Luận án kiểm toán hoạt động nâng cao vai trò kiểm toán nhà nước trong quản lý tà

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN ---------------------- LÊ XUÂN THIỆN KIỂM TOÁN HOẠT ĐỘNG NÂNG CAO VAI TRÒ KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC TRONG QUẢN LÝ TÀI CHÍNH TÀI SẢN CÔNG Ở VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH KẾ TOÁN HÀ NỘI - NĂM 2021 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN ------------------------- LÊ XUÂN THIỆN KIỂM TOÁN HOẠT ĐỘNG NÂNG CAO VAI TRÒ KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC TRONG QUẢN LÝ TÀI CHÍNH TÀI SẢN CÔNG Ở VIỆT NAM Chuyên ngành: KẾ TOÁN KIỂM TOÁN VÀ PHÂN TÍCH Mã số: 9340301 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Người hướng dẫn khoa học: 1. Nguyễn Quang Quynh 2. Nguyễn Đình Hựu HÀ NỘI - NĂM 2021 i LỜI CAM KẾT Tôi đã đọc và hiểu về các hành vi vi phạm sự trung thực trong học thuật. Tôi cam kết bằng danh dự cá nhân rằng, Luận án tiến sĩ này do tôi tự thực hiện và không vi phạm yêu cầu về sự trung thực trong học thuật.

Hà Nội, ngày tháng năm 2021 Nghiên cứu sinh Lê Xuân Thiện ii LỜI CẢM ƠN Tác giả xin bày tỏ sự biết ơn sâu sắc tới Người hướng dẫn khoa học đã tận tình hướng dẫn Tác giả trong suốt quá trình thực hiện Luận án. Tác giả xin bày tỏ sự cảm ơn tới quý thầy cô Trường Đại học Kinh tế quốc dân trong thời gian qua đã giúp đỡ tận tình Tác giả trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu. Tác giả xin trân trọng cảm ơn Lãnh đạo, đồng nghiệp cơ quan, Lãnh đạo các cơ quan quản lý Nhà nước đã ủng hộ, giúp đỡ Tác giả trong quá trình nghiên cứu, điều tra, thu thập thông tin, tài liệu,. Hà Nội, ngày tháng năm 2021 Nghiên cứu sinh Lê Xuân Thiện iii MỤC LỤC LỜI CAM KẾT.

ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT. vii DANH MỤC BẢNG BIỂU. viii DANH MỤC SƠ ĐỒ .ix PHẦN GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Câu hỏi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu. Nghiên cứu mới của luận án. Kết cấu của luận án .5 CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .1 Tổng quan các công trình nghiên cứu .1 Nghiên cứu trong nước .2 Nghiên cứu ngoài nước .3 Khoảng trống nghiên cứu .2 Phương pháp nghiên cứu .1 Khái quát chung phương pháp nghiên cứu.2 Chọn mẫu khảo sát, điều tra .3 Thu thập thông tin .4 Phân tích dữ liệu .5 Thiết kế nghiên cứu. 22 Kết luận chương 1.25 iv CHƯƠNG 2: LÝ LUẬN VỀ KIỂM TOÁN HOẠT ĐỘNG NÂNG CAO VAI TRÒ KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC TRONG QUẢN LÝ TÀI CHÍNH, TÀI SẢN CÔNG .1 Quản lý và sử dụng tài chính, tài sản công với yêu cầu kiểm toán hoạt động .1 Nội dung tài chính, tài sản công .2 Quản lý và sử dụng tài chính, tài sản công.2 Lý luận chung về kiểm toán hoạt động trong hệ thống kiểm toán .1 Kiểm toán hoạt động và sự phát triển trong hoạt động Kiểm toán Nhà nước .2 Mục tiêu kiểm toán hoạt động .3 Phương thức thực hiện kiểm toán hoạt động .3 Lý luận chung về vai trò Kiểm toán Nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công qua kiểm toán hoạt động .1 Sự hình thành và phát triển Kiểm toán Nhà nước .2 Vai trò của Kiểm toán Nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công qua kiểm toán hoạt động .4 Mô hình nghiên cứu mối quan hệ về vai trò kiểm toán trong hệ thống quản lý tài chính, tài sản công .1 Các nhân tố ảnh hưởng đến sự phát triển vai trò kiểm toán .2 Khung phân tích nhân tố và phát triển trong mô hình nghiên cứu .3 Phát triển các mô hình liên kết mối quan hệ giữa vai trò kiểm toán với hệ thống quản lý tài chính, tài sản công .5 Những kinh nghiệm quốc tế về tổ chức kiểm toán hoạt động của Kiểm toán Nhà nước .1 Kinh nghiệm ở một số SAIs .2 Những bài học kinh nghiệm.

75 Kết luận chương 2.77 CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG KIỂM TOÁN HOẠT ĐỘNG NÂNG CAO VAI TRÒ KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC TRONG QUẢN LÝ TÀI CHÍNH, TÀI SẢN CÔNG Ở VIỆT NAM .1 Khảo sát, điều tra thực nghiệm .2 Thực trạng kiểm toán hoạt động nâng cao vai trò kiểm toán nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công .1 Quản lý và sử dụng tài chính, tài sản công qua kết quả kiểm toán hoạt động .2 Mô hình kiểm toán hoạt động và sự phát triển trong hoạt động Kiểm toán Nhà nước .3 Thực hiện vai trò của Kiểm toán Nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công qua kiểm toán hoạt động .1 Những yếu tố ảnh hưởng đến sự phát triển vai trò kiểm toán .2 Sự phát triển Kiểm toán Nhà nước với việc thực hiện kiểm toán hoạt động.3 Vận dụng mô hình nghiên cứu nâng cao vai trò Kiểm toán Nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công qua kiểm toán hoạt động .4 Những kết quả đạt được, hạn chế và nguyên nhân .1 Kết quả đạt được.2 Hạn chế, yếu kém .3 Nguyên nhân của hạn chế, yếu kém. 123 Kết luận chương 3.126 CHƯƠNG 4: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP THỰC HIỆN KIỂM TOÁN HOẠT ĐỘNG NÂNG CAO VAI TRÒ KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC TRONG QUẢN LÝ TÀI CHÍNH, TÀI SẢN CÔNG Ở VIỆT NAM .1 Quan điểm tăng cường kiểm toán hoạt động nâng cao vai trò Kiểm toán Nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công .1 Quan điểm quản lý tài chính, tài sản công ảnh hưởng tới tổ chức thực hiện kiểm toán hoạt động của Kiểm toán Nhà nước .2 Quan điểm nâng cao vai trò của Kiểm toán Nhà nước .2 Phương hướng nâng cao vai trò Kiểm toán Nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công với mục tiêu kiểm toán hoạt động .3 Thảo luận các kết quả nghiên cứu vai trò kiểm toán trong quản lý tài chính, tài sản công .4 Yêu cầu và nguyên tắc thực hiện giải pháp nâng cao vai trò kiểm toán .5 Giải pháp tăng cường kiểm toán hoạt động nâng cao vai trò Kiểm toán Nhà nước trong quản lý tài chính, tài sản công .1 Nhóm các giải pháp thực hiện kiểm toán hoạt động nâng cao vai trò Kiểm toán Nhà nước .2 Nhóm các giải pháp thực hiện quyền hạn và vị trí pháp lý của bộ máy kiểm toán với việc tổ chức kiểm toán hoạt động.3 Nhóm các giải pháp nâng cao vai trò của KTNN trong quản lý tài chính, tài sản công qua kiểm toán hoạt động .4 Nhóm các giải pháp vận dụng kiểm toán hoạt động trong kiểm toán các chương trình, dự án trọng điểm .5 Nhóm các giải pháp trong quan hệ giữa công chúng với Kiểm toán Nhà nước thông qua kiểm toán hoạt động .6 Các kiến nghị nhằm hiệu lực hóa vai trò kiểm toán.1 Kiến nghị đối với Nhà nước .2 Kiến nghị đối với cơ quan quản lý và sử dụng tài chính, tài sản công .7 Những hạn chế và định hướng nghiên cứu .153 Kết luận chương 4.154 PHẦN KẾT LUẬN .155 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC 01: TỔNG HỢP KẾT QUẢ THỰC HIỆN KIỂM TOÁN HOẠT ĐỘNG GIAI ĐOẠN 2014-2020 PHỤ LỤC 02: PHIẾU ĐIỀU TRA VỀ VAI TRÒ KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC TRONG QUAN HỆ VỚI QUẢN LÝ TÀI CHÍNH, TÀI SẢN CÔNG PHỤ LỤC 03: PHIẾU ĐIỀU TRA VỀ VAI TRÒ KIỂM TOÁN NHÀ NƯỚC TRONG QUAN HỆ VỚI QUẢN LÝ TÀI CHÍNH TÀI SẢN CÔNG QUA KIỂM TOÁN HOẠT ĐỘNG vii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Từ viết nguyên Ký hiệu viết tắt Asian Organization of Supreme Audit Institutions (Cơ quan ASOSAI Kiểm toán Tối cao Châu Á) Bộ máy kiểm toán BMKT Chính sách pháp luật CSPL Cải cách hành chính CCHC Hoạt động kiểm toán HĐKT International Organization of Supreme Audit Institutions INTOSAI (Tổ chức Quốc tế các Cơ quan Kiểm toán tối cao) Kiểm toán Nhà nước KTNN Kiểm toán hoạt động KTHĐ Kiểm toán viên KTV Ngân sách Nhà nước NSNN Ngân sách địa phương NSĐP Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế OECD Supreme Audit Institutions (Cơ quan kiểm toán tối cao) SAI Quản lý tài chính QLTC Quản lý ngân sách QLNS Quản lý Nhà nước QLNN Tổ chức kiểm toán TCKT viii DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2.1: Mô hình phân tích quan hệ 3Es trong QLTC, tài sản công .2: Mô hình (thuộc tính) thực hiện kế hoạch chiến lược kiểm toán .3: Mô hình (thuộc tính) ứng dụng loại hình kiểm toán .4: Mô hình (thuộc tính) tổ chức loại hình kiểm toán .5: Mô hình (thuộc tính) đánh giá rủi ro trong thực hiện mục tiêu KTHĐ .6: Mô hình (thuộc tính) quan hệ giữa các nhân tố trong vai trò KTNN .7: Mô hình (thuộc tính) quan hệ 3Es với các nhân tố .8: Mô hình (thuộc tính) quan hệ giữa các nhân tố trong tổ chức KTHĐ của KTNN.9: Vai trò KTNN và bộ máy công quyền trong hệ thống QLTC, tài sản công .1: Tổng hợp kết quả khảo sát, điều tra đối tượng 1 và 2.2: Tổng hợp kết quả khảo sát, điều tra đối tượng 2 .3: Tài chính, tài sản công giai đoạn 2014 - 2019 .4: Giá trị tài chính công giai đoạn 2014 - 2019 được báo cáo KTHĐ .5: Giá trị tài chính công KTHĐ chương trình nhà ở xã hội và y tế giai đoạn 2014 – 2019 .6: Giá trị đầu tư chương trình nhà ở xã hội và y tế hình thành tài sản công .7: Mô hình quan hệ 3Es trong quản lý tài chính, tài sản công đối với chương trình y tế và nhà ở xã hội .8: Số cuộc KTHĐ thực hiện theo kế hoạch kiểm toán năm .107 ix DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 1.1: Quy trình nghiên cứu của Luận án .2: Mô hình Logic .3: Vai trò của KTNN trong quan hệ QLTC, tài sản công .1: Mối quan hệ tổ chức KTHĐ với mô hình Logic.2: Mối quan hệ KTHĐ với vai trò KTNN trong QLTC, tài sản công .3: Mô hình vai trò KTNN trong quan hệ với KTHĐ và các chủ thể .4: Mô hình định hướng KTHĐ nâng cao vai trò KTNN trong QLTC,.70 tài sản công .1: Thực hiện mục tiêu và phương thức KTHĐ trong quản lý y tế .2: Thực trạng quan hệ KTHĐ với vai trò KTNN trong quản lý nhà ở xã hội .3: Mô hình thực hiện vai trò KTNN và KTHĐ trong hệ thống quản lý chương trình nhà ở xã hội và chính sách phát triển y tế .4: Mô hình định hướng KTHĐ nâng cao vai trò KTNN trong quản lý các chương trình, chính sách.1: Quy trình thực hiện giải pháp .2: Giải pháp KTHĐ nâng cao vai trò KTNN trong QLTC, tài sản công .151 1 PHẦN GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1.