Các tỉnh thành uỷ Đông Nam Bộ lãnh đạo công tác nội chính - Luận án Vũ Khánh Hoàn

HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH VŨ KHÁNH HOÀN CÁC TỈNH, THÀNH UỶ Ở ĐÔNG NAM BỘ LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC NỘI CHÍNH GIAI ĐOẠN HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHUYÊN NGÀNH: XÂY DỰNG ĐẢNG VÀ CHÍNH QUYỀN NHÀ NƢỚC HÀ NỘI - 2020 HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH VŨ KHÁNH HOÀN CÁC TỈNH, THÀNH UỶ Ở ĐÔNG NAM BỘ LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC NỘI CHÍNH GIAI ĐOẠN HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHUYÊN NGÀNH XÂY DỰNG ĐẢNG VÀ CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC Mã số: 62 31 02 03 NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS, TS Nguyễn Văn Giang HÀ NỘI - 2020 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ theo quy định TÁC GIẢ LUẬN VĂN VŨ KHÁNH HOÀN MỤC LỤC MỞ ĐẦU 1 Chƣơng 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN 7 1. Các công trình khoa học nghiên cứu về công tác nội chính 7 1.

Các công trình khoa học nghiên cứu về Đảng lãnh đạo các lĩnh vực đời sống xã hội và lãnh đạo công tác nội chính 15 1. Khái quát kết quả nghiên cứu của các công trình khoa học có liên quan và những vấn đề luận án tập trung giải quyết 21 Chƣơng 2. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CÁC TỈNH, THÀNH UỶ Ở ĐÔNG NAM BỘ LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC NỘI CHÍNH HIỆN NAY 23 2. Các tỉnh, thành phố; tỉnh, thành uỷ ở Đông Nam Bộ và công tác nội chính của các tỉnh, thành uỷ hiện nay 23 2.

Các tỉnh, thành uỷ ở Đông Nam Bộ lãnh đạo công tác nội chính hiện nay - khái niệm, nội dung, phương thức, vai trò 51 Chƣơng 3. CÔNG TÁC NỘI CHÍNH VÀ CÁC TỈNH, THÀNH UỶ Ở ĐÔNG NAM BỘ LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC NỘI CHÍNH- THỰC TRẠNG, NGUYÊN NHÂN VÀ KINH NGHIỆM 65 3. Thực trạng công tác nội chính ở các tỉnh, thành phố vùng Đông Nam Bộ 65 3. Các tỉnh, thành uỷ ở Đông Nam Bộ lãnh đạo công tác nội chính-thực trạng, nguyên nhân và kinh nghiệm 77 Chƣơng 4.

PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP CHỦ YẾU TĂNG CƯỜNG SỰ LÃNH ĐẠO CỦA CÁC TỈNH, THÀNH UỶ Ở ĐÔNG NAM BỘ ĐỐI VỚI CÔNG TÁC NỘI CHÍNH ĐẾN NĂM 2030 108 4.Dự báo thuận lợi, khó khăn và phương hướng tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh, thành uỷ ở Đông Nam Bộ đối với công tác nội chính đến năm 2030 108 4. Giải pháp chủ yếu tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh, thành uỷ ở Đông Nam Bộ đối với công tác nội chính đến năm 2030 114 KẾT LUẬN 150 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH CỦA TÁC GIẢ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN 152 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 153 PHỤ LỤC 170 DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN ANCT : An ninh chính trị BTVT,TU : Ban Thường vụ tỉnh, thành uỷ CNXH : Chủ nghĩa xã hội CTQG : Chính trị quốc gia CT-XH : Chính trị - xã hội CTNC : Công tác nội chính CQNC : Cơ quan nội chính CNH, HĐH : Công nghiệp hoá, hiện đại hoá ĐNB : ĐNB HTCT : Hệ thống chính trị HĐND : Hội đồng nhân dân KT-XH : Kinh tế - xã hội MTTQ : Mặt trận Tổ quốc Nxb : Nhà xuất bản PTLĐ : Phương thức lãnh đạo QP,AN : Quốc phòng, an ninh TC-XH : Tổ chức - xã hội TT,ATXH : Trật tự, an toàn xã hội UBND : Uỷ ban nhân dân XHCN : Xã hội chủ nghĩa 1 MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Công tác nội chính (CTNC) có vai trò đặc biệt quan trọng đối với việc giữ vững ổn định chính trị đất nước, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội (TT,ATXH), tác động trực tiếp đến hoạt động của tất cả các tổ chức trong xã hội, đến hoạt động và đời sống của mọi người dân; tạo thuận lợi cho kinh tế - xã hội (KT-XH) và công tác đối ngoại nước ta phát triển; củng cố, phát triển và nâng cao uy tín của Đảng, Nhà nước ta trên trường quốc tế. CTNC chỉ có thể đạt được kết quả và thể hiện rõ vai trò của mình khi được sự lãnh đạo của Đảng; ở các địa phương là sự lãnh đạo trực tiếp của các cấp uỷ, trước hết và quan trọng hàng đầu là sự lãnh đạo của các tỉnh, thành uỷ.

Đây là một trong những nhân tố hàng đầu quyết định CTNC đạt chất lượng, hiệu quả, nhất là trong giai đoạn hiện nay. Sự lãnh đạo ấy ngày càng phải được tăng cường cùng với sự phát triển và yêu cầu của nhiệm vụ cách mạng nước ta, nhiệm vụ chính trị ở các tỉnh, thành phố và sự phát triển mau lẹ, phức tạp của tình hình chính trị thế giới, khu vực. Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, nói chung và của các tỉnh, thành uỷ nói riêng, đối với CTNC thực sự là vấn đề rất cấp thiết hiện nay. Trong thời kỳ đổi mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng, CTNC đã tập trung vào những nhiệm vụ chủ yếu, trọng tâm, như: đảm bảo an ninh chính trị (ANCT) đất nước, giữ gìn TT,ATXH, tăng cường các hoạt động thực hiện nhiệm vụ xây dựng Đảng; nắm bắt diễn biến tư tưởng trong nội bộ và tâm trạng xã hội, đẩy mạnh công tác thông tin dưới nhiều hình thức không để xảy ra “điểm nóng”.

Chất lượng hoạt động của các cơ quan nội chính (CQNC) ở tất cả các khâu từ phát hiện, ghi nhận và tham mưu về khen thưởng các tập thể, cá nhân tiên tiến, đến điều tra, bắt giam, giữ, truy tố, xét xử và công tác 2 thanh tra đều có chuyển biến tích cực. Sự chuyển biến ấy góp phần rất quan trọng giữ vững ANCT đất nước và bảo đảm TT,ATXH, tạo thuận lợi cho công cuộc đổi mới phát triển đạt thành tựu to lớn và có ý nghĩa lịch sử. Tuy nhiên, trong lãnh đạo CTNC, Đảng và nhất là các cấp uỷ, còn một số hạn chế, yếu kém: lúng túng về nội dung, phương thức lãnh đạo (PTLĐ); việc lãnh đạo, chỉ đạo sự phối hợp hoạt động của các tổ chức trong hệ thống chính trị (HTCT) và các lực lượng trong CTNC của nhiều cấp uỷ chưa kịp thời và còn bị động; việc xử lý một số vụ việc còn thiếu linh hoạt, gây phức tạp nhất định ở một số địa phương. Hơn ba thập kỷ qua, thực hiện đường lối đổi mới của Đảng, các tỉnh, thành uỷ ở Đông Nam Bộ (ĐNB) đã lãnh đạo CTNC đạt kết quả tích cực: lãnh đạo thực hiện thắng lợi chức năng, nhiệm vụ các CQNC ở địa phương; kiện toàn tổ chức bộ máy, cán bộ các CQNC; lãnh đạo sự phối hợp khá chặt chẽ, hiệu quả trong công việc giữa các CQNC với các tổ chức trong HTCT.

Nhờ đó, các CQNC đã đóng góp tích cực vào sự lãnh đạo của các tỉnh, thành uỷ trong thực hiện đạt kết quả các chủ trương, nghị quyết, chỉ thị của Đảng về phòng, chống tham nhũng, đặc biệt là thực hiện Kế hoạch của Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng; khởi tố, điều tra, truy tố, xét xử các vụ án tham nhũng kinh tế nghiêm trọng, phức tạp được dư luận xã hội quan tâm trên địa bàn các tỉnh, thành phố; chỉ đạo xử lý các vụ việc, vụ án phức tạp về ANCT, TT,ATXH trên địa bàn. Công tác kiểm tra, giám sát, thanh tra, kiểm toán được quan tâm góp phần phòng ngừa, ngăn chặn vi phạm. Bên cạnh những ưu điểm nêu trên, sự lãnh đạo CTNC của các tỉnh, thành uỷ ở ĐNB còn một số hạn chế, yếu kém, bất cập: sự lúng túng trong nội dung và PTLĐ là khá phổ biến. Việc cụ thể hoá và tổ chức thực hiện một số nghị quyết, chị thị, thông báo, kết luận của Đảng về CTNC có lúc, có nơi chưa kịp thời, chất lượng nhiều văn bản cụ thể hoá còn thấp.

Việc lãnh đạo, 3 chỉ đạo thực hiện có lúc chưa quyết liệt và còn có biểu hiện hình thức, kết quả thực hiện chưa cao. Vẫn còn tình trạng cấp uỷ bao biện, làm thay công việc của cơ quan nhà nước, buông lỏng sự lãnh đạo các cơ quan bảo vệ pháp luật. Ở một số nơi, khi xảy ra vấn đề phức tạp, nhất là các vụ án, các vụ liên quan đến trách nhiệm lãnh đạo của cấp uỷ chậm được trả lời trước dư luận. Việc xử lý cán bộ, đảng viên vi phạm kỷ luật đảng, pháp luật chưa nghiêm, chưa đủ sức răn đe.

Tổ chức bộ máy một số CQNC chưa được lãnh đạo chỉ đạo đổi mới, sắp xếp, hiện toàn mạnh mẽ, còn cồng kềnh, hiệu lực, hiệu quả hoạt động chưa cao. Chất lượng đội ngũ cán bộ một số CQNC, trong đó có cán bộ lãnh đạo, quản lý chủ chốt chưa ngang tầm nhiệm vụ; một số cấp uỷ viên và cán bộ, đảng viên trong một số CQNC vi phạm kỷ luật đảng và pháp luật, ảnh hưởng đáng kể đến hoạt động của các CQNC và kết quả CTNC. Trước biến phức tạp của tình hình thế giới khu vực, trong nước, nhất là những phức tạp về an ninh, trật tự, tham nhũng ở ĐNB; yêu cầu ngày càng cao của công cuộc đổi mới, đổi mới, sắp xếp tổ chức bộ máy của hệ thống chính trị (HTCT) tinh, gọn, hoạt động hiệu lực, hiệu quả và nhiệm vụ CTNC trong những năm tới đòi hỏi các cấp uỷ đảng, nhất là các tỉnh, thành uỷ ở ĐNB , phải tăng cường lãnh đạo CTNC. Nghiên cứu một cách cơ bản, hệ thống tìm giải pháp khả thi phát huy ưu điểm, khắc phục hạn chế, yếu kém nêu trên, tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh, thành uỷ ở ĐNB đối với CTNC trong những năm tới thực sự là vấn đề rất cấp thiết.

Để góp phần thực hiện vấn đề cấp thiết nêu trên, nghiên cứu sinh chọn và thực hiện đề tài luận án tiến sĩ: “Các tỉnh, thành uỷ ở Đông Nam Bộ lãnh đạo công tác nội chính giai đoạn hiện nay”. Mục đích và nhiệm vụ của luận án 2. Mục đích nghiên cứu Trên cơ sở làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn về các tỉnh, thành uỷ ở ĐNB lãnh đạo CTNC, luận án đề xuất phương hướng và các giải pháp chủ yếu, khả thi tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh, thành uỷ ở ĐNB đối với CTNCđến năm 2030. Nhiệm vụ - Tổng quan các công trình khoa học trong và ngoài nước liên quan đến đề tài luận án; đánh giá khái quát kết quả đạt được, chỉ ra những nội dung luận án tiếp thu và những vấn đề luận án tập trung giải quyết.

- Luận giải làm rõ những vấn đề cơ bản về lý luận, thực tiễn các tỉnh, thành uỷ ở ĐNB lãnh đạo công tác nội chính.