Luận án tiến sĩ công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh đắk lawsk hiệ

LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ theo quy định. Tác giả Lại Thị Ngọc Hạnh MỤC LỤC MỞ ĐẦU 1 CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN 6 1.

Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án 6 1. Những kết quả nghiên cứu đã giải quyết và những vấn đề luận án tiếp tục nghiên cứu 28 CHƢƠNG 2. TƢ TƢỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ CÔNG TÁC VẬN ĐỘNG ĐỒNG BÀO DÂN TỘC THIỂU SỐ - MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN 31 2. Một số khái niệm cơ bản 31 2.

Nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác vận động quần chúng 34 2. Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số 51 2. Giá trị của tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số 73 CHƢƠNG 3. THỰC TRẠNG CÔNG TÁC VẬN ĐỘNG ĐỒNG BÀO DÂN TỘC THIỂU SỐ Ở TỈNH ĐẮK LẮK NHÌN TỪ TƢ TƢỞNG HỒ CHÍ MINH VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ ĐẶT RA 85 3.

Khái quát về đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Đắk Lắk 85 3. Thực trạng về công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh Đắk Lắk hiện nay nhìn từ tư tưởng Hồ Chí Minh 96 3. Những vấn đề đặt ra đối với công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Đắk Lắk hiện nay 120 CHƢƠNG 4. MỘT SỐ PHƢƠNG HƢỚNG VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT LƢỢNG CÔNG TÁC VẬN ĐỘNG ĐỒNG BÀO DÂN TỘC THIỂU SỐ Ở TỈNH ĐẮK LẮK HIỆN NAY THEO TƢ TƢỞNG HỒ CHÍ MINH 127 4.

Những yếu tố ảnh hưởng đến công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh Đắk Lắk hiện nay 127 4. Một số phương hướng thực hiện công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh Đắk Lắk hiện nay 133 4. Một số giải pháp thực hiện công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh Đắk Lắk hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh 136 KẾT LUẬN 158 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ ĐÃ CÔNG BỐ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN 160 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 160 PHỤ LỤC 175 DANH MỤC NHỮNG TỪ VIẾT TẮT CTVĐQC Công tác vận động quần chúng DTTS Dân tộc thiểu số UBND Uỷ ban nhân dân 1 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Sinh thời, Hồ Chí Minh dành rất nhiều sự quan tâm cho đồng bào các dân tộc thiểu số (DTTS).

Người khẳng định đồng bào Kinh hay Thổ, Mường hay Mán, Gia Rai hay Ê Ðê, Xê Ðăng hay Ba Na và các DTTS khác, đều là con cháu Việt Nam, đều là anh em ruột thịt. Vì vậy, cần phải đoàn kết, thương yêu, giúp đỡ nhau. Người nhấn mạnh: “Đồng bào các dân tộc rất thật thà và rất tốt. Nếu nói đúng thì đồng bào nghe, đồng bào làm và làm được” [116, tr.

Người đã trực tiếp làm công tác vận động, tuyên truyền, cổ vũ đồng bào các DTTS tham gia phong trào cách mạng, tiến hành cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc; đào tạo đội ngũ cán bộ từ những người con ưu tú của đồng bào các DTTS thành những “hạt giống đỏ”, góp phần phát triển phong trào cách mạng. Đặc biệt, Hồ Chí Minh luôn nêu vấn đề phải làm sao để nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho đồng bào các DTTS, làm cho miền núi tiến kịp với miền xuôi. Người chỉ rõ phần trách nhiệm của các bộ, ngành ở Trung ương đối với đồng bào miền núi: “Ta không thể để cho đồng bào sống cực khổ mãi như thế được…Các ngành phải chú trọng tiến hành công tác ở miền núi” [114, tr. Tư tưởng Hồ Chí Minh về công tác vận động quần chúng (CTVĐQC) nói chung và vận động đồng bào DTTS nói riêng, không chỉ có giá trị trong đấu tranh giải phóng dân tộc mà còn có giá trị bền vững, lâu dài đối với sự phát triển của đất nước.

Do đó, tiếp tục nghiên cứu, học tập, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về vận động quần chúng trong giai đoạn hiện nay, đặc biệt là ở vùng có đông đồng bào DTTS - nơi đang bị các thế lực thù địch tìm cách lợi dụng vấn đề dân tộc, tôn giáo, nhân quyền để gây bất ổn - là công việc quan trọng, cấp bách, đặt ra nhiệm vụ cho cấp ủy, chính quyền và hệ thống chính trị các cấp, các địa phương phải tập trung giải quyết. Đắk Lắk là một tỉnh nằm ở vị trí trung tâm của cao nguyên Nam Trung Bộ, có vị trí chiến lược quan trọng về chính trị và an ninh - quốc phòng không chỉ đối với Tây Nguyên mà còn đối với cả nước. Đắk Lắk đồng thời là một địa phương mang những nét đặc trưng điển hình của khu vực Tây Nguyên (bao gồm Kon Tum, Gia Lai, Đắk Lắk, Đắk Nông, và Lâm Đồng). Trong quá khứ, các dân tộc nơi đây đã đoàn kết, anh dũng chiến đấu, góp phần tạo nên thắng lợi vẻ vang cho sự nghiệp 2 cách mạng giải phóng, thống nhất đất nước.

Ngày nay, trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk hiện có 49 dân tộc cùng chung sống trong đó bao gồm dân tộc Kinh, các DTTS tại chỗ và các DTTS phía Bắc mới di cư đến. Thời gian gần đây, với tất cả sự nỗ lực của các cấp ủy, chính quyền, và các tầng lớp nhân dân, kinh tế của Đắk Lắk đã có bước phát triển mạnh mẽ, đổi thay tích cực. Tuy nhiên, kinh tế Đắk Lắk vẫn chưa tạo ra bước phát triển bền vững do năng suất lao động còn thấp, sự phát triển đa dạng của các thành phần kinh tế chưa được khai thác hết, một bộ phận người dân còn có tâm lý ỷ lại, trông chờ vào sự hỗ trợ của Nhà nước. Địa giới hành chính tỉnh Đắk Lắk rộng, địa bàn khá hiểm trở, khí hậu khắc nghiệt, mật độ dân cư phân bố không đồng đều, trình độ dân trí của phần đông các DTTS còn thấp.

Công tác giảm nghèo còn chưa mang tính bền vững, số hộ cận nghèo lớn, tỷ lệ hộ nghèo cao so với bình quân cả nước, trong đó phần đông là đồng bào DTTS. Các thế lực thù địch, lực lượng chống đối chính trị tiếp tục lợi dụng vấn đề “dân tộc, tôn giáo, dân chủ, nhân quyền” để kích động, chống phá quyết liệt, tìm mọi cách chia rẽ khối đại đoàn kết dân tộc. Việc tuyên truyền, giải thích, vận động đồng bào DTTS vẫn còn đôi lúc chưa thật sự hiệu quả vì nhiều nguyên nhân khách quan và chủ quan, do đó những luận điệu xuyên tạc phản động, sai sự thật của các thế lực thù địch vẫn còn những ảnh hưởng nhất định. Đây chính là một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng một số người dân đặc biệt là đồng bào DTTS bị lôi kéo, dụ dỗ vượt biên trái phép, tham gia các hoạt động gây rối, làm mất ổn định chính trị.

Sự bùng nổ của mạng xã hội tạo ra các thách thức cho công tác vận động đồng bào DTTS. Vận động đồng bào DTTS tiếp tục phát huy những truyền thống yêu nước, đoàn kết, nỗ lực vươn lên hòa cùng sự phát triển của cả dân tộc là một nhiệm vụ quan trọng đối với các cấp ủy Đảng, chính quyền và cả hệ thống chính trị. Vì vậy, vận dụng một cách sáng tạo tư tưởng Hồ Chí Minh về CTVĐQC sẽ góp phần nâng cao hiệu quả công tác vận động đồng bào DTTS, giúp đồng bào nhận diện được đúng – sai, biết điều gì nên làm, điều gì không nên làm, góp phần làm thất bại những âm mưu chống phá của các thế lực thù địch. Để củng cố và phát huy khối đại đoàn kết toàn dân tộc, đưa những chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước vào đời sống đồng bào, từng bước góp phần để Đắk Lắk trở thành địa phương phát triển mạnh mẽ và bền vững, là trung 3 tâm của khu vực Tây Nguyên, việc thực hiện công tác vận động đồng bào DTTS theo tư tưởng Hồ Chí Minh là vấn đề vô cùng cần thiết.

Nghiên cứu sâu sắc những chỉ dẫn của Hồ Chí Minh, hoạch định những giải pháp phù hợp với thực tiễn công tác vận động động bào DTTS càng trở nên cấp bách hơn bao giờ hết. Xuất phát từ tính cấp thiết và ý nghĩa quan trọng của những vấn đề nêu trên, nghiên cứu sinh chọn vấn đề Công tác vận động đồng bào dân tộc thiểu số ở tỉnh Đắk Lắk hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh làm đề tài luận án tiến sĩ ngành Hồ Chí Minh học. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 2. Mục đích nghiên cứu Luận án góp phần làm rõ tư tưởng Hồ Chí Minh về CTVĐQC, vận động đồng bào DTTS, sự vận dụng tư tưởng này vào công tác vận động đồng bào DTTS tỉnh Đắk Lắk.

Đề tài đề xuất một số phương hướng và giải pháp thực hiện công tác vận động đồng bào DTTS ở tỉnh Đắk Lắk hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Nhiệm vụ nghiên cứu Để đạt được mục đích nói trên, đề tài có nhiệm vụ: - Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài - Phân tích, luận giải các khái niệm: CTVĐQC, tư tưởng Hồ Chí Minh về CTVĐQC, về công tác vận động đồng bào DTTS; phân tích nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về CTVĐQC, vận động đồng bào DTTS. - Phân tích, đánh giá thực trạng, chỉ ra những thành tựu, hạn chế, nguyên nhân của thành tựu, hạn chế và những vấn đề đặt ra trong công tác vận động đồng bào DTTS tỉnh Đắk Lắk hiện nay nhìn từ tư tưởng Hồ Chí Minh. - Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến công tác vận động đồng bào DTTS tỉnh Đắk Lắk trong thời gian tới, phương hướng và giải pháp nâng cao chất lượng công tác vận động đồng bào DTTS tỉnh Đắk Lắk hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh.

Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu 3. Đối tượng nghiên cứu - Tư tưởng Hồ Chí Minh về CTVĐQC, vận động đồng bào DTTS. - Công tác vận động đồng bào DTTS tỉnh Đắk Lắk hiện nay theo tư tưởng Hồ Chí Minh. Phạm vi nghiên cứu - Phạm vi nội dung: Tác giả tập trung làm rõ nội dung tư tưởng Hồ Chí Minh về CTVĐQC, vận động đồng bào DTTS.

- Phạm vi không gian: Luận án tập trung nghiên cứu công tác vận động đồng bào DTTS theo tư tưởng Hồ Chí Minh ở tỉnh Đắk Lắk. - Phạm vi thời gian: Tác giả khảo sát công tác vận động đồng bào DTTS tỉnh Đắk Lắk từ góc nhìn tư tưởng Hồ Chí Minh (2015 – 2021). Cơ sở lý luận và phƣơng pháp nghiên cứu 4.