Pháp luật về Hỗ trợ Doanh nghiệp Nhỏ và Vừa tại Việt Nam Hiện Nay - Luận án TS Luật

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI BÙI BẢO TUẤN PHÁP LUẬT VỀ HỖ TRỢ CỦA NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ LUẬT HỌC HÀ NỘI - 2020 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ TƯ PHÁP TRƯỜNG ĐẠI HỌC LUẬT HÀ NỘI BÙI BẢO TUẤN PHÁP LUẬT VỀ HỖ TRỢ CỦA NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY Chuyên ngành đào tạo: Luật Kinh tế Mã số chuyên ngành: 9.380107 LUẬN ÁN TIẾN SĨ LUẬT HỌC Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Nguyễn Viết Tý HÀ NỘI - 2020 ỜI T i i g h ghi i g i ghi h g g h h h g g g h g g h i h g i g g h h h ả u Bù Bảo uấ ỜI Ả T i i i h h h i PGS.TS Nguyễn Viết Tý g i Th h h h h h g ih ghi Th h hi h i gi i hh g h h ih h h i T i i Th C gi g ih H i h h g gi i g h g h i gi i ghi i h i T i i g i h g gi h g ghi h g g i i gh h i gi g h g hh h h ả u Bù Bảo uấ D H Ụ Á Ừ VIẾ Ắ DNNVV Doanh nghiệp nhỏ và cừa HTDNNVV Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa KCN-KCX Khu công nghiệp – Khu chế xuất NHPTVN Ngân hàng Phát triển Việt Nam XHCN Xã hội chủ nghĩa Ụ Ụ MỞ ĐẦU. 1 PHẦN TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ THUYẾT CỦA ĐỀ TÀI. Tổng quan tình hình nghiên cứu. Những công trình nghiên cứu đã công bố liên quan đến đề tài luận án.

Những công trình nghiên cứu liên quan đến lý luận về hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Những công trình nghiên cứu liên quan đến thực tiễn quy định và áp dụng pháp luật về hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Những công trình nghiên cứu liên quan đến giải pháp hoàn thiện và nâng cao hiệu quả hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đánh giá, kết quả của các công trình nghiên cứu có liên quan trực tiếp đến đề tài luận án và những vấn đề trọng tâm tiếp theo mà Luận án thực hiện.

Một số nhận xét. Cơ sở lý thuyết của đề tài. Lý thuyết nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu.

Các giả thuyết nghiên cứu. 31 Kết luận phần tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý thuyết của đề tài. NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ SỰ HỖ TRỢ CỦA NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA VÀ PHÁP LUẬT VỀ SỰ HỖ TRỢ CỦA NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA. Lý luận về doanh nghiệp nhỏ và vừa, về sự hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Khái niệm doanh nghiệp nhỏ và vừa. Định nghĩa doanh nghiệp nhỏ và vừa. Đặc điểm của doanh nghiệp nhỏ và vừa. Phƣơng thức phân loại doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Vai trò của doanh nghiệp nhỏ và vừa đối với sự phát triển kinh tế, xã hội đất nƣớc hiện nay. Sự cần thiết của sự hỗ trợ Nhà nƣớc đối với DNNVV trong giai đoạn hiện nay. Những nguyên tắc trong hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV. Lý luận của pháp luật về sự hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV.

Khái niệm, nội dung chủ yếu của pháp luật về sự hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV. Khái niệm của pháp luật về sự hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV. Nội dung của pháp luật về sự hỗ trợ đối với DNNVV. Vai trò của pháp luật về sự hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV.

Những yếu tố ảnh hƣởng đến nội dung pháp luật về sự hỗ trợ đối với DNNVV. Lƣợc sử quá trình hình thành và phát triển của pháp luật về sự hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV ở nƣớc ta. Kinh nghiệm quốc tế về hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV. Pháp luật hỗ trợ DNNVV ở Cộng hòa Liên bang Nga.

Pháp luật hỗ trợ DNNVV ở Western Balkans và Thổ Nhĩ Kỳ. Pháp luật hỗ trợ DNNVV ở Hàn Quốc. Pháp luật hỗ trợ DNNVV ở Malaysia. Một số bài học kinh nghiệm cho Việt Nam.

88 Kết luận Chƣơng 1. THỰC TRẠNG PHÁP LUẬT VỀ SỰ HỖ TRỢ CỦA NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM HIỆN NAY. Thực trạng pháp luật hiện hành về sự hỗ trợ DNNVV. Các quy định pháp luật về hỗ trợ tín dụng cho DNNVV.

Các quy định pháp luật về hỗ trợ về thuế và kế toán cho DNNVV. Các quy định pháp luật về hỗ trợ thông tin, tƣ vấn và pháp lý cho DNNVV. Các quy định pháp luật về hỗ trợ phát triển nguồn nhân lực cho DNNVV. Các quy định pháp luật về hỗ trợ mặt bằng sản xuất cho DNNVV.

Các quy định pháp luật về khoa học, công nghệ cho cho DNNVV. Các quy định pháp luật về hỗ trợ mở rộng thị trƣờng cho DNNVV. Các quy định pháp luật về hành vi bị cấm trong hỗ trợ DNNVV. Các quy định pháp luật về trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp trong hỗ trợ DNNVV.

Thực tiễn thi hành pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV hiện nay. Những kết quả chủ yếu trong hỗ trợ DNNVV. Những hạn chế, bất cập và nguyên nhân của những hạn chế, bất cập trong hoạt động hỗ trợ DNNVV. Những hạn chế, bất cập.

Nguyên nhân của những bất cập, hạn chế. 121 Kết luận Chƣơng 2. ĐỊNH HƢỚNG, GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG HỖ TRỢ CỦA NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHỎ VÀ VỪA Ở VIỆT NAM. Định hƣớng hoàn thiện pháp luật về sự hỗ trợ của Nhà nƣớc đối với DNNVV .1 Hoàn thiện pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV dựa trên quan điểm, đƣờng lối của Đảng Cộng sản Việt Nam về phát triển doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa.2 Hoàn thiện pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV phải phù hợp với các quy định của điều ƣớc quốc tế mà Việt Nam là thành viên.

Hoàn thiện pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV ở Việt Nam phải xuất phát từ những hạn chế, bất cập của thực trạng pháp luật pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV .4 Hoàn thiện pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV phải đặt trên quan điểm hoàn thiện hệ thống, hoàn thiện pháp luật về kinh tế nói chung. Giải pháp hoàn thiện quy định pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV. Giải pháp nâng cao hiệu quả thi hành quy định pháp luật về sự hỗ trợ DNNVV. 136 Kết luận Chƣơng 3.

142 DANH MỤC CÁC BÀI ĐĂNG TẠP CHÍ. 144 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. í h ấp th ết ủa v ệ hê ứu đề tà Trong nền kinh tế của các nƣớc trên thế giới, DNNVV là loại hình doanh nghiệp chiếm đa số và chủ yếu trong nền kinh tế. Loại hình doanh nghiệp này đóng vai trò quan trọng trong tạo việc làm, tăng thu nhập cho ngƣời lao động, giúp huy động các nguồn lực xã hội cho đầu tƣ phát triển, xóa đói giảm nghèo… Cùng với đó, thực tiễn đã cho thấy những doanh nghiệp khổng lồ, hoạt động xuyên quốc gia hiện nay đều đƣợc phát triển từ các doanh nghiệp nhỏ và vừa.Inc thành lập ngày 01/4/1976 là một doanh nghiệp, có trụ sở chính là một gara để xe ở Los Altos, California, Mỹ với các thành viên là Steve Wozniak, Steve Jobs và Ronald Wayne [102].

Hiện nay, Apple Inc đã phát triển thành doanh nghiệp có tổng tài sản 365,725 tỉ đô la Mỹ (USD) với 132,000 nhân viên hoạt động trên toàn thế giới với những sản phẩm công nghệ thông tin đƣợc ƣa chuộng hàng đầu thế giới nhƣ Iphone, Ipad, Macbook… [93]; Alibaba là doanh nghiệp do Jack Ma cùng 17 ngƣời bạn thành lập năm 1999 với số vốn ban đầu 60.000 USD tại một căn hộ nhỏ tại Hàng Châu, Trung Quốc đến nay đã phát triển thành doanh nghiệp có giá trị vốn hoá hơn 500 tỷ đô la Mỹ, hơn 36.000 nhân viên và hoạt động trên toàn thế giới [98];… Điều này càng cho thấy DNNVV là có vị trí đặc biệt quan trọng trong nền kinh tế của bất cứ quốc gia nào. Cũng nhƣ các nƣớc trên thế giới ở nƣớc ta hiện nay, DNNVV đang có sự phát triển nhanh về số lƣợng, chiếm số lƣợng lớn và đã có đóng góp to lớn đối với sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nƣớc. Cụ thể, theo số liệu thống kê thì: “Khu vực doanh nghiệp quy mô siêu nhỏ và nhỏ có số lƣợng doanh nghiệp chiếm tỷ lệ cao nhất. Tại thời điểm 31/12/2018 có 382.444 doanh nghiệp quy mô siêu nhỏ, chiếm 62,6% số doanh nghiệp cả nƣớc, tăng 7,4% so với cùng thời điểm năm 2017; có 189.879 doanh nghiệp quy mô nhỏ, chiếm 31,1%, tăng 13%; có 21.306 doanh nghiệp quy mô vừa, chiếm 3,5%; tăng 6,1%; có 17.008 doanh nghiệp quy mô lớn, chỉ chiếm 2,8%, tăng 5,0% so với cùng thời điểm năm 2017” [81].

Đây chính là kết quả tất yếu của thực hiện đƣờng lối Đổi Mới do Đảng ta lãnh đạo với quan điểm chủ yếu là phát triển nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa nhiều thành phần, trong đó, khuyến khích “Phát triển kinh tế tƣ nhân lành mạnh, hiệu quả, bền 1 vững, thực sự trở thành một động lực quan trọng của nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa, góp phần phát triển kinh tế - xã hội nhanh, bền vững, không ngừng nâng cao đời sống của nhân dân, thực hiện tiến bộ, công bằng xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, sớm đƣa nƣớc ta trở thành nƣớc công nghiệp theo hƣớng hiện đại” [5]. Và đặc biệt trong đó Đảng đã nhận thức sớm vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của DNVVN đối với sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nƣớc nên đã có quan điểm chỉ đạo đúng đắn, vì vậy mà DNNVV có đƣợc sự phát triển cả về chất và về lƣợng, cụ thể: “Phát huy phong trào khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo; nâng cao hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp nhỏ và vừa” [5]. Cần phải nhấn mạnh, việc Nhà nƣớc hỗ trợ các nguồn lực cho DNNVV phát triển là phù hợp với phát triển nền kinh tế thị trƣờng định hƣớng XHCN một trong những vấn đề căn bản của triết lý phát triển ở Việt Nam hiện nay [25].