Báo cáo nghiên cứu: Thực trạng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam giai đoạn 2022-2024 - Trường Đại học Hoa Lư

TRƯỜNG ĐẠI HỌC HOA LƯ KHOA KINH TẾ BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SINH VIÊN THỰC TRẠNG TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ CỦA VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2022 - 2024 Chủ nhiệm đề tài: LÊ ĐỨC VŨ Lớp: D16KTDN Ngành: KẾ TOÁN NINH BÌNH, 2025 TRƯỜNG ĐẠI HỌC HOA LƯ KHOA KINH TẾ BÁO CÁO KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU KHOA HỌC SINH VIÊN THỰC TRẠNG TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ CỦA VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2022 - 2024 Chủ nhiệm đề tài : LÊ ĐỨC VŨ Thành viên : VŨ NGỌC MAI Lớp: D16KTDN Người hướng dẫn khoa học: ThS. PHẠM THỊ KHÁNH QUỲNH Xác nhận của GV hướng dẫn Chủ nhiệm đề tài (Họ, tên và chữ ký) (Họ, tên và chữ ký) NINH BÌNH, 2025 MỤC LỤC DANH MỤC BẢNG BIỂU. iiv DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT .Tổng quan tình hình nghiên cứu và tính cấp thiết của đề tài. Tổng quan tình hình nghiên cứu.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài. Mục đích nghiên cứu. Nhiệm vụ nghiên cứu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Cách tiếp cận và phương pháp nghiên cứu.

Cách tiếp cận. Phương pháp nghiên cứu. xi Chương 1 - CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ. Khái niệm và vai trò của tăng trưởng kinh tế.

Khái niệm tăng trưởng kinh tế. Các chỉ tiêu đo lường tăng trưởng kinh tế. Vai trò của tăng trưởng kinh tế. Một số lý thuyết về tăng trưởng kinh tế.

Mô hình tăng trưởng của trường phái cổ điển. Mô hình tăng trưởng của Các Mác. Mô hình trường phái tân cổ điển. Mô hình tăng trưởng nội sinh.

Mô hình tăng trưởng hiện đại của Paul Samuelson. Các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế. Yếu tố khách quan. Yếu tố chủ quan.

16 i Chương 2 - THỰC TRẠNG TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ CỦA VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2022-2024. Thực trạng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam giai đoạn 2022-202423 2.Bối cảnh kinh tế toàn cầu và khu vực ảnh hưởng đến nền kinh tế Việt Nam. Thực trạng tăng trưởng của kinh tế của Việt Nam giai đoạn 2022 - 2024.Các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng kinh tế của Việt Nam giai đoạn 2022-2024 .Yếu tố khách quan .Yếu tố chủ quan .Đánh giá thực trạng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam giai đoạn 2022- 2024 .Kết quả đạt được .Hạn chế và nguyên nhân của hạn chế. 52 Chương 3 - MỘT SỐ KHUYẾN NGHỊ NHẰM THÚC ĐẨY TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ CỦA VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN TỚI.

Định hướng đổi mới mô hình tăng trưởng và cơ cấu lại nền kinh tế59 3. Định hướng phát triển các lĩnh vực mũi nhọn .Một số khuyến nghị nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong thời gian tới. Hoàn thiện thể chế và môi trường kinh doanh. Chuyển đổi số và phát triển kinh tế số.

Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và đổi mới sáng tạo. Thúc đẩy tăng trưởng xanh và kinh tế tuần hoàn. Nâng cao năng lực hấp thụ công nghệ và đổi mới mô hình tăng trưởng. Tăng cường liên kết vùng và phát triển hạ tầng đồng bộ.

Phát huy nội lực và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp ii nội địa. Chủ động hội nhập quốc tế sâu rộng và hiệu quả. 67 TÀI LIỆU THAM KHẢO iii DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2.1 Tổng quan GDP của Việt Nam giai đoạn 2022-2024……………….2 Cơ cấu theo ngành kinh tế trong giai đoạn 2022-2024…………….3 Tình hình lao động & năng suất lao động ở Việt Nam giai đoạn 2022 – 2024…………………………………………….4 Hoạt động xuất nhập khẩu Việt Nam giai đoạn 2022-2024.5 Tình hình thu hút FDI Việt Nam giai đoạn 2022-2024…………….34 iv DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT TT Chữ viết tắt Chữ đầy đủ 1 CPTPP Hiệp định đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương 2 CPI Chỉ số giá tiêu dùng 3 ĐVT Đơn vị tính 4 EVFTA Hiệp định Thương mại Tự do Liên minh Châu Âu 5 FDI Đầu tư trực tiếp nước ngoài 6 FED Cục dự trữ liên bang 7 FTA Hiệp định thương mại tự do 8 GDP Tổng sản phẩm nội địa 9 GNP Tổng sản phẩm quốc dân 10 IMF Quỹ Tiền tệ Quốc tế 11 RCEP Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực 12 SME Doanh nghiệp nhỏ và vừa 13 TFP Năng suất nhân tố tổng hợp v MỞ ĐẦU 1.Tổng quan tình hình nghiên cứu và tính cấp thiết của đề tài 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu Tăng trưởng kinh tế có vai trò quan trọng đối với sự phát triển của một quốc gia; do đó vấn đề tăng trưởng kinh tế rất được các nhà nghiên cứu quan tâm, nghiên cứu và đã được đăng tải trên các bài viết khoa học, luận văn., trong đó có một số công trình tiêu biểu như sau : • Về luận văn : Cao Thị Thu Trang (2022), “Phân tích các yếu tố tác động lên tăng trưởng kinh tế 63 tỉnh thành Việt Nam”, Luận văn Thạc sĩ Kinh tế, Trường Đại học Kinh tế TP.

Hồ Chí Minh. Trong nghiên cứu của mình, tác giả đã cho thấy hội nhập kinh tế thế giới và khu vực ngày càng mở rộng với Việt Nam đi kèm theo đó là hàng loạt cơ hội và thách thức. Tận dụng hiệu quả mọi nguồn lực, đón đầu cơ hội cũng như phòng ngừa, khắc phục khó khăn để phát triển nền kinh tế Việt Nam là quan trọng hơn bao giờ hết. Nghiên cứu của tác giả nhằm phân tích các yếu tố tác động lên tăng trưởng kinh tế 63 tỉnh thành tại Việt Nam.

Đồng thời phân tích tác động không gian giữa các yếu tố và thống kê mô tả các biến trong mô hình nghiên cứu cùng với đó đưa ra kết luận và một số kiến nghị. Nguyễn Anh Tú (2023), “Nâng cao chất lượng tăng trưởng kinh tế tỉnh Quảng Ninh”, Luận án Tiến sĩ Kinh tế, Trường Đại học Thương mại. Tác giả đã cho thấy được tăng trưởng kinh tế là mục tiêu xuyên suốt trong chiến lược phát triển kinh tế của mỗi quốc gia. Trong khi đó các lý thuyết cổ điển về tăng trưởng kinh tế đang dần mất đi tính thực tiễn do những thay đổi về mặt địa lý, xu hướng tăng trưởng, thực tế nhu cầu của mỗi quốc gia và toàn cầu hóa.

Cuộc khủng hoảng tài chính năm 1997 khiến nền kinh tế thế giới rơi vào tình trạng rối ren. Sự đảo lộn này chỉ ra rằng: nền kinh tế chỉ dựa vào tăng trưởng nhanh và cao nhưng không diễn ra trong một thời gian dài thì nền kinh tế đó tăng trưởng không bền vững. Do đó, khái niệm “chất lượng tăng trưởng kinh tế” ra đời. Trong bài luận của tác giả đã cho thấy một số lý luận và kinh nghiệm thực tiễn về nâng cao chát lượng tăng vi trưởng kinh tế của địa phương.

Theo đó bài luận cũng đã phân tích và đánh giá thực trạng nâng cao chất lượng tăng trưởng kinh tế của tỉnh Quảng Ninh. Trong bài luận đã nêu rõ quan điểm cũng như đề ra định hướng và các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng tăng trưởng kinh tế của tỉnh Quảng Ninh đến năm 2030. Các nghiên cứu trước đây đã đề cập đến vấn đề tăng trưởng kinh tế Việt Nam ở nhiều góc độ khác nhau và đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Cụ thể, nghiên cứu của Cao Thị Thu Trang (2022) đã phân tích các yếu tố tác động đến tăng trưởng kinh tế của 63 tỉnh, thành phố tại Việt Nam, đồng thời xem xét mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố đối với tăng trưởng kinh tế địa phương và đưa ra kiến nghị chính sách phù hợp.

Trong khi đó, nghiên cứu của Nguyễn Anh Tú (2023) tập trung phân tích chất lượng tăng trưởng kinh tế, nhấn mạnh sự cần thiết của việc đảm bảo tính bền vững trong tăng trưởng và đánh giá thực trạng nâng cao chất lượng tăng trưởng kinh tế của tỉnh Quảng Ninh, từ đó đề xuất giải pháp phát triển trong tương lai. Các nghiên cứu này đã đóng góp cơ sở lý luận và thực tiễn quan trọng cho việc xem xét tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam. Tuy nhiên, qua tổng hợp các công trình nêu trên, có thể nhận thấy rằng nghiên cứu về tăng trưởng kinh tế Việt Nam vẫn còn tồn tại một số khoảng trống cần được tiếp tục làm rõ. Trước hết, các nghiên cứu mới chỉ tập trung vào phạm vi từng địa phương hoặc hệ thống yếu tố tác động, mà chưa đánh giá một cách toàn diện và có hệ thống thực trạng tăng trưởng kinh tế Việt Nam trong bối cảnh biến động mạnh của kinh tế thế giới và hậu quả kéo dài của đại dịch Covid-19.

Bên cạnh đó, giai đoạn 2022–2024 là giai đoạn Việt Nam đối diện nhiều thách thức mới liên quan đến ổn định vĩ mô, áp lực lạm phát, an ninh năng lượng và chuỗi cung ứng, nhưng chưa được nghiên cứu cập nhật và phân tích đầy đủ. Do vậy, đề tài “Phân tích thực trạng tăng trưởng kinh tế Việt Nam giai đoạn 2022– 2024” được thực hiện nhằm bổ sung khoảng trống nghiên cứu, cập nhật dữ liệu mới nhất và cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định chính sách phát triển kinh tế trong thời gian tới. • Về tạp chí : GS, TS. Ngô Thế Chi,TS.

Ngô Văn Lượng (2023), “Kinh tế Việt Nam giai vii đoạn 2020-2023 và dự báo năm 2024”, Tạp chí Kinh tế và Dự báo, số 3, tháng 2/2024. Nhóm tác giả tiến hành phân tích tình hình phát triển kinh tế Việt Nam giai đoạn 2020–2023 và xây dựng dự báo cho năm 2024. Kết quả nghiên cứu cho thấy, trong bối cảnh kinh tế – chính trị toàn cầu biến động mạnh, bao gồm căng thẳng thương mại Mỹ – Trung và xung đột Nga – Ukraina kéo dài, nền kinh tế Việt Nam vẫn ghi nhận xu hướng phục hồi và tăng trưởng tích cực. Đối với năm 2024, Việt Nam được đánh giá có khả năng duy trì ổn định kinh tế vĩ mô, đồng thời tiếp tục triển khai các chính sách tài khóa và tiền tệ nhằm thúc đẩy quá trình phục hồi tăng trưởng.

Tuy nhiên, sự khác biệt giữa các mức dự báo cho thấy triển vọng kinh tế năm 2024 vẫn tiềm ẩn nhiều yếu tố bất ổn và còn đối mặt với không ít khó khăn, thách thức. Vũ Hoàng Dũng (2023), “Tăng trưởng kinh tế Việt Nam năm 2023 và triển vọng”, Tạp chí Ngân hàng, tháng 12/2023. Các nghiên cứu cho thấy tốc độ tăng trưởng kinh tế Việt Nam năm 2023 có xu hướng chậm lại do ảnh hưởng từ sự suy giảm của kinh tế thế giới.