Luận án nghiên cứu lâm sàng, cận lâm sàng và kết quả điều trị u tuyến lệ

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ Y TẾ TRƢỜNG ĐẠI HỌC Y HÀ NỘI HÀ THỊ THU HÀ NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG VÀ KẾT QUẢ ĐIỀU TRỊ U TUYẾN LỆ Chuyên ngành : Nhãn khoa Mã số : 9720157 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Y HỌC Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: 1. NGUYỄN QUỐC ANH HÀ NỘI – 2022 LỜI CAM ĐOAN Tôi là: Hà Thị Thu Hà Nghiên cứu sinh khóa 35 - Trường Đại học Y Hà Nội, chuyên ngành Nhãn khoa, xin cam đoan: Đây là luận án do bản thân tôi trực tiếp thực hiện dưới sự hướng dẫn của PGS. Phạm Trọng Văn và TS. Nguyễn Quốc Anh.

Công trình này không trùng lặp với bất kỳ nghiên cứu nào khác đã được công bố tại Việt Nam. Các số liệu và thông tin trong nghiên cứu là hoàn toàn chính xác, trung thực và khách quan, đã được xác nhận và chấp thuận của cơ sở nơi nghiên cứu. Tôi xin hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về những cam kết này. Hà Nội, ngày 28 tháng 03 năm 2022 Ngƣời viết cam đoan Hà Thị Thu Hà DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Tên tiếng Anh Tên tiếng Việt AJCC American Joint Committee on Hiệp hội ung thư Hoa Kỳ Cancer BM Biểu mô CLL/SLL Chronic lymphocytic U lympho lympho bào nhỏ/Bệnh leukemia/small lymphocytic bạch cầu lympho mạn tính lymphoma CLVT Cắt lớp vi tính DLBCL Diffuse large B-cell lymphoma U lympho tế bào B lớn lan tỏa EMZL Extranodal marginal zone U lympho vùng rìa ngoài hạch lymphoma FL Follicular lymphoma U lympho thể nang HHTL Hỗn hợp tuyến lệ HMMD Hóa mô miễn dịch MCL Mantle cell lymphoma U lympho tế bào áo nang MRI Magnetic Reonance Imaging Cộng hưởng từ PET-CT Positron Emission Tomography Ghi hình cắt lớp posotron - Chụp - Computed Tomography cắt lớp vi tính TNM T: Tumor T: Khối u nguyên phát N: Node N: Di căn hạch M: Metastasis M: Di căn xa UTBM Ung thư biểu mô WHO World Health Organization Tổ chức Y tế Thế giới MỤC LỤC ĐẶT VẤN ĐỀ.

Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng u tuyến lệ. Đại cương tuyến lệ. Phân loại u tuyến lệ dựa vào mô bệnh học. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng một số u tuyến lệ thường gặp.

Điều trị u tuyến lệ. Điều trị u hỗn hợp tuyến lệ lành tính. Điều trị ung thư biểu mô tuyến lệ. Điều trị quá sản lympho.

Điều trị u lympho ác tính. Các yếu tố liên quan đến kết quả điều trị. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước. Các nghiên cứu ở Việt Nam.

Những nghiên cứu mới trên thế giới. ĐỐI TƢỢNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CÚU. Đối tượng nghiên cứu. Tiêu chuẩn lựa chọn.

Tiêu chuẩn loại trừ. Phương pháp nghiên cứu. Thiết kế nghiên cứu. Cỡ mẫu nghiên cứu.

Biến số và cách đánh giá biến số theo mục tiêu nghiên cứu. Công cụ và phương tiện nghiên cứu. Phương pháp thu thập số liệu. Quy trình nghiên cứu.

Xử lý và phân tích số liệu. Đạo đức nghiên cứu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. Đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng u tuyến lệ.

Đặc điểm bệnh nhân u tuyến lệ. Đặc điểm lâm sàng bệnh nhân u tuyến lệ. Đặc điểm cận lâm sàng u tuyến lệ. Mối liên quan giữa đặc điểm lâm sàng, đặc điểm cắt lớp vi tính và giải phẫu bệnh của u tuyến lệ.

Kết quả điều trị u tuyến lệ. Các phương pháp điều trị u tuyến lệ. Kết quả điều trị u biểu mô tuyến lệ. Kết quả điều trị u lympho tuyến lệ.

Kết quả điều trị của nhóm u tuyến lệ ác tính. Các yếu tố liên quan đến kết quả điều trị u tuyến lệ. Liên quan giữa vị trí u với kết quả điều trị. Liên quan giữa tình trạng thâm nhiễm xung quanh với kết quả điều trị.

Liên quan giữa đặc điểm giải phẫu bệnh của u với kết quả điều trị. Liên quan giữa phương pháp điều trị với kết quả điều trị. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng u tuyến lệ. Đặc điểm bệnh nhân u tuyến lệ.

Đặc điểm lâm sàng bệnh nhân u tuyến lệ. Đặc điểm cận lâm sàng. Mối liên quan giữa đặc điểm lâm sàng, cắt lớp vi tính và giải phẫu bệnh u tuyến lệ. Vấn đề chẩn đoán bệnh.

Kết quả điều trị u tuyến lệ. Các phương pháp điều trị u tuyến lệ. Kết quả điều trị u biểu mô tuyến lệ. Kết quả điều trị u lympho tuyến lệ.

Một số yếu tố liên quan đến kết quả điều trị u tuyến lệ. Liên quan giữa tình trạng thâm nhiễm xung quanh với kết quả điều trị. Liên quan giữa giải phẫu bệnh của u với kết quả điều trị. Liên quan giữa phương pháp điều trị với kết quả điều trị.

151 ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN. 154 HƢỚNG NGHIÊN CỨU TIẾP CỦA LUẬN ÁN. 156 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN ĐÃ ĐƢỢC CÔNG BỐ TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Phân loại u tuyến lệ.

Tiền sử bệnh liên quan. Nhãn áp trung bình ở bệnh nhân u tuyến lệ. Độ lồi mắt trung bình u tuyến lệ. Đặc điểm diện cắt của các loại u tuyến lệ.

Đặc điểm phân bố các loại u tuyến lệ dựa trên kết quả nhuộm H&E. Phân bố các dạng tổn thương lympho. Phân bố các dạng thâm nhiễm vi thể ở nhóm u tuyến lệ ác tính. Đặc điểm giải phẫu bệnh theo phân giai đoạn AJCC của ung thư tuyến lệ.

Mối liên quan giữa đau và thâm nhiễm, biến đổi xương trên cắt lớp vi tính. Mối liên quan giữa kích thước u và lồi mắt. Mối liên quan giữa lồi mắt và di lệch nhãn cầu. Mối liên quan giữa tuổi, giới và đặc điểm giải phẫu bệnh.

Mối liên quan giữa độ lồi và đặc điểm giải phẫu bệnh. Mối liên quan giữa dấu hiệu đau, vận nhãn, song thị, di lệch nhãn cầu, ảnh hưởng nhãn cầu và đặc điểm giải phẫu bệnh. Mối liên quan giữa đặc điểm khối u và tình trạng thâm nhiễm với giải phẫu bệnh. Mức độ phù hợp chẩn đoán theo cắt lớp vi tính và chẩn đoán theo giải phẫu bệnh.

Chụp PET-CT. Xét nghiệm lympho toàn thân. Các phương pháp điều trị u tuyến lệ. Chỉ định phẫu thuật cho u biểu mô tuyến lệ.

Các phương pháp phối hợp điều trị ung thư biểu mô tuyến lệ. Đánh giá trong phẫu thuật. Dấu hiệu hạn chế vận nhãn, song thị, tình trạng khám u trước và sau điều trị u biểu mô tuyến lệ. Dấu hiệu lệch nhãn cầu xuống dưới và vào trong, độ lồi mắt trước và sau điều trị u biểu mô tuyến lệ.

Chỉ định điều trị nội khoa cho u lympho tuyến lệ. Dấu hiệu hạn chế vận nhãn, song thị, tình trạng khối u trước và sau điều trị u lympho. Dấu hiệu lệch nhãn cầu xuống dưới và vào trong, độ lồi mắt trước và sau điều trị u lympho. Tình hình tái phát u ở các thời điểm theo dõi.

Tình trạng di căn của u tuyến lệ ác tính. Vị trí và tần số di căn xa. Bảng Kaplan-Meier tử vong u tuyến lệ ác tính. Kiểm định log rank tử vong u tuyến lệ ác tính.

Mô hình Cox (Cox’s proportional hazards model) – Mô hình đa biến tử vong. Liên quan giữa vị trí u với kết quả phẫu thuật cắt bỏ u biểu mô. Liên quan giữa tình trạng thâm nhiễm với điều trị phẫu thuật, điều trị nội khoa, tái phát u và tử vong. Liên quan giữa tính chất lành tính, ác tính của u với lựa chọn phẫu thuật.

Liên quan giữa tính chất lành tính, ác tính của u với phương pháp cắt u biểu mô. Liên quan giữa tính chất lành tính, ác tính của u với biến chứng sau điều trị. Liên quan giữa tính chất lành tính, ác tính của u với tái phát u. Liên quan giữa phân độ AJCC của u với phương pháp điều trị.

Liên quan giữa phân độ AJCC của u với phương pháp cắt bỏ u, tái phát u và tử vong. Liên quan giữa phương pháp điều trị với biến chứng sau điều trị. Liên quan giữa phương pháp điều trị với tái phát u. Liên quan giữa phương pháp điều trị với tử vong.

Tuổi trung bình u tuyến lệ ở các nghiên cứu. Tỉ lệ phân bố (nam / nữ) của u tuyến lệ theo các nghiên cứu. Tỉ lệ phân bố u tuyến lệ theo các nghiên cứu. Tỉ lệ phân bố u biểu mô tuyến lệ ở các nghiên cứu.

120 DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 3. Phân bố nhóm tuổi u tuyến lệ. Đặc điểm bệnh nhân theo giới. Phân bố lý do khám bệnh.

Nhóm thời gian từ xuất hiện triệu chứng bệnh đến khi khám bệnh. Tỷ lệ thị lực chỉnh kính tối đa trong các nhóm. Triệu chứng thực thể. Vị trí u trên cắt lớp vi tính.

Đặc điểm khối u trên cắt lớp vi tính. Ảnh hưởng của u lên cấu trúc xung quanh. Biến đổi cấu trúc xương. Phân bố tỷ lệ bệnh nhân được làm hóa mô miễn dịch.

Phân bố các dạng ung thư biểu mô dạng tuyến nang. Các phương pháp phẫu thuật u biểu mô tuyến lệ. Biến chứng sau điều trị u biểu mô tuyến lệ. Phân bố các phương pháp điều trị nội khoa u lympho.

Biến chứng sau điều trị u lympho tuyến lệ. Các cơ sở y tế phối hợp điều trị u tuyến lệ ác tính. Kaplan-Meier tử vong u tuyến lệ ác tính. Mô hình đa biến tử vong u tuyến lệ ác tính .98 DANH MỤC HÌNH Hình 1.

Giải phẫu tuyến lệ. Mô học tuyến lệ. U hỗn hợp tuyến lệ lành tính. Cắt lớp vi tính u hỗn hợp tuyến lệ.

Mô bệnh học u hỗn hợp tuyến lệ. Lâm sàng ung thư biểu mô dạng tuyến nang. Cắt lớp vi tính ung thư biểu mô dạng tuyến nang. Đặc điểm mô bệnh học ung thư biểu mô dạng tuyến nang.

Đặc điểm lâm sàng và cắt lớp vi tính quá sản lympho lành tính. U lympho ác tính tuyến lệ. Cắt lớp vi tính u lympho ác tính tuyến lệ. Đặc điểm mô bệnh học u lympho ác tính vùng rìa ngoài hạch.

Phẫu thuật cắt bỏ u hỗn hợp tuyến lệ. Phẫu thuật cắt bỏ ung thư biểu mô dạng tuyến nang. Tia xạ điều trị u lympho. Thước đo độ lồi mắt Hertel.

Phẫu thuật cắt bỏ u qua đường nếp mí. Phẫu thuật cắt bỏ u qua đường mở xương .