Luận án: Ứng dụng siêu âm chẩn đoán và điều trị viêm tử cung trên chó của Nguyễn Thị Hoa

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ HOA NGHIÊN CỨU MỘT SỐ CHỈ TIÊU LÂM SÀNG, PHI LÂM SÀNG, ỨNG DỤNG SIÊU ÂM CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ BỆNH VIÊM TỬ CUNG TRÊN CHÓ LUẬN ÁN TIẾN SĨ NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP – 2022 HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ HOA NGHIÊN CỨU MỘT SỐ CHỈ TIÊU LÂM SÀNG, PHI LÂM SÀNG, ỨNG DỤNG SIÊU ÂM CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ BỆNH VIÊM TỬ CUNG TRÊN CHÓ Ngành : Sinh sản và bệnh sinh sản gia súc Mã số : 9 64 01 06 Ngƣời hƣớng dẫn khoa học: 1. Sử Thanh Long 2. Trịnh Đình Thâu HÀ NỘI - 2022 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận án là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ cho bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận án đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận án đều được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày 20 tháng 01 năm 2022 Tác giả luận án Nguyễn Thị Hoa i LỜI CẢM ƠN! Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận án, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các Thầy Cô giáo, các Nhà khoa học, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận án, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới PGS. Sử Thanh Long và PGS. Trịnh Đình Thâu, hai Thầy đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài.

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đến TS.Phạm Văn Giới đã giúp đỡ nhiệt tình trong xử lý thống kê, góp phần thành công trong luận án này. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới ban Giám đốc, ban Quản lý đào tạo và bộ môn Ngoại Sản khoa Thú y - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tạo điều kiện thuận lợi thủ tục hành chính giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận án. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, nhân viên Phòng khám và chăm sóc thú cưng Gaia tại hai cơ sở đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Tôi xin chân thành cảm ơn bệnh viện Melatech Phúc Xã, Ba Đình Hà Nội đã giúp đỡ xét nghiệm sinh lý, sinh hóa máu và tiêu bản vi thể.

Tôi xin chân thành cảm ơn bộ môn Bệnh lý khoa Thú y đã giúp đỡ làm tiêu bản bệnh lý vi thể của chó bị viêm tử cung. Tôi xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận án. Hà Nội, ngày 14 tháng 02 năm 2022 Tác giả luận án Nguyễn Thị Hoa ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục.

iii Danh mục chữ viết tắt. vii Danh mục bảng. viii Danh mục hình .ix Trích yếu luận án .xi Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tıêu nghıên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Phạm vı nghıên cứu.

Đối tượng nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu. Những đóng góp mớı của luận án.

Ý nghĩa khoa học và thực tıễn của luận án. Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tài liệu.

Vị trí, cấu tạo và chức năng của tử cung. Vị trí và cấu tạo tử cung chó. Cấu trúc tử cung. Mạch quản và thần kinh.

Bệnh viêm tử cung trên chó. Khái quát bệnh viêm tử cung. Nguyên nhân và tiến trình sinh bệnh viêm tử cung ở chó. Dấu hiệu lâm sàng bệnh viêm tử cung ở chó.

Chẩn đoán bệnh viêm tử cung ở chó. Chẩn đoán hình ảnh bằng sıêu âm. Định nghĩa siêu âm. Cấu tạo máy siêu âm.

Nguyên tắc hoạt động. Cơ sở vật lý của siêu âm. Các loại kỹ thuật siêu âm. Những thuật ngữ sử dụng trong siêu âm.

Ứng dụng siêu âm trong chẩn đoán. Kỹ thuật sıêu âm tử cung chó. Tình hình nghiên cứu bệnh vıêm tử cung ở chó trong và ngoàı nước. Tình hình nghiên cứu về bệnh viêm tử cung chó trên thế giới.

Tình hình nghiên cứu về bệnh viêm tử cung chó ở Việt Nam. Nội dung và phƣơng pháp nghiên cứu. Vật lıệu nghıên cứu. Nộı dung nghıên cứu.

Thực trạng bệnh viêm tử cung trên chó mang đến khám và điều trị tại phòng khám. Nghiên cứu ứng dụng và đánh giá hiệu quả chẩn đoán hình ảnh bằng siêu âm bệnh viêm tử cung ở chó. Kết quả điều trị bệnh viêm tử cung ở chó. Phương pháp nghıên cứu.

Phương pháp chẩn đoán lâm sàng bệnh viêm tử cung. Phương pháp phân loại các dạng viêm tử cung. Phương pháp phân loại giống chó nội và giống chó ngoại. Phương pháp phân chia mùa vụ.

Phương pháp tính lứa đẻ. Phương pháp phân theo lứa tuổi. Phương pháp tiến hành làm tiêu bản vi thể. Phương pháp xét nghiệm sinh lý, sinh hóa.

Phương pháp chẩn đoán viêm tử cung bằng siêu âm. Phương pháp chẩn đoán phân biệt viêm tử cung tích mủ với có chửa bằng siêu âm. Phương pháp chẩn đoán phân biệt viêm tử cung với thai lưu bằng siêu âm. Phương pháp chẩn đoán phân biệt viêm tử cung với chửa giả bằng siêu âm.

Phương pháp chẩn đoán phân biệt viêm tử cung với viêm bàng quang hay bàng quang có sỏi bằng siêu âm. Phương pháp chẩn đoán đẻ khó bằng siêu âm. Phương pháp điều trị bảo tồn viêm tử cung tích mủ. Phương pháp điều trị viêm tử cung bằng phẫu thuật ngoại khoa.

Phương pháp hậu phẫu sau phẫu thuật. Phương pháp thu thập thông tin. Phương pháp xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận.

Thực trạng bệnh vıêm tử cung trên chó mang đến khám và đıều trị tạı phòng khám. Tỷ lệ các bệnh sinh sản trên chó được mang đến khám tại phòng khám. Thực trạng chó đến khám mắc bệnh viêm tử cung theo giống chó nội và giống chó ngoại. Thực trạng chó đến khám bị viêm tử cung theo mùa vụ.

Thực trạng chó đến khám bị viêm tử cung theo lứa đẻ. Thực trạng chó đến khám bị viêm tử cung theo lứa tuổi. Tần suất xuất hiện triệu chứng biếng ăn ở chó bị viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng uống nhiều nước ở chó bị viêm tử cung.

Tần suất xuất hiện triệu chứng sốt ở chó bị viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng chảy dịch viêm ở chó bị viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng bụng to ở chó bị viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng nôn mửa ở chó bị viêm tử cung.

Sự biến đổi một số chỉ tiêu sinh lý máu ở chó bị viêm tử cung. Sự biến đổi một số chỉ tiêu sinh hóa máu ở chó bị viêm tử cung. Bệnh tích đại thể và vi thể ở chó bị viêm tử cung. Nghıên cứu ứng dụng và đánh gıá hıệu quả chẩn đoán hình ảnh bằng sıêu âm bệnh vıêm tử cung ở chó.

Kết quả đıều trị bệnh vıêm tử cung chó. Kết quả điều trị viêm tử cung ở các phương pháp khác nhau. Cơ hội thành công điều trị các dạng viêm tử cung và áp dụng phương pháp điều trị khác nhau. Kết luận và kiến nghị .110 Danh mục các công trình đã công bố liên quan đến luận án .111 Tài liệu tham khảo.

124 vi DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng anh Nghĩa tiếng việt ADH Antidiuretic Hormone Hormone chống bài niệu ALP Alkaline phosphatase Phosphatase kiềm BUN Blood Urea Nitrogen Urê máu CEH Tăng sản nội mạc tử cung dạng nang Cystic endometrial hyperplasia E.coli Escherichia coli Escherichia coli ET Endotoxin Endotoxin GnRH Gonadotropin-Releasing Hormone giải phóng gonadotropin Hormone GOT Glutamic Oxaloacetic Glutamic Oxaloacetic Transaminase Transaminase GPT Glutamic Pyruvic Glutamic Pyruvic Transaminase Transaminase HBG Hemoglobin Lượng huyết sắc tố HCT Hematocrit Tỷ lệ thể tích hồng cầu LH Luteinizing Hormone Hormone kích thích rụng trứng LK Left Kidney Thận trái MCV Mean corpuscular volume Thể tích trung bình hồng cầu PCV Packed cell volume Dung tích hồng cầu PGF2α Prostaglandin F2 alpha Prostaglandin F2 alpha PLT Platelet Count Số lượng tiểu cầu RBC Red blood cell Số lượng hồng cầu RK Right Kidney Thận phải UB Urinary Bladder Bàng quang VTC Pyometra Viêm tử cung WBC White blood cell Số lượng bạch cầu SIRS Systemicinflammatory respone Hội chứng đáp ứng viêm toàn thân syndrome vii DANH MỤC BẢNG TT Tên bảng Trang 2. Loài vi khuẩn phân lập từ tử cung chó cái mắc viêm tử cung. Hình thái siêu âm tử cung chó trong chu kỳ động dục. Tỷ lệ các bệnh sinh sản trên đàn chó mang đến phòng khám.

Thực trạng chó đến khám mắc bệnh viêm tử cung theo giống chó nội và chó ngoại. Thực trạng chó đến khám bị viêm tử cung theo mùa vụ. Thực trạng chó đến khám bị viêm tử cung theo lứa đẻ. Thực trạng chó đến khám bị viêm tử cung theo lứa tuổi.

Tần suất xuất hiện triệu chứng biếng ăn ở chó biểu hiện viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng uống nhiều nước ở chó bị viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng sốt ở chó bị viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng chảy dịch viêm ở chó biểu hiện viêm tử cung.

Tần suất xuất hiện triệu chứng bụng to ở chó bị viêm tử cung. Tần suất xuất hiện triệu chứng nôn mửa ở chó bị viêm tử cung. Một số chỉ tiêu sinh lý máu ở chó bị viêm tử cung và chó khỏe. Một số chỉ tiêu sinh hóa máu ở chó bị viêm tử cung và chó khỏe.

Tần suất sử dụng phương pháp siêu âm ở chó bị bênh viêm tử cung. Hiệu quả điều trị bệnh viêm tử cung ở chó theo các phương pháp điều trị khác nhau. Cơ hội thành công điều trị các dạng viêm tử cung và áp dụng phương pháp điều trị khác nhau. 106 viii DANH MỤC HÌNH TT Tên hình Trang 2.

Nguyên nhân gây bệnh viêm tử cung trên chó. Hình ảnh về các phát hiện kiểm tra mô học trong các mô tử cung bị viêm. Phương pháp điều trị bệnh viêm tử cung ở chó cái sinh sản. CEH, tăng sản nội mạc tử cung .