Luận án thơ mới nam bộ 1932 1945

MỤC LỤC Trang MỞ ĐẦU. Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án.

Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận án. Đóng góp mới về khoa học của luận án. Ý nghĩa lí luận và thực tiễn của luận án. Cơ cấu của luận án.

7 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU THƠ MỚI NAM BỘ 1932 – 1945. Nghiên cứu Thơ mới Nam Bộ qua nguồn báo chí. Nghiên cứu Thơ mới Nam Bộ qua nguồn sách in .9 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ HÌNH THÀNH VÀ NHỮNG NGUỒN THI CẢM CHÍNH CỦA THƠ MỚI NAM BỘ 1932 – 1945. Cơ sở hình thành Thơ mới Nam Bộ 1932 – 1945.

Tiếp cận Thơ mới Nam Bộ 1932 – 1945 trên những nguồn thi cảm căn bản .47 CHƯƠNG 3: HÌNH THỨC BIỂU HIỆN CỦA THƠ MỚI NAM BỘ 1932 -1945. Đặc điểm về thể thơ. Đặc điểm ngôn ngữ thơ. Đặc điểm giọng điệu thơ .97 CHƯƠNG 4: CHÂN DUNG NHỮNG NHÀ THƠ MỚI TIÊU BIỂU Ở NAM BỘ 1932- 1945.

Nguyễn Thị Kiêm (Nguyễn Thị Manh Manh) .145 DANH MỤC CÔNG TRÌNH CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ .150 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 159 DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT TNTT Thanh niên tân tiến (năm 1929) PNTV Phụ nữ tân văn (năm 1932, 1933,1934) CL Chân Lạc (năm 1935) TG Thế giới (năm 1936) TGTV Thế giới tân văn (năm 1937) SM Sống mới (năm 1939) ĐATV Đông Á tân văn (năm 1940) NKTB Nam kỳ tuần báo (năm 1944) TB Thời báo (năm 1938) TT Thời thế (năm 1938) GM Gió mùa (năm 1941) VHTS Văn học tuần san (năm 1941) TVN Tân Việt Nam (năm 1945) MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài 1. Trên tám mươi năm trước, khi không khí văn chương còn mang tính chất giao thời, phong trào Thơ mới đã ra đời, tạo nên một hiện tượng đặc biệt mang tính lịch sử trong nền văn học dân tộc.

Thơ mới xuất hiện, làm nên một cuộc cách mạng trong thi ca, gắn liền với tên tuổi của những nhà thơ nổi tiếng như Thế Lữ, Lưu Trọng Lư, Xuân Diệu, Hàn Mạc Tử, Chế Lan Viên, Huy Cận, Nguyễn Bính. Vì thế, khi nhắc đến phong trào Thơ mới, như một lẽ thường tình, giới nghiên cứu chủ yếu nhắc đến những tác giả ở miền Bắc, miền Trung - những cây bút đạt tới đỉnh cao trong quá trình sáng tác - mà ít quan tâm đến những nhà thơ ở vùng đất mới phương Nam. Sự thực thì, để làm nên phong trào Thơ mới, một thời đại rực rỡ trong thi ca dân tộc, đặt nền móng vững chắc cho công cuộc hiện đại hóa thơ Việt Nam còn có những đóng góp rất đáng ghi nhận của những cây bút Thơ mới Nam Bộ. Nhìn lại diễn trình nghiên cứu Thơ mới, có đến hàng trăm công trình nghiên cứu đề cập đến nhiều bình diện khác nhau, từ tác giả đến tác phẩm, từ thi pháp, phong cách, ngôn ngữ đến loại hình.

nhằm khẳng định những thành tựu và hạn chế của Thơ mới. Đặc biệt, trong giai đoạn hiện nay, cùng với sự phát triển của triết học nhân sinh, khoa học xã hội nhân văn, sự tiếp nhận các lí thuyết, phương pháp nghiên cứu văn học hiện đại, Thơ mới có thêm điều kiện để các nhà khoa học nghiên cứu, tìm tòi, thảo luận một cách toàn diện, thấu đáo hơn. Tuy nhiên, việc phục dựng lại diện mạo hoàn chỉnh về Thơ mới vẫn chưa được đầu tư một cách đầy đủ bởi sự thiếu vắng những tác giả, tác phẩm đã có công góp phần vào việc kiến tạo Thơ mới, nhất là những tác giả ở Nam Bộ. Bởi vậy, việc đầu tư cho một công trình nghiên cứu đầy đủ và toàn diện, nhằm phục dựng lại diện mạo chính xác và sinh động về mảng thi ca này là điều cần thiết trong lịch sử nghiên cứu Thơ mới.

Cho đến nay, Thơ mới ở Nam Bộ đã được giới nghiên cứu hướng đến thông qua một số công trình. Tuy nhiên, những công trình ấy chỉ dừng lại ở một số phương diện nhất định chứ chưa đi sâu khám phá địa hạt thẩm mĩ của Thơ mới phương Nam. Từ đó cho thấy, mảng thơ ca này vẫn còn là một đối tượng nghiên cứu cần được đào sâu. Đây là yếu tố khiến cho vấn đề của luận án trở nên hữu ích hơn trong lịch sử nghiên cứu Thơ mới nói riêng và tiến trình thơ hiện đại Việt Nam nói chung.

Việc nghiên cứu, giảng dạy, học tập, phổ biến và thưởng thức Thơ mới, đặc biệt là Thơ mới Nam Bộ cần có những định hướng phong phú, đa dạng và khoa học hơn để lấp đầy những thiếu khuyết từ những công trình nghiên cứu trước đây. Công việc này tất nhiên không phải dễ dàng, nó đòi hỏi sự đầu tư tích cực từ bản thân tác giả luận án và những nhà nghiên cứu khác thuộc nhiều thế hệ, thông qua kết quả nghiên cứu vừa có giá trị lâu dài, vừa mang tính thời sự. Xuất phát từ những yêu cầu khoa học và nhu cầu thực tiễn trên, chúng tôi lựa chọn đề tài: Thơ mới Nam Bộ 1932 – 1945. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của luận án Mục đích: Luận án hướng đến việc mô tả, lí giải và khẳng định: phong trào Thơ mới của dân tộc được hình thành từ Nam Bộ; các tác giả Nam Bộ đã có công góp phần vào việc kiến tạo Thơ mới.

Nhiệm vụ của luận án: - Giới thuyết về những tiền đề hình thành và phát triển của Thơ mới Nam Bộ 1932 - 1945. - Xác định những nguồn thi cảm chính và một số đặc điểm về hình thức biểu hiện của Thơ mới Nam Bộ 1932 - 1945. - Giới thuyết chân dung một số nhà Thơ mới tiêu biểu ở Nam Bộ với những đóng góp nhất định trong tiến trình hiện đại hóa nền thi ca nói riêng, văn học Việt Nam nửa đầu thế kỷ XX nói chung, mở ra hướng nghiên cứu toàn diện hơn về lịch sử hình thành Thơ mới và những sắc thái riêng của Thơ mới ở Nam Bộ. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của luận án Đối tượng nghiên cứu: Thơ mới Nam Bộ 1932 – 1945 với tư cách là một bộ phận của phong trào Thơ mới dân tộc.

Phạm vi nghiên cứu: Trong thực tế, đối tượng Thơ mới Nam Bộ còn rất nhiều vấn đề để nghiên cứu. Ý thức được điều này nên chúng tôi chỉ tập trung nghiên cứu các phương diện sau: - Về phương diện tác giả: Luận án quan tâm đến: + Những tác giả là người sinh sống tại Nam Bộ, theo nhiều mức độ đã tham gia, hoặc sáng tác, hoặc viết bài nghiên cứu. đồng tình với các quan điểm cải cách thơ ca tại Nam Bộ trong giai đoạn từ cuối thập niên 20 đến 1945 thông qua các công trình nghiên cứu hoặc báo chí. + Những nhà thơ không phải quê quán ở Nam Bộ, nhưng có quá trình sinh sống, làm việc, hoặc tham gia hoạt động sáng tác, có bài đăng trên báo chí tại Nam Bộ gắn liền với quá trình hình thành và phát triển của Thơ mới Nam Bộ.

+ Các tác giả không chuyên và tác giả quần chúng có cảm tình và ủng hộ phong trào Thơ mới Nam Bộ. - Về phương diện tác phẩm: Luận án sưu tầm và khai thác thơ ca trữ tình được ra đời ở Nam Bộ giai đoạn 1932 - 1945. Phần lớn các tác phẩm trên được sưu tầm lại từ báo chí cũ trong thư viện dưới dạng vi phim và những tác phẩm đã được công bố qua các công trình nghiên cứu. Ngoài ra, luận án còn quan tâm đến mảng phê bình văn học của người đương thời, tìm hiểu những quan niệm, thái độ của người đương thời trong việc tiếp nhận Thơ mới, qua đó thấy được một chặng đường phát triển trong tư duy nghệ thuật của các nhà Thơ mới Nam Bộ.

Như vậy, xuất phát từ việc xác định đối tượng và phạm vi nghiên cứu, chúng tôi nhận thấy rằng, Thơ mới Nam Bộ giai đoạn 1932 - 1945 là một mảng văn chương gắn liền với quá trình hình thành, phát triển, phản ánh cuộc vận động đổi mới và làm giàu di sản văn học dân tộc trong một giai đoạn lịch sử xã hội, văn hóa 3 tinh thần đầy biến động. Từ đó, chủ đích của chúng tôi trong quá trình thực hiện luận án là hướng tới việc phác hoạ cái nhìn toàn cảnh, chân xác về diện mạo Thơ mới ở Nam Bộ 1932 - 1945. Phương pháp luận và phương pháp nghiên cứu của luận án Ngoài phương pháp luận chung nghiên cứu về khoa học xã hội, để thực hiện đề tài này, chúng tôi sử dụng các phương pháp nghiên cứu chủ yếu sau: 4. Phương pháp loại hình Đề tài của luận án là Thơ mới, vì thế, hương pháp loại hình là phương pháp chủ đạo trong quá trình thực hiện đề tài.

Phương pháp này đòi hỏi vận dụng linh hoạt các thao tác thống kê, phân tích, phân loại, tổng hợp, đánh giá,. Việc vận dụng phương pháp loại hình giúp cho chúng tôi thuận lợi hơn trong việc khảo sát, nghiên cứu loại hình thơ trữ tình, loại hình Thơ mới, Thơ mới Nam Bộ, loại hình tác giả, tác phẩm, kiểu tư duy. Phương pháp lịch sử Sử dụng phương pháp này, chúng tôi tập trung tìm hiểu kĩ càng hơn những yếu tố lịch sử, sự va đập, tác động của thời đại chi phối đến diễn trình hình thành, vận động phát triển của Thơ mới Nam Bộ 1932 - 1945 trong sự gắn bó mật thiết với phong trào Thơ mới của dân tộc. Phương pháp so sánh Phương pháp so sánh nhằm mục đích xác định tính giao lưu, mối quan hệ giữa các trào lưu cách tân thơ ca ở cả hai miền Nam Bắc, đem đến cái nhìn đối sánh giữa hai mảng thơ ca xuất hiện đồng thời trong sinh hoạt văn học của dân tộc nửa đầu thế kỷ XX.

Từ đó, góp phần làm rõ hơn đặc điểm của Thơ mới Nam Bộ trong hệ quy chiếu “dòng riêng giữa nguồn chung”. Phương pháp nghiên cứu nhân loại học văn hóa Nhân loại học văn hóa là một ngành nghiên cứu, một khoa học, vì thế nó có nhiều phương pháp. Chúng tôi sử dụng những phương pháp của nhân loại học văn hóa như phân tích cấu trúc, phương pháp suy luận sử quan, phân tích xã hội học nhằm thâm nhập vào cấu trúc tâm lí, tư duy mĩ cảm của con người cá nhân cá thể 4 được biểu hiện qua Thơ mới Nam Bộ.