Luận án tiến sĩ y học kết quả ngắn và trung hạn điều trị bất thường kết nối động

BỘ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ ĐẠI HỌC Y DƯỢC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NGUYỄN MINH HẢI KẾT QUẢ NGẮN VÀ TRUNG HẠN ĐIỀU TRỊ BẤT THƯỜNG KẾT NỐI ĐỘNG MẠCH VÀNH TRÁI - ĐỘNG MẠCH PHỔI VÀ DÒ ĐỘNG MẠCH VÀNH BẨM SINH Ở TRẺ EM LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC TP. HỒ CHÍ MINH, Năm 2022 BỘ GIÁO DỤC ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ ĐẠI HỌC Y DƯỢC THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH NGUYỄN MINH HẢI KẾT QUẢ NGẮN VÀ TRUNG HẠN ĐIỀU TRỊ BẤT THƯỜNG KẾT NỐI ĐỘNG MẠCH VÀNH TRÁI - ĐỘNG MẠCH PHỔI VÀ DÒ ĐỘNG MẠCH VÀNH BẨM SINH Ở TRẺ EM NGÀNH: NHI KHOA MÃ SỐ: 62720135 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: 1. NGUYỄN THỊ THANH LAN TP. HỒ CHÍ MINH, Năm 2022 i LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chưa từng được công bố ở bất kỳ nơi nào.

Tác giả luận án Nguyễn Minh Hải ii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN .ii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT VÀ THUẬT NGỮ ANH - VIỆT. v DANH MỤC CÁC BẢNG .vii DANH MỤC CÁC HÌNH, SƠ ĐỒ. xi DANH MỤC CÁC BIỂU ĐỒ.xii MỞ ĐẦU. TỔNG QUAN TÀI LIỆU.

Đặc điểm giải phẫu hệ động mạch vành và các bất thường động mạch vành bẩm sinh: bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh. Đặc điểm lâm sàng của tật bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh. Đặc điểm cận lâm sàng của tật bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh. Điều trị tật bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh.

Kết quả ngắn hạn và trung hạn sau điều trị tật bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh. Liên quan giữa kết quả điều trị ngắn hạn, trung hạn với đặc điểm bệnh nhân tại thời điểm ngay trước điều trị. Tình hình nghiên cứu tại Việt Nam tật bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

Thiết kế nghiên cứu:. Đối tượng nghiên cứu. Thời gian và địa điểm nghiên cứu. Xác định các biến số.

Phương pháp và công cụ đo lường, thu thập số liệu. Quy trình và các bước tiến hành nghiên cứu. Phương pháp phân tích dữ liệu. Đạo đức trong nghiên cứu.

KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và đặc điểm giải phẫu trước điều trị. Đặc điểm điều trị của tật bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh. Kết quả điều trị bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh qua theo dõi ngắn hạn và trung hạn.

Liên quan giữa đặc điểm của bệnh nhi trước phẫu thuật hoặc thông tim thiệp với tỉ lệ các biến chứng qua theo dõi ngắn hạn và trung hạn. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng của bệnh nhân bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh trước điều trị. Đặc điểm điều trị tật bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh. Kết quả ngắn hạn và trung hạn sau điều trị bất thường kết nối động mạch vành trái - động mạch phổi và dò động mạch vành bẩm sinh và các yếu tố liên quan.

Liên quan giữa đặc điểm của bệnh nhi trước phẫu thuật hoặc thông tim thiệp với tỉ lệ các biến chứng qua theo dõi ngắn hạn và trung hạn. Điểm mạnh của đề tài. Hạn chế của đề tài. 144 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ PHỤ LỤC v DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT VÀ THUẬT NGỮ ANH - VIỆT Từ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt ALCAPA Anomalous origin of the left Bất thường kết nối động coronary artery from the mạch vành trái - động mạch pulmonary artery phổi BV Bệnh viện CCAF Congenital coronary artery fistula Dò động mạch vành bẩm sinh CMR Cardiac magnetic resonance Cộng hưởng từ tim imaging CCTA Cororary computed tomography Chụp cắt lớp điện toán mạch angiography vành CNTT Chức năng thất trái ĐK Đường kính ĐM Động mạch ĐMC Động mạch chủ ĐMP Động mạch phổi ĐMV Động mạch vành ECG Electrocardiogram Điện tâm đồ ECMO Extracorporeal membrane Oxy hoá qua màng ngoài cơ oxygenation thể HCCLTT Hội chứng cung lượng tim thấp ICA Invasive coronary angiography Chụp mạch vành xâm lấn LAD Left anterior descending Động mạch xuống trước trái LCx Left circumflex Động mạch mũ trái LMCA Left main coronary artery Động mạch vành trái chính LV Left ventricle Thất trái vi LVEDD Left ventricle end-diastolic Đường kính cuối tâm trương dimension thất trái LVEF Left ventricular ejection fraction Phân suất tống máu thất trái LVFS Left ventricular fractional Phân suất co rút thất trái shortening PT Phẫu thuật RCA Right coronary artery Động mạch vành phải RLCNTT Rối loạn chức năng thất trái RV Right ventricle Thất phải TBS Tim bẩm sinh TG Thời gian THBH Tuần hoàn bàng hệ THNCT Tuần hoàn ngoài cơ thể TM Tĩnh mạch TTE Transthoracic echocardiography Siêu âm tim qua thành ngực vii DANH MỤC CÁC BẢNG STT Tên bảng Trang Bảng 1.

Các phương pháp phẫu thuật ALCAPA. Chỉ định thông tim can thiệp và phẫu thuật CCAF. Tóm tắt các nghiên cứu kết quả điều trị ALCAPA. Tóm tắt các nghiên cứu kết quả điều trị CCAF bằng phẫu thuật hoặc thông tim can thiệp.

Yếu tố nguy cơ phẫu thuật ALCAPA. Yếu tố nguy cơ biến chứng sau phẫu thuật ALCAPA. Yếu tố liên quan tử vong của phẫu thuật ALCAPA. Các biến số đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và đặc điểm giải phẫu trước điều trị.

Các biến số đặc điểm điều trị và biến chứng trong phẫu thuật hoặc thông tim can thiệp. Các biến số theo dõi kết quả sau điều trị, biến chứng sớm và kết quả ngắn và trung hạn. Thời điểm thu thập số liệu và số lượng bệnh nhân trong từng thời điểm 66 Bảng 3. Đặc điểm bệnh nhân ALCAPA trước phẫu thuật.

Đặc điểm điện tâm đồ, X quang ngực của bệnh nhân ALCAPA trước phẫu thuật. Đặc điểm siêu âm tim của bệnh nhân ALCAPA trước phẫu thuật. Đặc điểm CCTA và ICA của bệnh nhân ALCAPA trước phẫu thuật. Đặc điểm giải phẫu vị trí xuất phát ĐMV trái từ ĐMP.

Đặc điểm bệnh nhân CCAF trước điều trị. Đặc điểm điện tâm đồ, X quang ngực của bệnh nhân CCAF trước điều trị. Đặc điểm siêu âm tim qua thành ngực của bệnh nhân CCAF trước điều trị. Đặc điểm ĐMV dò qua kết quả TTE, CCTA, ICA và phẫu thuật.

Đặc điểm vị trí dò của CCAF qua kết quả TTE, CCTA, ICA và phẫu thuật. Đặc điểm túi phình ĐMV của CCAF qua TTE, CCTA, ICA và phẫu thuật. Phân loại Sakakibara của CCAF qua kết quả chụp mạch vành xâm lấn76 Bảng 3. Liên quan giải phẫu giữa ĐMV dò và vị trí tận của CCAF trên chụp mạch vành xâm lấn.

So sánh độ chính xác của siêu âm tim, CCTA với ICA. Đặc điểm phẫu thuật ALCAPA. Đặc điểm hồi sức sau phẫu thuật ALCAPA. Đặc điểm phẫu thuật, thông tim can thiệp đóng CCAF và hậu phẫu.

Đặc điểm thông tim can thiệp đóng CCAF. Biến chứng lúc thông tim can thiệp đóng CCAF. Tỉ lệ sóng Q bệnh lý sau phẫu thuật ALCAPA. Kết quả siêu âm tim theo dõi chức năng thất trái sau phẫu thuật ALCAPA.

Thời gian phục hồi LVEF sau phẫu thuật ALCAPA thể nhũ nhi. Diễn tiến hở van hai lá và cấu trúc van hai lá sau phẫu thuật ALCAPA. Diễn tiến động mạch vành phải sau phẫu thuật ALCAPA qua siêu âm tim. Hẹp trên van ĐMP sau phẫu thuật tật ALCAPA.

Các trường hợp tử vong sau phẫu thuật ALCAPA. Diễn tiến suy tim sau điều trị phẫu thuật hoặc thông tim can thiệp CCAF. Diễn tiến sóng Q bệnh lý sau điều trị CCAF. Kết quả siêu âm tim theo dõi chức năng thất trái sau điều trị CCAF.

Diễn tiến hở van hai lá trên siêu âm tim sau điều trị CCAF. Diễn tiến hở van động mạch chủ trên siêu âm tim sau điều trị CCAF. Diễn tiến của ĐMV dò trên siêu âm tim sau điều trị CCAF. Kết quả chụp CCTA sau can thiệp đóng CCAF bằng dụng cụ.

So sánh các đặc điểm CCAF trước và sau điều trị trên CCTA. Diễn tiến dò ĐMV tồn lưu trên siêu âm tim sau thông tim can thiệp. Phân tích hồi quy đơn biến các đặc điểm bệnh nhân trước phẫu thuật với thời gian dùng vận mạch kéo dài sau phẫu thuật ALCAPA. Phân tích hồi quy đơn biến các đặc điểm của bệnh nhân trước phẫu thuật với thời gian dùng thở máy kéo dài sau phẫu thuật ALCAPA.

Phân tích hồi quy đơn biến các đặc điểm của bệnh nhân trước phẫu thuật với hội chứng cung lượng tim thấp hậu phẫu ALCAPA. Liên quan giữa đặc điểm bệnh nhi ALCAPA trước phẫu thuật với tử vong sau phẫu thuật ALCAPA. Liên quan giữa biến chứng lúc thông tim can thiệp đóng dò ĐMV và đặc điểm giải phẫu CCAF trước can thiệp. Liên quan giữa tỉ lệ luồng thông tồn lưu sau thông tim can thiệp CCAF với đặc điểm giải phẫu ĐMV dò trước can thiệp.

So sánh đặc điểm bệnh nhân ALCAPA trước phẫu thuật với các nghiên cứu khác. So sánh đặc điểm siêu âm tim ALCAPA trước điều trị với nghiên cứu khác. Đặc điểm giải phẫu ALCAPA qua kết quả phẫu thuật. So sánh diễn tiến triệu chứng suy tim sau phẫu thuật ALCAPA giữa các nghiên cứu.

So sánh diễn tiến chức năng thất trái sau phẫu thuật ALCAPA. Thời gian LVEF phục hồi sau phẫu thuật ALCAPA. So sánh kết quả hở van hai lá sau phẫu thuật ALCAPA. So sánh tỉ lệ tử vong qua các nghiên cứu.

So sánh kích thước ĐMV dò trên siêu âm tim giữa các nghiên cứu trước và sau can thiệp. 129 xi DANH MỤC CÁC HÌNH, SƠ ĐỒ STT Tên hình, sơ đồ Trang Hình 1. Giải phẫu ĐMV bình thường với ĐMV phải/trái ưu thế. Vị trí ĐMV bình thường và cách đếm số xoang ở ALCAPA.

Phân loại Sakakibara. Phân loại CCAF dựa vào vị trí xuất phát của nhánh dò. Phẫu thuật chuyển nút ĐMV. Phẫu thuật chuyển nút ĐMV kèm cuộn vạt mô ĐMP.

Kỹ thuật đóng CCAF qua thông tim can thiệp.