Luận án TS: Tác động tự chủ đến kết quả hoạt động đơn vị KHCN công lập

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN -------- -------- NGUYỄN ĐĂNG DŨNG TÁC ĐỘNG CỦA TỰ CHỦ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM LUẬN ÁN TIẾN SĨ NGÀNH QUẢN LÝ KINH TẾ HÀ NỘI - 2022 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ QUỐC DÂN -------- -------- NGUYỄN ĐĂNG DŨNG TÁC ĐỘNG CỦA TỰ CHỦ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM Chuyên ngành: Quản lý kinh tế (Khoa học quản lý) Mã số: 9310110 LUẬN ÁN TIẾN SĨ Người hướng dẫn khoa học: 1. NGUYỄN ĐĂNG NÚI HÀ NỘI – 2022 i LỜI CAM ĐOAN Tôi cam kết bằng danh dự cá nhân rằng nghiên cứu này do tôi tự thực hiện và không vi phạm qui định liêm chính học thuật trong nghiên cứu khoa học của Trường Đại học Kinh tế Quốc dân. Hà Nội, ngày tháng năm 2022 Nghiên cứu sinh Nguyễn Đăng Dũng ii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT .vi DANH MỤC BẢNG.

vii DANH MỤC SƠ ĐỒ. viii PHẦN MỞ ĐẦU .1 CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU VỀ TÁC ĐỘNG CỦA TỰ CHỦ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CÔNG LẬP. Các nghiên cứu về tự chủ của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Nghiên cứu về bản chất và tiêu chí đo lường tự chủ của các đơn vị công lập.

Nghiên cứu đánh giá thực trạng tự chủ của các đơn vị sự nghiệp công lập. Nghiên cứu về các nhân tố ảnh hưởng đến tự chủ của tổ chức. Các nghiên cứu về kết quả hoạt động của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Đo lường kết quả hoạt động thông qua kết quả tài chính và kết quả chuyên môn.

Đo lường kết quả hoạt động thông qua tính kinh tế, tính xã hội, tính khoa học và tính đào tạo. Đo lường kết quả hoạt động thông qua một số chỉ tiêu kế toán. Các nghiên cứu về tác động của tự chủ đến kết quả hoạt động của đơn vị khoa học công nghệ công lập. Khoảng trống nghiên cứu .25 TIỂU KẾT CHƯƠNG 1 .27 CHƯƠNG 2 CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ TÁC ĐỘNG CỦA TỰ CHỦ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CÔNG LẬP.

Đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập và tự chủ của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Tự chủ của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập.

Khái niệm kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học và công nghệ công lập. Đo lường kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Tác động của tự chủ tổ chức đến kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Lý thuyết nền tảng.

Tác động của tự chủ đến kết quả hoạt động. Mô hình và các giả thuyết nghiên cứu. Các nhân tố tác động đến tự chủ của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Nhóm nhân tố chủ quan.

Nhóm nhân tố khách quan. Kinh nghiệm quốc tế về tự chủ của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập và tác động của tự chủ đến kết quả hoạt động của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Kinh nghiệm quốc tế. Bài học rút ra cho Việt Nam.

68 TIỂU KẾT CHƯƠNG 2 .70 CHƯƠNG 3 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VỀ TÁC ĐỘNG CỦA TỰ CHỦ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM. Quy trình nghiên cứu. Thiết kế nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu.

72 Nguồn: NCS tổng hợp. Quy trình xây dựng bảng hỏi và thang đo. Mẫu nghiên cứu. Nghiên cứu định tính sơ bộ.

Phỏng vấn sâu. Phương pháp thực hiện phỏng vấn sâu. Kết quả sau khi thực hiện phỏng vấn sâu. Nghiên cứu tình huống.

Giới thiệu tóm tắt về Viện Khoa học Thủy lợi Việt Nam. Mục tiêu nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu rút ra từ nghiên cứu khám phá. Nghiên cứu định lượng.

Mục tiêu của nghiên cứu định lượng. Phương pháp phân tích và xử lý dữ liệu. Nghiên cứu định tính bổ sung .97 TIỂU KẾT CHƯƠNG 3. THỰC TRẠNG TÁC ĐỘNG CỦA TỰ CHỦ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM.

Thực trạng tự chủ của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Cơ sở pháp lý triển khai chính sách tự chủ của đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập giai đoạn 2016 – 2020. Tình hình thực hiện tự chủ của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập giai đoạn 2016 – 2020. Thực trạng các nhân tố ảnh hưởng đến tự chủ của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập.

Thực trạng kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập. Tình hình kết quả chuyên môn. Tình hình kết quả tài chính. Tác động của tự chủ đến kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập.

Kiểm định độ tin cậy của thang đo bằng hệ số Cronbach’s Alpha. Phân tích nhân tố khám phá (EFA). Phân tích nhân tố khẳng định CFA. Kiểm định giả thuyết nghiên cứu bằng mô hình cấu trúc tuyến tính SEM.

Kiểm định One – way Anova phân tích sự khác biệt của kết quả hoạt động theo mức độ tự chủ. Kết quả nghiên cứu định tính về tác động của tự chủ đến kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập ở Việt Nam. Tự chủ trong quản lý điều hành và kết quả hoạt động của tổ chức. Tự chủ chính sách và kết quả hoạt động của tổ chức.

Tự chủ tổ chức bộ máy và kết quả hoạt động của tổ chức. Tự chủ tài chính và kết quả hoạt động của tổ chức. Đánh giá chung về tác động của tự chủ đến kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập ở Việt Nam. Mặt đạt được.

Một số hạn chế và nguyên nhân. 152 TIỂU KẾT CHƯƠNG 4 .154 CHƯƠNG 5 QUAN ĐIỂM, GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG TÁC ĐỘNG CỦA TỰ CHỦ ĐẾN KẾT QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP KHOA HỌC CÔNG NGHỆ CÔNG LẬP Ở VIỆT NAM. Thảo luận kết quả nghiên cứu. Quan điểm của Nhà nước về phát triển các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập giai đoạn 2021 - 2025 và định hướng năm 2030.

Quy hoạch mạng lưới các đơn vị khoa học công nghệ công lập. Mục tiêu tự chủ các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập giai đoạn 2021 - 2025, định hướng 2030. Một số hàm ý chính sách đối với tự chủ của các đơn vị sự nghiệp khoa học công nghệ công lập ở Việt Nam. Nhóm giải pháp vĩ mô.

Nhóm giải pháp vi mô. Lộ trình thực hiện giải pháp. Điều kiện để thực hiện các giải pháp. Đảm bảo được nguồn tài chính duy trì các hoạt động.

Minh bạch trong tài chính, tự chủ gắn liền với tự chịu trách nhiệm. Đảm bảo số lượng và chất lượng nhân lực khoa học công nghệ. Một số hạn chế của luận án và định hướng nghiên cứu tiếp theo. Hạn chế nghiên cứu.

Định hướng cho những nghiên cứu tiếp theo. 180 TIỂU KẾT CHƯƠNG 5 .182 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN .184 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO .185 PHỤ LỤC vi DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT ĐVSNCL Đơn vị sự nghiệp công lập KH&CN Khoa học và công nghệ KHCN&ĐMST Khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo NCL Ngoài công lập NCS Nghiên cứu sinh NSNN Ngân sách nhà nước TCTC Tự chủ tài chính TW Trung ương UBND Ủy ban nhân dân vii DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Nội dung và mức độ của tự chủ tổ chức. Đo lường kết quả hoạt động trong khu vực công.

Các giả thuyết nghiên cứu. Thời gian thực hiện nghiên cứu. Thang đo của biến tự chủ. Thang đo các biến kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp KHCN công lập.

Kết quả thu thập mẫu điều tra. Thống kê dữ liệu theo đối tượng khảo sát. Thống kế số liệu theo phân loại các đơn vị sự nghiệp KHCN công lập. Tổng hợp kết quả nghiên cứu định tính sơ bộ.

Mô hình hồi quy tuyến tính tác động của tự chủ đến kết quả hoạt động. Thống kê tình hình tự chủ trong khu vực công. Báo cáo tình hình tổng hợp thực hiện cơ chế tự chủ tài chính tại một số ĐVSNKHCNCL. Thống kê mô tả các khía cạnh của tự chủ.

Đánh giá về tự chủ theo các nhóm đơn vị sự nghiệp KHCN công lập. Thống kê số lượng sản phẩm khoa học công nghệ*. Đánh giá kết quả chuyên môn của các ĐVSNKHCNCL. Thống kê mô tả các khía cạnh của kết quả tài chính của các đơn vị sự nghiệp KHCN công lập.

Đánh giá về kết quả hoạt động theo các nhóm đơn vị sự nghiệp KHCN công lập. Kết quả kiểm định độ tin cậy của thang đo bằng hệ số Cronbach’s Alpha. Ma trận xoay nhân tố của biến phụ thuộc .11: Kiểm định các thang đo bằng CFA (bảng trọng số hồi quy chuẩn hóa) .12: Kết quả hồi quy tuyến tính .13: Hệ số hồi quy chưa chuẩn hóa. Kết quả kiểm định các giả thuyết nghiên cứu .15: Kết quả kiểm định Homogeneity of Variances .16: Kết quả kiểm định Anova .144 viii DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 2.

Mô hình nghiên cứu về tác động của tự chủ tổ chức đến kết quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp KHCN công lập. Quy trình nghiên cứu của luận án. Mô hình phân tích nhân tố khẳng định CFA biến độc lập. Kết quả phân tích cấu trúc tuyến tính SEM sau điều chỉnh .141 1 PHẦN MỞ ĐẦU 1.

Lý do lựa chọn đề tài Khoa học và công nghệ (KH&CN) là động lực trực tiếp, là nhân tố quyết định sự tăng trưởng, phát triển của kinh tế-xã hội.