Thể chế năng suất các yếu tố tổng hợp và tăng trưởng kinh tế nghiên cứu các quốc

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRUONG DAI HQC KINH TE TP. HO CHi MINH PHAM DUY LINH THE CHE, NANG SUAT YEU TO TONG HOP VA TANG TRUONG KINH TE: NGHIEN CUU CAC QUOC GIA DANG PHAT TRIEN LUAN AN TIEN Si KINH TE TP. Hồ Chí Minh - Năm 2017 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRUONG DAI HQC KINH TE TP. HO CHi MINH PHAM DUY LINH THE CHE, NANG SUAT YEU TO TONG HOP VA TANG TRUONG KINH TE: NGHIEN CUU CAC QUOC GIA DANG PHAT TRIEN CHUYÊN NGÀNH: TÀI CHÍNH - NGÂN HANG MÃ SÓ: 62340201 LUẬN ÁN TIÊN SĨ KINH TẾ NGUOI HUONG DAN KHOA HOC: 1.

NGUYEN NGOC HUNG 2. PHAM QUOC HUNG TP. Hồ Chí Minh - Năm 2017 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan Luận án Tiến sĩ với đề tài “Thể chế, năng suất yếu tố tổng hợp và tăng trướng kinh tế: Nghiên cứu các quốc gia đang phát triển” là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của riêng tôi. Các thông tin, số liệu trong luận án là trung thực, có nguồn trích dẫn rõ ràng và kết quả nghiên cứu chưa được công bố trong bat ky công trình nào khác.

Nghiên cứu sinh khóa 2013 PHẠM DUY LINH LOI CAM ON Trong suốt thời gian học tập nghiên cứu đẻ hoàn thành luận án này, tôi luôn nhận được sự hướng dẫn và chi bảo tận tình của hai thầy hướng dẫn khoa học chính. Tôi xin gửi lời cảm ơn sâu sắc tới thầy PGS. Nguyễn Ngọc Hùng và thầy TS. Phạm Quốc Hùng đã ủng hộ, động viên cũng như chia sẻ kiến thức dé tôi thực hiện luận án.

Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy, cô trong Khoa Tài chính công và các thầy cô phản biện đã đóng góp rất nhiều ý kiến hữu ích cho tôi. Đặc biệt tôi xin gửi lời cảm ơn tới thầy GS. Sử Đình Thành đã có những lời nhận xét, góp ý hết sức quý giá đề tôi nghiên cứu, học hỏi bỗ sung cho luận án cũng như kiến thức chuyên môn của mình. Tôi xin gửi lời cảm ơn tới gia đình và một số bạn bè đã tạo điều kiện, hỗ trợ tôi trong suốt quá trình học tập.

Sự động viên, giúp đỡ của họ đã giúp tôi hoàn thành luận án của mình đúng thời hạn. Hồ Chí Minh, thang 03 nam 2017 PHAM DUY LINH Trang DANH/MỤC GHỮ VIỆT TẤT bi 6ss685856SãA501650602800/016 105. 0050:88eaagugad i DANH MỤC CÁC BẢNG. ng ii DANE MUG CAC FINE vassssssacrssssssusemsnnmennanencmmennamnanameanen iv 90/00/9) e089100):)025000.

1 Ts dö 66? đề? DĨ tuong non gbitgSGOAGNGIEIQUGGRERNNOWSSQUatgasanuagi l 1⁄2 Khöäfil:tr0iy'fi6HIEIT EỨỨ gsuosisstsgetvgioiaigagiugainuficg0sets44o§y@smtsttassuaxsai 4 1⁄3 MiitiEtiva c80 Hỏi ñghiếii EỨU:s:sszeosecctocktgRsalotttteswesttarssosad 9 1.4 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu .--:-cs+©22csccvcvscvzsrrkssrtkrriee 10 1:5 Phương pháo Tñighiôn CỨU cascsscscessesgiaage84g00104ã6486165ã56601336803504603383431330133g0gã06 10 16Y nghia khoa hoc va thuc tiEHYG0:1I15/điTuussonngrtottisog SGDDNGESNEESYGOTOSWSDEUNG 12 1.7 Một số điểm mới và đóng góp của luận án.- 2-2222 xe2ccsezcscee 13 TB: Kiết dẫn HH ẬRIỂT: unssoneetdintdigitissiininiitgiadtiaidi00001000010020110100600500080006630.nd6 15 CHUONG 2 TONG QUAN LY THUYET VA CAC NGHIEN CUU LIEN QUAN VE TFP, THE CHE VA MOI QUAN HE CUA CHUNG VOI TANG TRUGNG 2.1 Ly thuyét vé TFP va thể chế .1 Lý thuyét vé TEP .1 Khái nim V6 TEP os.2 Phong phap do 16s TEP cssiscisrssesissiscssssmaswoninvscencsnaaere 21 OTD Ty WHEE VE THE Che ss sccsnsnecamanmasuunaacamsenmmeummseneieas 24 2.1 Các quan điểm về thể chế.--2-+2+£22E+zz£22zz222xzz+rzsceee 24 2.2 Phương pháp đo lường chất lượng thẻ chế .2 Lý thuyết về tăng trưởng kinh tẾ.1 Các mô hình tăng trrdng kinh té.2 Các yếu tố tác động tới tăng trưởng kinh tẾ.3 Mối quan hệ giữa thể chế, TEP và tăng trưởng kinh tế.1 Lý thuyết về mối quan hệ giữa thể chế, TFP và tăng trưởng.2 Mô hình phân tích về mối quan hệ giữa thể chế, TFP và tăng trưởng.4 Tổng quan các nghiên cứu thực nghiệm liên quan. Các nghiên cứu về mối quan hệ thé chế và TFP.2 Các nghiên cứu về thể chế, TFP và tăng trưởng kinh tế.5 Khoang trong nghién ciru va khung phan tich đề xuất.- 92 FRG tian CHORE saccu scxrecasscscesvcwsnnesnaeewes en iereemateeceatacn ae ueecisseecorasmyeenseuenseys 97 CHƯƠNG 3 MÔ HÌNH, PHƯƠNG PHÁP VÀ DỮ LIỆU NGHIÊN CỨU.1 Xây dựng mô hình nghiên cỨu.1 Khung phân tích mô hình .2 Mô hình thực nghiệm và lựa chọn biến nghiên cứu 3.2 Phương pháp va dữ liệu nghiên cứu .1 Phương pháp ước lượng .2 Dữ liệu nghiên cứu và đo lường biễn.3 Phân tích thống kê, mô tả dữ liệu.1 Đánh giá chung về thực trang thé chế, TEP và tăng trưởng của các quốc ĐÌá:c2c0216607v64082868/6054GI-ESEESGSDSGEiSibdRZtttsoidlEccgSq28t21S/35itS.2 Phân tích thống kê dữ liệu nghiên cứu.3 Kiểm định về sự khác biệt về thể chế giữa các nhóm mẫu. 122 Tiết luật GHHƯỜHE TT toa sggtsisegi0u0408G S40 SSNGIEQQ300S0036010QG93000500023081 ng 123 GHƯƠNG'4 KẾT QUÁ NGHIÊN GỮU s2 25565665886588608000886066 125 4.1 Tác động của thể chế tới tăng trưởng TEP.1 Mô hình ước lượng.2 Kết quả nghiên cứu và bàn luận .2:1 :KếE dừa cho THấH:BỘP ceccnotsnyontoststitt,Ð32E-16lg2làgg800100s4e 127 4.2 Kết quả ước lượng cho từng nhóm mẫtu.2 Tác động của thể chế, tăng trưởng TFP và tương tác của chúng tới tăng trưởng kinh (Ê.1 Mô hình ước lượng.2 Kết quả nghiên cứu và bàn luận.1 Kết quả ước lượng cho mẫu gộp.2 Kết quả ước lượng cho từng nhóm mẫu.---2-2s 139 Kết luận chương 4:.---2-2£©++£©++E££Y++£EEEEeEEEEEEEEEESEEEETEEEEvrEAerrrrrrrrrrrrre 146 CHƯƠNG 5 KÉT LUẬN VÀ GỢI Ý CHÍNH SÁCH.Hàm 'f CHÍNH BẤ CN :uccccucunninsnioiiiindiikBatiiaoiilkointiastotEreisedkd3sE1I40144133810á58 154 5.1 Đối với việc cải thiện và nâng cao chất lượng thể chế.-- 156 52:2 Đối với việc thúc đây tăng trưởng TFP và nâng cao tỷ trọng đóng góp của TEPF đến tầng tÍƯỜHEEcncocscg060010506160634668031468164834635583843018385384810633ã300831Gixg86L 159 5.3 Một số hàm ý chính sách khác nhằm thúc đầy tăng trưởng kinh tế.3 Dong gop của luận án và một số hạn chế.--- 2-2 222 s2 161 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU CỦA TÁC GIẢ. 163 TÀI LIỆU THAM KHẢO.

2: 222£222+22EE2+2EEEEESEEEEEveEEEYvrrrrrrrrrrrrrer 165 DANH MUC CHU VIET TAT Từ viết tắt Tiếng Anh Tiếng Việt APO Asian Productivity Organization | Tô chức năng suât Châu Á BERI Business Enviroment Risk | Bộ chỉ sô rủi ro môi trường kinh Intelligence doanh FEM Fixed Effects Model Mô hình hiệu ứng cố định FDI Foreign Direct Investment Đầu tư trực tiếp nước ngoài GMM Generalized Method of Moments | Phương pháp moment tông quát GDP Gross Domestic Product TOng san phâm quôc nội IV Instrument Variable Biên công cụ ICRG International Country Risk | Bộ chỉ sô đánh giá rủi ro quôc gia Guide IMF International Monetary Fund Quỹ tiên tệ quốc tế OLS Ordinary Least Square Phương pháp bình phương nhỏ nhất OECD Organization for Economic | Tô chức hợp tác và phát triển kinh Cooperation and Development tế REM Random Effects Model Mô hình hiệu ứng ngầu nhiên R&D Research and Development Nghiên cứu và triên khai TFP Total Factor Productivity Nang suat yếu tô tông hợp 2SLS Two Stage Least Squares Bình phương nhỏ nhất hai giai đoạn WB World Bank Ngân hàng thê giới WDI World Development Indicators | B6 chi số phat trién thế giới WEO World Economic Outlook Bộ dữ liệu về kinh tê thê giới WGI Worldwide Governanee | Bộ chỉ sô quản trị công toàn cau Indicators DANH MỤC CÁC BẢNG Trang Bảng 2.1: Tóm tắt các nghiên cứu về tác động của thể chế đến TEP.2: Tóm tắt các nghiên cứu về tác động của thể chế đến tăng trưởng.3: Tóm tắt các nghiên cứu về tác động của TEP đến tăng trưởng.1: Mô tả tóm tắt các biến và nguồn dữ liệu .2: Thông kê mô tả các biến ở mẫu gộp.-----¿-¿- s2 csz+ccsec+s 120 Bảng 3.3: Thống kê mô tả các biến ở mẫu thu nhập trung bình thấp .4: Thống kê mô tả các biến ở mẫu thu nhập trung bình khá .5: Thông kê mô tả các biến ở mẫu thu nhập cao .6: Kết quả kiểm định sự khác biệt về chất lượng thể chế.1: Ma tran hé sé tương quan giữa các biến chất lượng thể chế .2: Ma trận tương quan các biến trong mô hình nghiên cứu.3: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho mẫu gộp.4: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho nhóm các quốc gia thu nhập trung bình thấp.-- 2-2-2 ©+££©+++SEE££E+E£EEEtEEEt£Exerrxxrrrxerrxrrrrrree 130 Bảng 4.5: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho nhóm các quốc gia thu nhập trung bình khá.- ¿+ 5+5 + + St tr re.6: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho nhóm các quốc gia thu nhập cao Bảng 4.7: Ma trận hệ sỐ tương quan giữa các biến trong mô hình .8: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho mẫu gộp.9: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho nhóm quốc gia thu tilfpotrifE: BÌNH HP cusnssssvoicodtcbssstabtooiaAi0ctaSin10G00NGGG108:03000005040L30/40001000008 139 Bảng 4.10: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho nhóm quốc gia thụ;nhŸp trung Bình KHỔ: sscccscccccincscru0xe8814500.11: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho nhóm quốc gia thư điHfD GHỦ ta «na GesasdtallisiotelDEOSk0L65s66016152E9848119010194086114844480400420/81110145616/08 140 Bảng 4.12: Kết quả ước lượng GMM sai phân Arellano-Bond cho mẫu gộp.13: Kết quả ước lượng FE-2SLS cho mẫu gộp .1: Tóm tất kết quả ước lượng từ hai mô hình nghiên cứu. -- 149 DANH MỤC CÁC HÌNH Trang Hình 1.1: Quy trình nghiên CỨU. - << tt #SEEkEEEvkrkrkeerkrkekrrkrkrxek II Hình 2.1: Đóng góp các thành phần trong tăng trưởng kinh tế.2: Khung phân tích ảnh hưởng thể chế đến kết quả nền kinh tế.3: Các yếu tố tác động tới tăng trưởng kinh tẾ.4: Khung phân tích mối quan hệ của thê chế, TEP tới phát triển kinh té.5: Chất lượng thê chế và sản lượng trên lao động qua thời gian.6: Mối quan hệ giữa thể chế, năng suất và sản lượng.7: Mối quan hệ của các yếu tô với TFP.§: Khung phân tích thê chế - đổi mới công nghệ - tăng trưởng.9: Cac yéu tô tác động thúc đây năng suất yếu tố tổng hợp.10: Khung phân tích và dau kỳ vọng của các biến nghiên cứu.1: Tỷ lệ đóng góp của TFP (%) đến tăng trưởng so với Mỹ năm 2000 và 2008 Biểu đồ phân bồ điểm số sáu thước đo chất lượng thể ché. 119 Tương quan giữa chỉ số quản trị công với GDP bình quân đầu người.

154 CHUONG 1 GIỚI THIỆU 1.1 Lý do chọn đề tài Tại sao một số quốc gia quá giàu trong khi một số khác lại quá nghèo? Câu hỏi được Adam Smith đặt ra ngay tựa đề của tác phẩm “An Inquiry into the Nature and Causes of the Wealth of Nations” vào năm 1776. Hon 200 năm sau, câu hỏi này lại được hai nhà nghiên cứu kinh tế là Daron Acemoglu & James Robinson đề cập trong tác phẩm nổi tiếng “Why nations fail: the origins of power, prosperity, and poverty” vào năm 2012. Tăng trưởng kinh tế luôn là mục tiêu vĩ mô hàng đầu của chính phủ các quốc gia. Todaro & Smith (2015) nhận định tăng trưởng kinh tế là một quá trình 6n dinh ma theo đó năng lực sản xuất của nền kinh tế được tăng lên theo thời gian để mang lại mức tăng sản lượng quốc gia và gia tăng thu nhập.