Luận án TS: Văn hóa Doanh nhân Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế – Nguyễn Viết Lộc

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ NGUYỄN VIẾT LỘC VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP QUỐC TẾ LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH HÀ NỘI, 2012 i TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ  NGUYỄN VIẾT LỘC VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP QUỐC TẾ Chuyên ngành: Quản trị Kinh doanh Mã số: 62.01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ QUẢN TRỊ KINH DOANH Người hướng dẫn khoa học: 1.TS Phùng Xuân Nhạ 2.TS Đỗ Minh Cương HÀ NỘI, 2012 ii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌ A. ii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT. v DANH MỤC HỘP. viii DANH MỤC HÌNH.

ix DANH MỤC BẢNG. x DANH MỤC BIỂU ĐỒ. xi MỞ ĐẦU. 1 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU VỀ VĂN HÓA DOANH NHÂN VÀ VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM.

Về khái niệm doanh nhân. Về văn hóa doanh nhân. NGHIÊN CỨU TRONG NƢỚC. Về khái niệm doanh nhân.

Về văn hóa doanh nhân. NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA TỪ C ÁC NGHIÊN CỨU VỀ VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM - QUAN ĐIỂM VÀ HƢỚNG GIẢI QUYẾT CỦA LUẬN ÁN. Về doanh nhân Việt Nam. Về văn hóa doanh nhân Việt Nam.

Về hệ giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam .41 KẾT LUẬN CHƢƠNG 1. 45 CHƢƠNG 2: CÁC YẾU TỐ ẢNH H ƢỞNG ĐẾN VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM VÀ HỆ GIÁ TRỊVĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM. Ảnh hƣởng của đ iều kiện tự nhiên và phƣơng thức sản xuất đến văn hóa doanh nhân Việt Nam.

Ảnh hƣởng của xã hội truyền thống và quá trình giao l ƣu văn hóa đến văn hóa doanh nhân Việt Nam. Ảnh hƣởng của môi trƣờng thể chế, bộ máy hành chính và hoạt động của đội ngũ cán bộ, công chức đến văn hóa doanh nhân Việt Nam. Ảnh hƣởng của toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế đến văn hóa doanh nhân Việt Nam. HỆ GIÁ TRỊ VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM.

70 iv TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Các yếu tố thuộc về "nắm bắt cơ hội kinh doanh". Các yếu tố thuộc về "dám chấp nhận rủi ro". Các yếu tố thuộc về "sáng tạo - đổi mới".

Các yếu tố thuộc về "thành quả bền vững". Mối quan hệ giữa các yếu tố thuộc hệ giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam. 87 KẾT LUẬN CHƢƠNG 2. 91 CHƢƠNG 3: KHẢO SÁT KIỂM ĐỊNH HỆ GIÁ TRỊ VĂN HÓADOANH NHÂN VIỆT NAM VÀ ĐÁNH GIÁ THỰC TRẠNG, XU HƢỚNG BIẾN ĐỔI VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM.

MỤC TIÊU, PHƢƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC QUÁ TRÌNH ĐIỀU TRA, KHẢO SÁT. Mục tiêu của điều tra khảo sát. Phƣơng pháp điều tra khảo sát. Tổ chức quá trình điều tra khảo sát.

KẾT QUẢ ĐIỀU TRA KHẢO SÁT. Vài nét về khách thể điều tra khảo sát. Kết quả điều tra khảo sát thực trạng văn hóa doanh nhân Việt Nam theo các yếu tố hệ giá trị. Nhận định sự hợp lý của các yếu tố đặc trƣng nghề nghiệp của doanh nhân Việt Nam.

Nhận định sự hợp lý của các yếu tố hệ giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam. Nhận diện yếu tố môi trƣờng tác động mạnh nhất đến văn hóa doanh nhân Việt Nam. Đánh giá thực trạng và xu hƣớng biến đổi các yếu tố hệ giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam. Đặc trƣng và biểu hiện của các yếu tố hệ giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam.

MỘT SỐ NHẬN XÉT. Những ƣu điểm, hạn chế trong kết quả nghiên cứu của luận án. Một số ƣu điểm. Những hạn chế.

Những vấn đề đặt ra cần tiếp tục nghiên cứu. Ý nghĩa lý luận và thực tiễn các kết quả nghiên cứu của luận án. Ý nghĩa về mặt học thuật - lý thuyết. Ý nghĩa thực tiễn .131 v TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com KẾT LUẬN CHƢƠNG 3.

133 CHƢƠNG 4: QUAN ĐIỂM ĐỊ NH HƢỚNG VÀ GIẢI PHÁP XÂY DỰNG VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAMTRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP QUỐC TÊ. QUAN ĐIỂM ĐỊ NH H ƢỚNG XÂY DỰNG VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP QUỐC TÊ. Xây dƣ̣ng văn hóa doanh nhân phải trên cơ sở đổi mới tƣ duy - nhận thƣ́c về doanh nhân, văn hóa doanh nhân đối với phát triển đất nƣớc trong thời kỳ. Xây dƣ̣ng văn hóa doanh nhân là trách nhiệm của Đảng , của cả hệ thống chí nh trị, của toàn xã hội và là vấn đề của bản thân mỗi doanh nhân.

Xây dƣ̣ng văn hóa doanh nhân phải gắn với phát triển văn hóa nghề nghiệp của cộng đồng doanh nhân Việt Nam , đƣợc thƣ̣c hiện bằng một ch iến lƣợc quốc gia tƣ̀ nâng cao dân trí, đào tạo nhân lƣ̣c đến bồi dƣỡng nhân. Xây dƣ̣ng văn hóa doanh nhân phải là một bộ phận cấu thành của xây dƣ̣ng nền văn hóa Việt Nam tiên tiê,́ nđậm đà bản sắc dân tộ. NHỮNG GIẢI PHÁP CHỦ YẾU XÂY DỰNG VĂN HÓA DOANH NHÂN VIỆT NAM TRONG BỐI CẢNH HỘI NHẬP QUỐC TÊ. Hoàn thiện thể chế kinh tế thị trƣờng, nhà nƣớc pháp quyền - nhƣ̃ng điều kiện tiên quyết cho xây dƣ̣ng văn hóa doanh nhân Việt Nam.

Xây dƣ̣ng hệ thống văn bản quy đị nh các chuẩn mƣ̣c văn hóa trong sản xuất kinh doanh; ban hành bảng thang giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam trên cơhêsơ ̣ gia ̉ ́ trị văn hóa doanh nhân Việt Nam mà luận án đề xuất. Tăng cƣờng trách nhiệm của các cơ quan nhà nƣơ,́ các c định chế xã hội và định chế truyền thông đối với xây dƣ̣ng văn hóa doanh nhân Việt Nam. Rà soát, loại bỏ những yếu tố làm "méo mó", tác động tiêu cực đến văn hóa doanh nhân Việt Nam. Xây dƣ̣ng và phát triển thị trƣờng dị ch vụ hỗ trợ kinh doanh đồng bộ với việc xây dƣ̣ng văn hóa doanh nghiê,̣ pvăn hóa doanhnhân.

Tăng cƣờng nghiên cƣ́u, đào tạo, bồi dƣỡng doanh nhân và văn hóa doanh nhân Việt Nam. Phát huy tính tích cực, chủ động của bản thân doanh nhân trong quá trình xây dƣ̣ng văn hóa doanh nhân Việt Nam. 165 KẾT LUẬN CHƢƠNG 4. 171 DANH MỤC CÔNG TRÌNH KHOA HỌC CỦA TÁC GIẢ LUẬN ÁN.

175 DANH MỤC CÁC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 186 vi TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT 1. Danh mục cụm từ viết tắt tiếng Anh Chữ viết tắt Giải nghĩa tiếng Anh Giải nghĩa tiếng Việt ASEAN The Association of South East Hiệp hội các nƣớc Đông Asian Nations Nam Á CEO Chief Executive Officer Tổng giám đốc điều hành IMF International Monetary Fund Quỹ Tiền tệ Quốc tế IPP Innovation Partnership Chƣơng trình Đối tác Đổi Programme mới Sáng tạo R&D Reseach & Development Nghiên cứu và triển khai UNDP United Nations Development Chƣơng trì nh phát triển của Programme Liên hiệp quốc WB World Bank Ngân hàng Thế giới WTO World Trade Organization Tổ chức Thƣơng mại Thế giới. Danh mục cụm từ viết tắt tiếng Việt CNH, HĐH Công nghiệp hoá, hiện đại hoá DNNN Doanh nghiệp nhà nƣớc DNTN Doanh nghiệp tƣ nhân ĐCSVN Đảng cộng sản Việt Nam HNKTQT Hội nhập kinh tế quốc tế HNQT Hội nhập quốc tế KTTT Kinh tế thị trƣờng SXKD Sản xuất, kinh doanh TCH Toàn cầu hoá TNXH Trách nhiệm xã hội VHDN Văn hóa doanh nhân VHKD Văn hóa kinh doanh XHCN Xã hội chủ nghĩa vii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC HỘP Hộp 1.

Một số định nghĩa củaƣớc n ngoài về doanh nhân. Một số định nghĩa về doanh nhân ở Việt Nam. Những đặc tính cần thiết của doanh nhân. Một số định nghĩa về VHDN.

Một số đặc điểm của ngƣời Việt Nam. Tàn dƣ của xã hội phong kiến Việt Nam. Tác động của giao lƣu văn hóa đối với sự phát triển của con ngƣời Việt Nam. 60 viii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC HÌNH Hình 1.

Các yếu tố đặc trƣng nghề nghiệp của doanh nhân. Mô hình VHDN. Hệ giá trị phân tầng VHDN Việt Nam. Sơ đồ mạng nhện biểu đạt VHDN.

Mô hình của quá trình nhận biết cơ hội của doanh nhân. Sơ đồ mạng nhện mô phỏng thực trạng và xu hƣớng biến đổi VHDN Việt Nam. 108 ix TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 1. So sánh các khái niệm liên quan đến doanh nhân.

So sánh đặc trƣng của hai loại hình văn hóa. Kết quả đánh giá thực trạng các yếu tố hệ giá trị VHDN Việt Nam. Kết quả đánh giá xu hƣớng biến đổi các yếu tố hệ giá trị VHDN Việt Nam. Ý kiến khảo sát về đặc điểm biểu hiện khát vọng kinh doanh của doanh nhân Việt Nam.

Ý kiến khảo sát về khởi nguồn của khả năng tìm kiếm, tạo dựng và nắm bắt cơ hội kinh doanh của doanh nhân Việt Nam. Ý kiến khảo sát đặc điểm của tính độc lập, quyết đoán, tự tin của doanh nhân Việt Nam. Ý kiến khảo sát đặc điểm tính dám làm, dám chịu trách nhiệm của doanh nhân Việt Nam. Ý kiến khảo sát đặc điểm tính linh hoạt, chủ động của doanh nhân Việt Nam.

Ý kiến khảo sát đặc điểm tƣ tƣởng mới, phƣơng pháp mới, hƣớng giải quyết vấn đề mới của doanh nhân Việt Nam. Ý kiến khảo sát đặc điểm đạo đức kinh doanh của doanh nhân Việt Nam. Ý kiến khảo sát đặc điểm thực hiện TNXH của doanh nhân Việt Nam. Ý kiến khảo sát đánh giá về tính bền bỉ.

Ý kiến khảo sát đánh giá về thành quả kinh tế (quy mô vốn, tài sản, tính ổn định, bền vững của lợi nhuận) của doanh nhân Việt Nam. Những ý kiến đồng thuận. Những ý kiến không đồng thuận. Đặc trƣng VHDN Việt Nam theo các yếu tố hệ giá trị.

124 x TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 3. Đánh giá các yếu tố đặc trƣng nghề nghiệp của doanh nhân Việt Nam. Đánh giá về các yếu tố hệ giá trị VHDN Việt Nam. Đánh giá các yếu tố môi trƣờng tác động đến VHDN Việt Nam.

Đánh giá vai trò quan trọng của các yếu tố hệ giá trị VHDN Việt Nam trong bối cảnh kinh doanh hiện nay. 109 xi TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com MỞ ĐẦU 1. Sự cần thiết của đề tài Về mặt học thuật , cùng với sự phát triển của cộng đồng doanh nhân trong nền KTTT ở Việt Nam thì VHDN đƣợc quan tâm và đề cập ở nhiều công trì nh nghiên cƣ́u, bài viết.