên cứu sinh Trần Thị Họa My TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận án “Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến đời sống chính trị, xã hội và văn hóa Thái Lan”, ngoài những kiến thức có được trong quá trình học tập, nghiên cứu ở khoa Đông Phương học ngành Đông Nam Á học tôi cũng đã nhận được sự giúp đỡ rất nhiệt tình và khoa học của PGS.

Nguyễn Tương Lai. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành, sâu sắcnhất tới thầy. Bên cạnh đó tôi cũng xin được gửi lời cảm ơn tới Ban Chủ nhiệm Khoa Đông Phương học, các thầy cô giáo trong và ngoài khoa đã tạo điều kiện hết mức giúp tôi có thể hoàn thành được luận án của mình. Do thời gian và kinh nghiệm còn hạn chế nên luận án không tránh khỏi những thiếu sót.

Tôi rất mong nhận được những đóng góp của thầy cô và các nhà nghiên cứu quan tâm đến vấn đề. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hải Phòng, ngày 21 tháng 9 năm 2018 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỤC LỤC Trang MỞ ĐẦU .Lý do chọn đề tài. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án.

Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu. Đóng góp của luận án. Bố cục của luận án. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ CẦN TIẾP TỤC NGHIÊN CỨU.

Tổng quan tình hình nghiên cứu .2 Đánh giá chung và những vấn đề luận án cần tiếp tục nghiên cứu .1 Đánh giá chung .2 Những vấn đề luận án cần tiếp tục nghiên cứu. PHẬT GIÁO THERAVADA VÀ PHẬT GIÁO THERAVADA Ở THÁI LAN. Phật giáo Theravada. Một số bài pháp do chính đức Phật thuyết giảng.

Tam Tạng Kinh. Những đặc điểm chính của Phật giáo Theravada. Phật giáo Theravada ở Thái Lan. Sự du nhập và phát triển Phật giáo nói chung và Phật giáo Theravada nói riêng ở Thái Lan.

Những đặc điểm chính của Phật giáo Theravada Thái Lan. ẢNH HƢỞNG CỦA PHẬT GIÁO THERAVADA ĐẾN ĐỜI SỐNG CHÍNH TRỊ CỦA THÁI LAN. 58 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến chính sách cai trị qua hai thể chế chính trị của Thái Lan.

Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến các chính sách ngoại giao của Thái Lan. Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến tư tưởng canh tân, chính sách phát triển và hội nhập quốc tế của Thái Lan. ẢNH HƢỞNG CỦA PHẬT GIÁO THERAVADA ĐẾN ĐỜI SỐNG VĂN HÓA XÃ HỘI CỦA THÁI LAN. Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến tính cách và lối sống của người Thái Lan.

Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến nghi lễ vòng đời của người Thái Lan. Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến lễ hội của người Thái Lan - biểu hiện qua một số lễ hội cụ thể. Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến giáo dục của người Thái Lan. Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến sáng tác văn học dân gian và văn học cổ điển của người Thái Lan.

Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada với xã hội Thái Lan thời kỳ hiện đại. 137 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Phật giáo ra đời vào khoảng thế kỷ VI trước công nguyên ở vùng phía Tây Bắc Ấn, trải qua nhiều giai đo ạn phát triển thăng trầm trong lịch sử và trở thành một trong những tôn giáo lớn có ảnh hưởng tới mo ̣i mă ̣t của đời số ng xã h ội. Ảnh hưởng của văn hoá Phật giáo từ lâu đã phá vỡ giới hạn tín ngưỡng tôn giáo.

Phật giáo đối với lịch sử của các dân tộc phương Đông càng tỏ ra mật thiết hơn, chi phối sự cai trị của những vương triều trong lịch sử, ảnh hưởng đến đời sống tinh thần, nền văn hóa và văn học của mọi thời đại. Không cùng bản chất như các tôn giáo khác, Phật giáo mang một số đặc điểm riêng như không quan niệm về đấng sáng tạo ra thế giới. Thế giới tự nó vận động, phát triển thông qua luật vô thường nhân quả. Sự vận động ấy diễn ra trong không gian và thời gian, đạo Phật sơ kỳ ở Tiểu thừa mang nhiều tính duy vật những quan niệm của đạo Phật về thế giới về con người, về vận động mang hình thức biện chứng.

Các giáo lý đạo Phật chứa đựng nhiều nội dung đạo đức, hướng thiện. Đồng thời cũng phủ nhận một cách gián tiếp những mâu thuẫn, xung đột xã hội. Giáo lý của đạo Phật tập trung vào hai vấn đề, một là sự khổ não, hai là sự giải thoát ra khỏi khổ não ấy. Khổ não là bởi sự luân hồi, thoát khỏi vòng luân hồi thì khỏi khổ, mà muốn thoát khỏi vòng luân hồi thì phải bỏ hết tham, sân, si trên trần thế.

Khi thoát khỏi vòng luân hồi con người mới chứng được trạng thái Niết bàn, Cực lạc. Phật giáo đã xây dựng một kho tàng kinh điển phong phú được gọi là Tam Tạng Kinh điển (bao gồm Kinh - Luật – Luận) cùng nhiều nghiên cứu của các vị luận sư với các trước tác, giải thích, bình luận về giáo lý đạo Phật. Cho đến nay, Phật giáo đã có rất nhiều học phái, tông phái, chi phái,… sự đa dạng đó không phản ánh một sự bất đồng mang tính tách biệt mà là một hình thức mở rộng. Điều này góp phần nói lên giáo lý mênh mông và thâm sâu của đức Phật.

Ngay từ đầu kỷ nguyên mới và trong những thế kỷ sau, Phật giáo lan rộng ra ngoài giới hạn của tiểu lục địa Ấn Độ đến Trung Á, Trung quốc, Hàn quốc, Nhật Bản, Tây Tạng, Đông Nam Á lục địa và hải đảo (Sumatra, Java, Bali), và sau cùng 1 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com là Mông Cổ, từ thế kỷ thứ XIII. Theo nghiên cứu, con đường truyền giáo của đạo Phật bắt đầu từ Ấn Độ theo hai hướng. Một hướng truyền xuống phía Nam như Srilanca một hướng truyền lên phía Bắc đến Kazactan ngày nay. Kết quả là chúng ta coi dòng Nam truyền là Phật giáo Tiểu thừa, dòng Bắc truyền là Phật giáo Đại thừa.

Nhìn vào góc độ văn tự thì các thánh điển Nam truyền chủ yếu là chữ Pali. Thánh điển Bắc truyền chủ yếu là chữ Phạn (Sanskrit). Hướng Nam truyền lại từ Srilanka truyền sang Myanma, đến Thái Lan, Campuchia, Lào. Hướng Bắc truyền từ Kazactan truyền sang vùng Tân Cương và Tây Tạng.

Thế kỷ III trước công nguyên, Phật giáo sau khi du nhập vào Đông Nam Á, đã sớm dung hợp với các giá trị văn hóa truyền thống, hình thành nên Phật giáo mang màu sắc bản địa. Đối với Thái Lan, từ khi xây dựng quốc gia cho đến nay, thì Phật giáo luôn là tôn giáo chính thức ở Thái Lan. Đó là Phật giáo nguyên thủy (Theravada) với hai tông phái chính là Ma-hả Ni-kai và Thăm-ma-giút Ni-kai. Phật giáo nguyên thủy được dạy bởi Đức Phật Gautama và giáo pháp của ngài hiện vẫn còn được lưu giữ lại trong tam tạng kinh điển hệ Pali (Nikaya).

Theo lịch sử thì Phật giáo nguyên thủy thực sự của Đức Phật chỉ tồn tại khoảng 250 năm tức sau lần kiết tập thứ 3 dưới thời vua Asoka. Sau kiết tập lần thứ 3, Đạo Phật gần như tan rã vì sự phân chia các bộ phái. Các dữ kiện lịch sử được ghi lại rất phức tạp. Tuy nhiên Theravada là một phái sớm thoát ra khỏi sự tranh chấp, các trưởng lão mang các tạng kinh được kiết tập lần thứ ba đi về Srilanka và bảo tồn tại đây một Đạo Phật nguyên thủy (Theravada) được coi là xưa cũ nhất, ít ra là 250 năm sau khi Đức Phật nhập diệt.Theravada nhờ bảo tồn được kinh điển, nên pháp học và pháp hành được coi như gần đúng sát nhất với giáo pháp của Đức Phật.

Phật giáo Theravada Thái Lan luôn là một trong những yếu tố quan trọng hình thành nên tư tưởng quốc gia thống nhất. Phật giáo Thái Lan trong suốt chiều dài lịch sử đã để lại nhiều đóng góp đáng kể cho dân tộc trên các lĩnh vực khác nhau như đạo đức, văn hóa , nghê ̣ thuâ ̣t , nếp sống, nếp tư duy. Có thể nói Phật giáo Theravada Thái Lan đã đ ồng hành cùng dân tộc trong đời sống chính trị, tôn giáo và văn hóa từ nh ững ngày đầ u và đế n nay đã trở thành mô ̣t tôn giáo truyề n thố ng 2 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com của dân tộc. Ngày nay, Phật giáo ngày càng phát huy các giá trị tích cực của nó trong nhiề u lĩnh vực của đời sống xã hội, trong bố i cảnh hiê ̣n đa ̣i của nề n kinh tế thị trường và toàn cầu hóa.

Tư tưởng triết học và nhân sinh quan của Phật giáo Theravada chiếm vị trí quan tro ̣ng, ảnh hưởng đế n đời sống xã hội của người Thái Lan và đang được tiếp tục phát huy trong đời sống thực tiễn của đất nước. Chính vì những điều trên đây đã thúc đẩy tôi nghiên cứu đề tài: “Ảnh hưởng của Phật giáo Theravada đến đời sống chính trị, xã hội và văn hóa Thái Lan”.