Luận văn thạc sĩ: Chính sách cổ tức và biến động giá cổ phiếu

Bộ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC KINH TÉ THÀNH PHỐ HÔ CHÍ MINH NGUYÊN LẼ THÁI BAO TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH SÁCH CÔ TÚC ĐẾN BIÉN ĐỘNG GIÁ CÓ PHIÉU Ỏ CÁC DOANH NGHIỆP NIÊM YẾT TRÊN THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN VIỆT NAM ĐÈ ÁN TÓT NGHIỆP THẠC sĩ KINH TÉ THÀNH PHỐ HÒ CHÍ MINH - 2024 Bộ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO ĐẠI HỌC KINH TÉ THÀNH PHÓ HÒ CHÍ MINH NGUYỄN LÊ THÁI BẢO TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH SÁCH CỐ TỨC ĐÉN BIỂN ĐỘNG GIÁ CÓ PHIẾU Ở CÁC DOANH NGHIỆP NIÊM YÉT TRÊN THỊ TRƯỜNG CHÚNG KHOÁN VIỆT NAM Chuyên ngành: Tài chính - Ngân hàng (Tài chính) Hướng đào tạo: Hướng ứng dụng Mã số: 8340201 ĐỀ ÁN TỐT NGHIỆP THẠC sĩ KINH TÉ NGUÔI HƯỚNG DẢN KHOA HỌC: PGS. LÊ THỊ PHƯƠNG VY THÀNH PHÓ HÒ CHÍ MINH - 2024 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng đây là công trình nghiên cứu khoa học do tôi tự mình thực hiện. Các sổ liệu được sừ dụng trong phân tích đều có nguồn gốc rõ ràng và đã được công bô theo đúng quy định. Kêt quả nghiên cứu trong luận án được tôi tự tìm hiêu và phân tích một cách trung thực, khách quan, phù hợp với thực tiỗn cùa Viột Nam.

Nhừng kêt quà này chưa từng được công bô trong bâl kỳ nghiên cứu nào khác. Thành phổ Hồ Chí Minh, ngày. năm 2024 Người cam đoan Nguyền Lê Thái Bảo MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC CÁC TÙ VIÉT TẤT DANH MỤC CÁC BANG TÓM TẢT ABSTRACT CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU.1 Lý do chọn đê tài nghiên cứu.2 Mục tiêu và các vân đô nghiên cứu cùa đô tài.3 Câu hòi nghiên cứu.4 Phương pháp nghiên cứu.6 Câu trúc luận văn. 4 CHUÔNG 2: LÝ THUYẾT VÀ BÀNG CHỦNG THỤC NGHIỆM.1 Khái niệm cô tức.2 Khái niệm chính sách cô tức.3 Cơ sở lý thuyêt vê chính sách cô tức.1 Sự độc lập của chính sách cô tức.2 Sự không độc lập cùa chính sách cô tức.2 Tông quan các nghiên cứu trước đây trên thế giới.3 Tông quan các nghiên cứu trước dây tại Việt Nam.4 So sánh các nghiên cứu trên thê giới và Việt Nam.5 Già thuyct nghiên cứu.6 Kct luận chương 2.

15 CHUÔNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN cứu.1 Mô hình nghiên cứu.2 Mô tà và phương pháp đo lường các biến.1 Biên động giá cô phiêu.2 Tỷ suất cố túc.3 Tỷ lệ chi trà cồ tức.4 Quy mô doanh nghiệp.5 Tăng trường tông tài sàn.6 Biến động thu nhập.7 Nợ dài hạn trên tông tài sàn.8 Sờ hừu nhà nước.9 Sờ hừu nước ngoài.4 Quy trình nghiên cứu. 27 CHƯƠNG 4: KẾT ỌƯẢ NGHIÊN CỦƯ.1 Thống kê mô tã.2 Phân tích tương quan.3 Ket quà hồi quy. 39 CHƯƠNG 5: KÉT LUẬN.1 Dôi với doanh nghiệp.2 Đối với nhà đầu tư.3 Hạn chế và hướng nghiên cứu.2 Hướng nghiên cứu (iẻp (heo. 51 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC CÁC TỪ VIÉT TẤT BĐGCP: Biến động giá cô phiếu BĐTN: Biến động thu nhập DN: Doanh nghiệp CSCT: Chính sách cổ tức CTNY: DN niêm yet HNX: Sờ Giao dịch chứng khoán Hà Nội HSX: Sờ Giao dịch chửng khoán Hồ Chí Minh NĐT: Nhả đầu tư QĐĐT: Quyết định đầu tư QMDN: Quy mô doanh nghiệp TTCK: Thị trường chứng khoán TLCTCT: Tỷ lệ chi trà cổ tức TLSH: Tỳ lệ sờ hừu TSCT: Tý suất cổ tức TTS: Tồng tài sản DANH MỤC CÁC BÀNG Bảng 2.1: Tông họp các nghiên cứu trên thế giới Báng 2.2: Tông hợp các nghiên cửu tại Việt Nam Báng 4.1: Thống kê mồ tà Bâng 4.2: Hệ sô tương quan Bảng 4.3: Kiếm định F và Hausman cùa hồi quy mô hình 1 Báng 4.4: Kiêm định tự tương quan và phương sai sai sô thay đôi của mô hình 1 Bàng 4.5: Kết quá hồi quy mô hình 1 Báng 4.6: Kiêm định F và Hausman của hôi quy mô hình 2 Bàng 4.7: Kicm định tự tương quan và phương sai sai sổ thay đôi cùa mô hình 2 Bâng 4.8: Kêt quá hôi quy mô hình 2 ABSTRACT This study analyzed the impact of dividend policy on stock price volatility in the Vietnamese stock market from 2016 to 2023.

The main findings indicate that the dividend yield has a negative correlation with stock price volatility; while the dividend payout ratio shows a positive correlation with stock price volatility, though this is not statistically significant. Additionally, firm size exhibits a positive correlation with stock price volatility. Furthermore, both state ownership and foreign ownership have a negative impact on stock price volatility. However, the study did not find evidence of the effects of total asset growth, income volatility, and long-term debt to total assets on stock price volatility.

These findings provide insights into the factors influencing slock prices, helping investors, corporate managers, and policy makers better understand the dynamics and risks associated with the Vietnamese stock market, thereby enabling more informed investment and corporate governance decisions. Key words: dividend policy, stock price volatility TÓM TẤT Nghiên cứu này đà phân tích tác động của chính sách cố tức đến biến động giá cô phiêu trên thị trường chứng khoán Việt Nam tử năm 2016 đên 2023. Các kêt quâ chính cùa nghiên cứu cho thấy, tý suất cô tức có mối tương quan âm với biến động giá cô phiếu, tỷ lệ chi trá cô tức cỏ tương quan dương với biến động giá cổ phiếu nhưng không có ý nghĩa thông kê. Trong khi quy mô doanh nghiệp cỏ tương quan dương với biên động giá cô phiếu.

Thêm vào đó, tý lệ sờ hừu nhà nước và tỷ lệ sờ hừu nước ngoài cũng cỏ lác động ngược chiều đốn biển động giá cồ phiếu. Tuy nhiên, nghiên cứu không tìm thây bằng chứng vê tác động của tăng trường tông lài sản, biến động thu nhập và nợ dài hạn trên lông lài sán đến biến động giá cồ phiếu. Những phái hiện này cung cấp thồng tin vê các yêu tô ánh hường đên giá cô phiêu, giúp các nhà đâu tư, quán lý doanh nghiệp và hiổu rõ hơn VC động lực và rủi ro lien quan đến thị trường chứng khoán Viột Nam. Từ đó, họ có thể đưa ra các quyết định đầu tư và quân trị doanh nghiệp hiệu quả hơn.

Từ khóa: Chính sách cổ tức, hiến động giấ cổ phiếu 1 CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU 1.1 Lý do chọn đề tài nghiên cún Thị trường chứng khoán Việt Nam đang phát triên mạnh mẽ, thu hút đông đáo nhà đầu tư tham gia. Biến động giá cố phiếu là sự thay đối trong giá của một cố phiếu so với giá trị trung bình cúa nỏ. Nó cũng được sử dụng đê định nghĩa rủi ro của một cồ phiếu thường, trong đó, càng lớn biến động của một cổ phiếu thường, càng lớn rủi ro cùa nó. Từ quan điếm của nhà đầu tư, hiếu biết về vấn đề này là rất quan trọng.

Các cổ phiếu có biên độ biên động lớn hơn có thê mang lại lợi nhuận lớn hơn khi tăng, nhưng chúng cũng mang lại rùi ro lớn hơn khi giám. Theo nghiên cứu của Lintner (1956), một trong những yêu tô đóng vai trò quan trọng trong quyết định đầu tư là chính sách cổ tức, nó thể hiện sự ôn định tài chính và tiềm năng tăng trướng cùa doanh nghiệp. Nhà đàu tư thường xem cô tức như một chí báo về tình hình của doanh nghiệp và sự tự tin của ban lành đạo vào khá năng sinh lời trong tương lai. Mối quan hệ chặt chẽ giữa chính sách cố tức và biến động giá cô phiếu cũng được Black và Scholes (1974) chỉ ra.

Nhiều lý thuyết tài chính như lý thuyết tín hiệu cúa Miller và Rock (1985), lý thuyết đại diện của Jensen và Meckling (1976) và lý thuyết kỳ vọng cua Gordon (1963) đã thào luận về mối liên hệ giừa chính sách cố tức và giá cổ phiếu. Tuy nhiên, kết quà của các nghiên cửu thực nghiệm vần còn nhiều mâu thuần và chưa thống nhất. Lintner (1956) cho ràng sự ổn định của cô tức là một tín hiệu tích cực về tình hình tài chính của doanh nghiệp. Gordon (1963) khăng định rằng cố tức cao là dấu hiệu cùa sự tự tin vào khả năng sinh lời cùa doanh nghiệp, lừ đó làm lăng giá trị cồ phiếu trên thị trường.

Nhà đầu tư thường xem cổ tức cao là một chì báo tốt về triển vọng tài chính của doanh nghiệp. Baskin (1989) cho thấy tý lộ cồ lức và biến động giá cổ phiếu có mổi quan hộ cùng chiều, trong đó doanh nghiệp tăng cô tức thường nhận được phân ứng lích cực từ thị trường, dan đẻn tăng giá cô phiếu. Hussainey, Mgbame và Chijoke-Mgbame (2011) cũng cho thấy mối quan hệ lích cực giừa chính sách cô tức và giá cô phiêu ớ các cồng ty niêm yêt tại Anh, với các doanh nghiệp tăng cổ tức thường trái qua sự gia tăng giá cô phiếu. 2 ơ chiêu ngược lại, Black and Scholes (1974) phát hiện răng các doanh nghiệp có chính sách cổ tức cao thường có biến động giá cổ phiếu mạnh hơn.

Miller và Modigliani (1961) chi ra rằng trong một thị trường hoàn hão không có thuế và chi phí giao dịch, chính sách cố tửc không anh hường đến giá trị doanh nghiệp. Họ cho rằng giá cố phiếu có thể biến động do nhiều yếu tổ khác ngoài cổ tức. Grullon, Michacly và Swaminathan (2002) cho thây răng thông báo giám cô tức thường dần đên sự giảm giá cô phiôu, trong khi thông báo tăng cồ tức không cỏ tác động đáng kể đến giá cổ phiếu, điều này gợi ý rằng thị trường có thê không coi cổ tức là yểu tổ quan trọng nhất trong việc đánh giá giá trị doanh nghiệp. Cũng có những nghiên cứu cho rằng không có tác động nào cùa chính sách cô lức đến biến động giá cố phiếu.

Lê và Nguyền (2020) sau khi nghiên cứu cho ra kết luận cần có các nghiên cửu sâu hơn về lác động của chính sách cổ tức trong từng bối cành cụ thể. Allen và Rachim (1996) nghiên cứu tại úc cho thấy tác động không rõ ràng. Mặt khác, các nghiên cứu trước đây được thực hiộn ờ các thị trường phát triên, trong khi nghiên cứu về vân đê này tại thị trường Việt Nam còn hạn chế. Do đó, cân có thêm nghiên cứu để lấp đầy khoáng trống này.

Từ nhừng điều trên, lác già thực hiện nghiên cứu đề tài “Tác động cúa chính sách co tức đến hiến dộng giấ co phiếu ỏ'cấc doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam ” cho luận văn cao học của mình.2 Mục tiêu và các vấn đề nghiên cứu của đề tài Trước đây đà có những nghiên cứu khác nhau về tác động này tuy vậy kết quả thu được không đồng nhất. Vì vậy, mục tiêu của bài nghiên cứu này là kiếm tra ảnh hương của của chính sách cổ tức đến biển động giá cô phiếu cùa các doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam. Ngoài ra, còn đưa vào kiểm tra tác động của 2 yếu tổ là tý lệ sở hừu nhà nước và tỷ lệ sờ hừu nước ngoài đến biến động giá cồ phiếu.