Nghiên cứu Sinh trưởng Cây Cao Su 4-9 Tuổi tại Nông trường Nghĩa Trung, Bình Phước

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM TP. HỒ CHÍ MINH KHOA LÂM NGHIỆP ******** TRƯƠNG THỊ GẤM NGHIÊN CỨU SINH TRƯỞNG CÂY CAO SU TỪ 4 – 9 TUỔI TẠI NÔNG TRƯỜNG NGHĨA TRUNG HUYỆN BÙ ĐĂNG – TỈNH BÌNH PHƯỚC LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC NGHÀNH LÂM NGHIỆP Tp. Hồ Chí Minh Tháng 6/2012 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM TP. HỒ CHÍ MINH KHOA LÂM NGHIỆP ******** TRƯƠNG THỊ GẤM NGHIÊN CỨU SINH TRƯỞNG CÂY CAO SU TỪ 4 – 9 TUỔI TẠI NÔNG TRƯỜNG NGHĨA TRUNG HUYỆN BÙ ĐĂNG – TỈNH BÌNH PHƯỚC Ngành: Lâm Nghiệp LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC Người hướng dẫn: ThS.

PHAN MINH XUÂN Tp. Hồ Chí Minh Tháng 6/2012 LỜI CẢM ƠN Lời đầu tiên con xin kính tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến Ba Mẹ đã sinh thành nuôi dưỡng con đến ngày hôm nay. Xin gửi lời cảm ơn đến quý thầy cô khoa Lâm Nghiệp, trường Đại học Nông Lâm thành phố Hồ Chí Minh đã tận tình giảng dạy và truyền đạt cho em những bài học quý báu trong suốt thời gian học tập tạo trường. Em xin chân thành cảm ơn ThS.

Phan Minh Xuân đã tận tình hướng dẫn em trong suốt thời gian hoàn thành khóa luận tốt nghiệp này. Cảm ơn Ban giám đốc Nông trường Nghĩa Trung cùng các bác, các chú, các anh chị làm việc tại Ban kỹ thuật của Nông trường đã cung cấp nguồn số liệu sơ cấp phục vụ cho đề tài. Xin cảm ơn đến các bạn lớp DH08LN đã giúp đỡ, động viên tôi trong quá trình học tập tại trường. Sau cùng, xin kính chúc quý thầy cô trường Đại học Nông Lâm thành phố Hồ Chí Minh lời chúc sức khỏe và thành công trong công tác đào tạo.

Sinh viên thực hiện Trương Thị Gấm i TÓM TẮT Đề tài “Nghiên cứu quy luật sinh trưởng cây cao su từ 4 – 9 tuổi tại Nông trường Nghĩa Trung, huyện Bù Đăng, tỉnh Bình Phước”, thời gian từ tháng 2 năm 2012 đến tháng 6 năm 2012. Số liệu thu thập được thông qua ô tiêu chuẩn điều tra lâm học có diện tích 500 m2lập 18 ô tiêu chuẩn ở những vị trí điển hình và đo đếm các chỉ tiêu như: Hvn, D1,3, Dt.Kết quả thu được như sau: Cấu trúc rừng cao su:  Quy luật phân bố cây theo cấp đường kính (N/D1,3). Đường phân bố số cây theo đường kính của rừng cao su trồng tại khu vực nghiên cứu đều có dạng phân bố một đỉnh, đường kính bình quân của lâm phần tăng đều theo các cỡ tuổi và chỉ tiêu đường kính không có sự biến động mạnh trong cùng một cỡ tuổi. Hệ số biến động tương đối nhỏ giữa các cấp tuổi (7,36 – 11,4%).

 Quy luật phân bố số cây theo cấp chiều cao (N/H). Phân bố số cây theo cấp tuổi có biên độ biến động tương đối nhỏ (4,26 – 9,75%), điều này chứng tỏ rừng phát triển về chiều cao khá đồng đều.  Quy luật phân bố số cây theo cấp đường kính tán (N/Dt). Đường phân bố số cây theo đường kính tán đều có dạng một, diện tích tán của các cá thể cũng rất đồng đều nhau trong từng cấp tuổi, đường kính tán không có sự biến động mạnh trong cùng một cấp tuổi.

* Sinh trưởng của rừng cao su trồng tại khu vực nghiên cứu  Mối quan hệ giữa đường kính với tuổi (D – A).1)  Mối quan hệ giữa chiều cao với tuổi (H – A).2) ii  Mối quan hệ giữa chiều cao với đường kính (H – D).3)  Mối quan hệ giữa trữ lượng với tuổi (M – A).4) iii ABSTRACT Study name is: "Research on grown of rubber plantation from 4 – 9 years at Nghia Trung Ward, Bu Dang District, Binh Phuoc province," the period from February 2012 to June 2012. Data collected through the forest survey plots covering an area of 500 m2, the study was established 18 plots in the typical location and measurement of indicators such as Hvn, D1. The results were as follows: * Forest structure: - Distribution of trees by diameter at 1.3): distribution of forest of rubber plantation in this area are distributed as a slope diameter of the average forest age increased steadily as the target diameter no volatility in the same age. Coefficient of variation is relatively small between age levels (7.

- Distribution by level of tree height (N/H): distribution of trees by age level fluctuations are relatively small (4.75%), which showed the height of forest development is relatively stable. - Distribution of canopy cover class (N/Dt): A large number of tree have covered of leaf’s canopy in the same. * Growth of rubber trees in the study area Relation of diameter and age (D1.1) Relation between height and age (H – A).2) Relation of height and diameter (H – D1.3) The relation between volume with age (M – A).4) iv MỤC LỤC Trang LỜI CẢM ƠN. iv MỤC LỤC.

iv DANH SÁCH CÁC CHỮ VIẾT TẮT. vii DANH SÁCH CÁC BẢNG. viii DANH SÁCH CÁC HÌNH. ix Chương 1: ĐẶT VẤN ĐỀ.

1 Chương 2: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU. Nghiên cứu về sinh trưởng và tăng trưởng cây rừng trên thế giới. Nghiên cứu sinh trưởng và tăng trưởng cây rừng tại Việt Nam. Tình hình phát triển cây cao su trong nước.

Tình hình phát triển cây cao su thế giới. Điều kiện tự nhiên ở khu vực nghiên cứu. Vị trí địa lý. Tài nguyên thiên nhiên.

Môi trường sinh thái. Đối tượng nghiên cứu. Đặc tính thực vật học của cây cao su. Yếu tố ảnh hưởng đến năng suất cao su.

Tiêu chuẩn cây đưa vào cạo mủ. 18 v Chương 3: NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Phương pháp nghiên cứu. 20 Chương 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU.

Quy luật phân bố của rừng cao su trồng. Quy luật phân bố cây theo cấp đường kính (N/D1,3). Quy luật phân bố cây theo cấp chiều cao (N/H). Phân bố số cây theo cấp đường kính tán (N/Dt).

Quy luật sinh trưởng của rừng trồng cao su. Mối quan hệ giữa đường kính với tuổi (D1,3 – A). Mối quan hệ giữa chiều cao với tuổi (H – A). Mối quan hệ giữa chiều cao với đường kính (H – D1,3).

Mối quan hệ giữa trữ lượng với tuổi (M - A). Lượng tăng trưởng bình quân đường kính (id - A) và chiều cao (ih - A) của rừng cao su trồng 4 – 9 tuổi tại khu vực nghiên cứu. 41 Chương 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 44 TÀI LIỆU THAM KHẢO.

45 vi DANH SÁCH CÁC CHỮ VIẾT TẮT A : tuổi Cv% : hệ số biến động Dt : đường kính tán. Dtlt : đường kính tán lý thuyết Dttn : đường kính tán thực nghiệm D1,3 : đường kính thân cây tại tầm cao 1,3m D1,3lt : đường kính thân cây lý thuyết tại tầm cao 1,3m D1,3tn : đường kính thân cây thực nghiệm tại tầm cao 1,3m H : chiều cao vút ngọn Hlt : chiều cao vút ngọn lý thuyết Htn : chiều cao vút ngọn thực nghiệm N : số cây N% : tần suất M : trữ lượng V : thể tích R : biên độ biến động r : hệ số tương quan S : độ lệch chuẩn S2 : phương sai Sy/x : sai số phương trình vii DANH SÁCH CÁC BẢNG Trang Bảng 2.1: Thống kê diện tích theo địa hình .1: Phân bố số cây theo cấp đường kính từ 4 – 9 tuổi .2: Phân bố số cây theo cấp chiều cao từ 4 – 9 tuổi .3: Phân bố số cây theo cấp đường kính tán từ 4 – 9 tuổi .4: Hàm số mô tả mối tương quan giữa đường kính với tuổi (D1,3 – A) .5: Các chỉ tiêu tương quan giữa D1,3 và A.6: Hàm số mô tả mối tương quan giữa chiều cao với tuổi (H– A) .7: Các chỉ tiêu tương quan giữa H và A.8: Hàm số mô tả mối tương quan giữa D1,3 và H .9: Các chỉ tiêu tương quan giữa D1,3 và H.10: Hàm số mô tả mối tương quan giữa trữ lượng với tuổi (M – A) .11: Các chỉ tiêu tương quan giữa M và A. 40 viii DANH SÁCH CÁC HÌNH Trang Hình 4.1: Biểu đồ phân bố số cây theo cấp đường kính tại khu vực nghiên cứu .2: Biểu đồ phân bố số cây theo cấp chiều cao tại khu vục nghiên cứu .3: Biểu đồ phân bố số cây theo cấp tán tại khu vục nghiên cứu .4: Biểu đồ mô tả sinh trưởng D1,3 – A tại khu vực nghiên cứu .5: Biểu đồ mô tả sinh trưởng H – A tại khu vực nghiên cứu .6: Biểu đồ mô tả sinh trưởng H – D1,3 tại khu vực nghiên cứu.7: Biểu đồ mô tả sinh trưởng M/A tại khu vực nghiên cứu .8: Lượng tăng trưởng bình quân về chiều cao .9: Lượng tăng trưởng bình quân về đường kính. 41 ix Chương 1 ĐẶT VẤN ĐỀ Cây cao su tên khoa học là Hevea brasiliensis, thuộc họ thầu dầu (Euphorbiaceae) có nguồn gốc từ Amazon (Nam Mỹ).

Được du nhập vào Châu Á vào năm 1876, đây là loại cây công nghiệp dài ngày, sản phẩm chính của nó là mủ có giá trị kinh tế cao, ổn định. Mủ cao su làm ra nhiều sản phẩm, nguyên liệu dùng để phục vụ sản xuất và đời sống con người. Hiện nay ngoài sản phẩm chính của cây cao su là mủ, người ta còn quan tâm đến sản lượng gỗ, dầu hạt. Cây cao su có khả năng sống và phát triển trên vùng đất kém dinh dưỡng, đất dốc, thích ứng với điều kiện khí hậu Việt Nam và đem lại lợi ích rất lớn về nhiều mặt nhất là trong lĩnh vực kinh tế xã hội, bảo vệ môi trường và an ninh quốc phòng.

Để đảm bảo cho việc phát triển và đạt kết quả như mong muốn, việc lựa chọn dòng cao su, điều kiện lập địa, địa hình và vùng khí hậu cũng như trong quá trình khai thác đóng vai trò hết sức quan trọng, đây là những yếu tố có ảnh hưởng trực tiếp đến sinh trưởng của cây cao su cũng như sản lượng mủ của chúng. Mục tiêu nghành cao su trong thế kỷ 21 là đáp ứng nhu cầu sản phẩm của công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hướng đến phát triển bền vững bằng các biện pháp tăng năng suất và giá trị chất lượng sản phẩm, giảm giá thành, đa dạng hóa sản phẩm từ cây cao su trên vùng truyền thống cũng như trên vùng ít thuận lợi. Cây cao su đã góp phần giúp giải quyết việc làm cho người dân lao động. Thu nhập của công nhân và người trồng cao su được cải thiện rõ rệt trong những năm gần đây.

Lợi nhuận từ cây cao su không chỉ làm tăng kim nghạch xuất khẩu mà nó còn làm tăng thu nhập cho người trồng và phát triển nhiều nghành nghề khác nhau, tạo công ăn việc làm cho lao động nhàn rỗi, tăng thu nhập quốc gia.