Nghiên cứu cải tiến đường nạp động cơ diesel 16.5 HP nông lâm ngư - Luận án TS

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH LÊ VIỆT HÙNG NGHIÊN CỨU CẢI TIẾN ĐƯỜNG NẠP ĐỘNG CƠ DIESEL MỘT XILANH 16,5 HP SỬ DỤNG TRONG NÔNG – LÂM – NGƯ NGHIỆP TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH: CƠ KỸ THUẬT MÃ SỐ: 12252010105 Tp. Hồ Chí Minh - 2019 TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Người hướng dẫn khoa học 1: PGS.TS Đỗ Văn Dũng (Ghi rõ họ, tên, chức danh khoa học, học vị và chữ ký) Người hướng dẫn khoa học 2: PSG.TS Nguyễn Anh Thi (Ghi rõ họ, tên, chức danh khoa học, học vị và chữ ký) Luận án tiến sĩ được bảo vệ trước HỘI ĐỒNG CHẤM BẢO VỆ LUẬN ÁN TIẾN SĨ TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM KỸ THUẬT, Tháng 07 năm 2019 CÁC KẾT QUẢ ĐÃ CÔNG BỐ CỦA LUẬN ÁN 1. Le Viet Hung, Do Van Dung, Nguyen Anh Thi, Luong Huynh Giang. “Performance characteristics of small Diesel DI engine using different geometry intake parts”.

Journal of Key Engineering Materials (KEM), 2019, ISSN: 1013 - 9826. Le Viet Hung, Do Van Dung, Nguyen Anh Thi. “Improve Intake Port/Valve Of RV165-2 Engine By Simulation Method”. International Conference on Fluid Machinery and Automation Systems - ICFMAS2018, Ha Noi City, Vietnam, pp.

Hung – Le Viet, Dung – Do Van, Giang – Luong Huynh, Thanh – Doan Minh. “Evaluation Of RV165-2 Engine Performance”. The Fourth International Conference on Green Technology and Sustainable Development (GTSD2018), HoChiMinh City, Vietnam, 2018. Le Viet Hung, Do Van Dung, Nguyen Anh Thi, Luong Huynh Giang, Vo Van An, Do Minh Dung.

“Improving characteristics of diesel engine by changing the engine's charging and design method”. Journal of Science Technology Technical Universities, 2019. Lê Việt Hùng, Phạm Văn Giang, Trần Thị Thu Hương, Nguyễn Anh Thi. “Nghiên cứu số hóa mô hình 3D đường nạp, thải và buồng cháy làm cơ sở mô phỏng động cơ diesel”.

Tạp chí giao thông vận tải, số 11, tr. Lê Việt Hùng, Khổng Vũ Quảng, Nguyễn Đức Khánh, Phạm Văn Trọng. “Nghiên cứu mô phỏng đánh giá phát thải độc hại của động cơ máy nông nghiệp RV165-2 và động cơ Kubota RT155 theo tiêu chuẩn ISO 8178”, Tạp chí khoa học kỹ thuật thủy lợi và môi trường, số 64, tr. Lê Việt Hùng, Nguyễn Văn Giang, Võ Khắc Hoàng, Đào Chí Cường, Đỗ Văn Dũng, Nguyễn Anh Thi.

“Nghiên cứu quá trình nạp-nén của động cơ Diesel buồng cháy thống nhất bằng phần mềm Ansys-ICE”. Tạp chí giao thông vận tải, số 04, tr. Võ Danh Toàn, Nguyễn Thanh Tuấn, Lê Việt Hùng, Lương Huỳnh Giang, Huỳnh Thanh Công. “Mô phỏng nâng cao tính năng làm việc cho động cơ diesel 1 xi-lanh bằng thiết kế cải tiến họng nạp”.

Tạp chí phát triển KH&CN, tập 16, số K3 – 2015. ii Chương 1 TỔNG QUAN 1. Đặt vấn đề Năm 2005, động cơ Diesel RV165-2 (có công suất tối đa 16,5 mã lực) do SVEAM tự thiết kế, chế tạo với tỷ lệ nội địa hóa đạt trên 90% được bán ra thị trường, đánh dấu một cột mốc quan trọng, mang tính bước ngoặt trong lịch sử phát triển của SVEAM (xem Hình 1. Các thông số kỹ thuật và đặc tính kỹ thuật của động cơ RV165-2 được trình bày trên bảng 1.1: Động cơ RV165-2 do SVEAM sản xuất.1: Đặc tính kỹ thuật động cơ RV165-2.

Kiểu Mục tiêu thiết kế Loại 4 kỳ, 1 xylanh, nằm ngang 𝑆 × 𝐷 (mm) 97 x 105 Thể tích xylanh (cm3) 839 Công suất tối đa (Mã 16,5/2400 lực/vòng/phút) Công suất định mức 14/2200 (Mã lực/vòng/phút) Moment cực đại 4,9/1800 (KG.m/vòng/phút) Tỉ số nén 20 Nhiên liệu Dầu Diesel Thể tích thùng nhiên liệu (lít) 11 Suất tiêu thụ nhiên liệu (g/Mã 206 lực/giờ) Áp suất mở vòi phun 220 (Kg/cm2) Hệ thống đốt nhiên liệu Phun trực tiếp Thể tích nước làm mát (lít) 2,6 2 Trọng lượng (kg) 132 Kích thước: 759 x 388 x 496 Dài x Rộng x Cao (mm) Đối với động cơ Diesel 4 thì, hiệu quả nạp của động cơ được đặc trưng bởi hệ số nạp (volumetric efficiency): ma 2ma 2m 4 v    a.1) a ,iVh a ,iVh n a ,i Ap S p Trong đó, ma là khối lượng không khí hút vào  a là lưu lượng khối lượng không khí nạp vào xylanh; m trong xylanh trong một chu trình công tác của động cơ (tính trung bình cho một chu trình công tác của động cơ); Vh là thể tích công tác của xylanh; n là tốc độ quay của động cơ;  a,i là khối lượng riêng của không khí ở phía trước của họng nạp động cơ; Ap là diện tích đỉnh piston; S p là vận tốc di chuyển trung bình của piston. 3 Hiệu quả của quá trình nạp môi chất công tác mới có ảnh hưởng trực tiếp đến tính năng của động cơ đốt trong và nỗ lực nâng cao hiệu quả quá trình nạp (nạp đầy với tổn hao năng lượng thấp nhất) luôn được quan tâm trong suốt chiều dài lịch sử phát triển của ngành động cơ đốt trong. Các đặc trưng vĩ mô (như chuyển động xoáy quanh trục của xylanh (swirl flow) hay chuyển động xoáy quanh trục vuông góc với trục của xylanh (tumble flow) và vi mô (đặc trưng không gian và thời gian của chuyển động rối) của không khí chuyển động bên trong xylanh ở cuối quá trình nạp có ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng hình thành hỗn hợp nhiên liệu/không khí trong xylanh và do đó có tác động rất lớn đến hiệu quả quá trình cháy, công suất và phát thải ô nhiễm của động cơ, đặc biệt là đối với các động cơ Diesel phun trực tiếp (direct injection Diesel engine). Thời gian và chi phí thiết kế họng nạp có thể được cắt giảm bằng cách tự động hóa các bước của quy trình này, đồng thời tích hợp vào quy trình một giải thuật tính toán tối ưu (optimizer).

Nhận xét tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước Trong quá khứ, việc tìm ra lời giải tường minh cho các bài toán cơ học lưu chất phức tạp bên trong xylanh động cơ gần như là điều không thể. Nhưng nhờ các phần mềm mô phỏng chuyên nghiệp thì việc mô phỏng để các bài toán cơ học lưu chất phức tạp trở nên đơn giản đi rất nhiều. Ở Việt Nam và trên thế giới có rất nhiều nghiên cứu nhằm cải tiến cũa như tối ưu hóa cụm họng nạp của động cơ như: Nghiên cứu “Tối ưu hóa quá trình cung cấp biogas cho động cơ tĩnh tại sử dụng hai nhiên liệu biogas - dầu mỏ” của Bùi Văn Ga, Trần Văn Quang, Trương Lê Bích Trâm, Nguyễn Phi Quang. Tạp chí Khoa học và Công Nghệ, Đại Học Đà Nẵng , Nghiên cứu: “Mô phỏng nâng cao tính năng làm việc cho động cơ diesel 1 xylanh bằng thiết kế cải tiến họng nạp” của Võ Danh Toàn, Nguyễn Thanh Tuấn, Lê Việt Hùng, Lương Huỳnh Giang, Huỳnh Thanh Công.

Tạp chí phát triển KH&CN, tập 16, số K3 – 2015, Nghiên cứu của S. Sanap với đề tài: “Thiết kế và phân tích họng nạp dạng xoắn ốc của 5 động cơ Diesel nhằm đạt được giá trị hệ số xoáy mong muốn”, nghiên cứu của Frantisek SEDLACEK và Michal SKOVAJSA với đề tài “Tối ưu hóa họng nạp của động cơ bằng phương pháp mô phỏng số”. Với luận án này, đối tượng nghiên cứu là một động cơ nông nghiệp thế hệ cũ (VIKYNO RV165-2), với hệ thống cung cấp nhiên liệu thuần cơ khí. Tác giả đưa ra những hướng tiếp cận hoàn toàn mới như: tham số hóa mô hình 3D cụm họng nạp dạng xoắn ốc, xây dựng và hiện thực hóa quá trình tự động tính toán mô phỏng kì nạp của động cơ VIKYNO RV165-2.

Chế tạo, thử nghiệm đánh giá sản phẩm cải tiến cuối cùng, ứng dụng vào thực tế sản xuất tại SVEAM. Mục tiêu nghiên cứu Mục tiêu của nghiên cứu là: cải tiến họng nạp động cơ một xylanh để nâng cao tối đa giá trị hệ số nạp, đưa ra thiết kế cải tiến cụ thể, chế tạo và ứng dụng sản xuất hàng loạt tại công ty SVEAM. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của đề tài Đối tượng nghiên cứu của đề tài là cụm họng nạp động cơ VIKYNO RV165-2. Trong phạm vi của đề tài thì họng thải và độ nhám bề mặt của chi tiết được bỏ qua và xem như không thay đổi trong tất các trường hợp nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu Phương pháp nghiên cứu lý thuyết kết hợp với thực nghiệm được sử dụng xuyên suốt trong nghiên cứu này:  Nghiên cứu trên cơ sở lý thuyết  Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (ANN) và giải thuật tiến hóa vi phân (DE)  Quá trình thực nghiệm được tiến hành tại phòng thí nghiệm của công ty SVEAM. Kiểm tra kết quả tại tổng cục tiêu chuẩn đo lường chất lượng - trung tâm kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường chất lượng 3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn Nghiên cứu cải tiến toàn bộ họng xúpap nạp động cơ VIKYNO RV165-2 (cả bên trong lẫn bên ngoài nắp xylanh). Tham số hóa mô hình 3D cụm họng nạp dạng xoắn ốc của động cơ VIKYNO RV165-2 bằng các biến và hàm toán tường minh.

Xây dựng và hiện thực quy trình tự động tính toán cải tiến cụm họng nạp động cơ VIKYNO RV165-2 với mục tiêu là nâng cao hệ số nạp. Xây dựng giải thuật tối ưu biên dạng hình học cụm họng nạp động cơ VIKYNO RV165-2 với giá trị mục tiêu là hệ số nạp. Phác họa mối quan hệ giữa hệ số nạp và hệ số xoáy (swirl ratio) cho động cơ VIKYNO RV165-2. Nghiên cứu kết hợp giữa mô phỏng với thực nghiệm trên các thiết bị hiện đại để nâng cao tính năng kỹ thuật và kinh tế của động cơ Diesel VIKYNO RV165-2.

8 Các kết quả của luận án góp phần định hướng giải quyết nhu cầu nâng cao tính năng vận hành và kinh tế của các loại động cơ Diesel thế hệ cũ. Các nội dung chính trong đề tài Thuyết minh của đề tài trình bày các phần như sau:  Chương 1. Tổng quan về vấn đề nghiên cứu  Chương 2. Cơ sở lý thuyết cải tiến cụm họng nạp động cơ Diesel một xylanh  Chương 3.

Nghiên cứu cải tiến cụm họng nạp động cơ Diesel 16,5 Hp (Động cơ VIKYNO RV165-2)  Chương 4. Kết quả nghiên cứu  Chương 5. Kết luận và hướng phát triển 1.