Luận án TS: Tỉnh ủy ĐBSH lãnh đạo xây dựng nông thôn mới hiện nay
Luận án tiến sĩ: tỉnh ủy ĐBSH xây dựng đảng, lãnh đạo Nông thôn mới giai đoạn hiện nay. Phân tích, đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả.
Luan An
Luận án
Năm xuất bản
Số trang
192
Thời gian đọc
29 phút
Lượt xem
0
Lượt tải
0
Phí lưu trữ
50 Point
Tổng quan nhanh
- Chủ đề:
- 1. Tổng quan luận án lãnh đạo xây dựng nông thôn mới
- Số trang:
- 192 trang
- Trường:
- Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh
- Chuyên ngành:
- Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước
- Tác giả:
- Đào Thanh Lưỡng
- Năm:
- 2017
Tóm tắt nội dung luận án
I. Tổng quan luận án lãnh đạo xây dựng nông thôn mới
Luận án tiến sĩ của Đào Thanh Lưỡng nghiên cứu vai trò lãnh đạo của các tỉnh ủy vùng Đồng bằng sông Hồng (ĐBSH) trong xây dựng nông thôn mới (NTM). Đây là công trình khoa học thuộc chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền nhà nước, được thực hiện tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh. ĐBSH là vùng kinh tế trọng điểm với 11 tỉnh, thành phố. Vùng có truyền thống văn hiến lâu đời. Nông nghiệp đóng vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế xã hội. Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng NTM được triển khai từ năm 2010. Các tỉnh ủy có vai trò then chốt trong lãnh đạo thực hiện chương trình. Luận án phân tích thực trạng, nguyên nhân và đề xuất giải pháp. Mục tiêu nhằm tăng cường hiệu quả lãnh đạo xây dựng NTM bền vững. Nghiên cứu phục vụ nâng cao đời sống nông dân toàn vùng.
1.1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
Nông nghiệp, nông dân, nông thôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Đảng ta luôn coi trọng lãnh đạo phát triển kinh tế nông nghiệp. Nghị quyết số 26-NQ/TW của BCHTW khóa X xác định rõ mục tiêu xây dựng NTM. Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng NTM giai đoạn 2010-2020 được ban hành. Quyết định số 491/QĐ-TTg ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về NTM. Các tỉnh ủy vùng ĐBSH cần nâng cao vai trò lãnh đạo. Đòi hỏi cấp bách là đổi mới phương thức lãnh đạo. Tình hình thực tiễn đặt ra nhiều thách thức mới. Nghiên cứu giúp hoàn thiện lý luận và thực tiễn lãnh đạo. Kết quả luận án phục vụ phát triển nông thôn bền vững.
1.2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
Đối tượng nghiên cứu là sự lãnh đạo của các tỉnh ủy vùng ĐBSH đối với xây dựng NTM. Phạm vi không gian bao gồm 11 tỉnh, thành phố thuộc vùng ĐBSH. Phạm vi thời gian tập trung giai đoạn hiện nay (2010-2018). Luận án nghiên cứu cả chiều rộng và chiều sâu vấn đề. Phương pháp nghiên cứu kết hợp nhiều phương pháp khoa học. Dữ liệu được thu thập từ thực tiễn các địa phương. So sánh kinh nghiệm giữa các tỉnh trong vùng. Phân tích đánh giá hiệu quả lãnh đạo xây dựng NTM.
1.3. Mục đích và ý nghĩa khoa học
Mục đích nhằm làm sáng tỏ cơ sở lý luận về lãnh đạo xây dựng NTM. Đánh giá thực trạng lãnh đạo của các tỉnh ủy vùng ĐBSH. Phân tích nguyên nhân của những hạn chế, tồn tại. Đề xuất phương hướng và giải pháp tăng cường lãnh đạo. Ý nghĩa lý luận bổ sung khoa học xây dựng Đảng. Ý nghĩa thực tiễn phục vụ công tác lãnh đạo tại các địa phương. Góp phần hoàn thiện cơ chế quản lý nhà nước nông thôn mới. Nâng cao hiệu quả chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn.
II. Cơ sở lý luận về lãnh đạo xây dựng NTM vùng ĐBSH
Chương 2 luận án trình bày những vấn đề cơ bản về lý luận và thực tiễn. Các khái niệm liên quan đến tỉnh ủy và xây dựng NTM được hệ thống hóa. Nội dung lãnh đạo xây dựng NTM bao gồm nhiều lĩnh vực. Phương thức lãnh đạo của tỉnh ủy được phân tích chi tiết. Vùng ĐBSH có đặc điểm tự nhiên, kinh tế xã hội riêng biệt. Hệ thống chính trị các tỉnh được tổ chức theo quy định chung. Xây dựng NTM đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ nhiều cấp. Lãnh đạo xây dựng hạ tầng nông thôn là nhiệm vụ trọng tâm. Nâng cao đời sống nông dân là mục tiêu cốt lõi. Phân tích cơ sở lý luận giúp hiểu sâu bản chất vấn đề.
2.1. Khái niệm tỉnh ủy và vai trò lãnh đạo
Tỉnh ủy là cơ quan lãnh đạo cao nhất của Đảng bộ tỉnh. Tỉnh ủy thực hiện nguyên tắc tập trung dân chủ. Vai trò lãnh đạo bao gồm hoạch định đường lối, chủ trương. Tỉnh ủy lãnh đạo hệ thống chính trị tại địa phương. Ban Thường vụ tỉnh ủy điều hành công việc giữa hai kỳ họp. Bí thư tỉnh ủy chịu trách nhiệm cao nhất về lãnh đạo. Các tỉnh ủy vùng ĐBSH có truyền thống đoàn kết. Năng lực lãnh đạo ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả xây dựng NTM. Đội ngũ cán bộ cơ sở giữ vai trò quan trọng. Hoạt động lãnh đạo phải bám sát thực tiễn địa phương.
2.2. Nội dung lãnh đạo xây dựng nông thôn mới
Lãnh đạo xây dựng NTM bao gồm nhiều nội dung cơ bản. Thứ nhất là lãnh đạo phát triển kinh tế nông thôn. Thứ hai là lãnh đạo xây dựng hạ tầng nông thôn. Thứ ba là lãnh đạo cải thiện thu nhập nông thôn. Thứ tư là lãnh đạo bảo tồn văn hóa truyền thống. Thứ năm là lãnh đạo bảo vệ môi trường sinh thái. Mỗi nội dung có yêu cầu và tiêu chí cụ thể. Chương trình mục tiêu quốc gia nông thôn mới đặt ra 19 tiêu chí. Các tiêu chí涵盖 kinh tế, xã hội, môi trường. Lãnh đạo phải đảm bảo tính đồng bộ, toàn diện.
2.3. Phương thức lãnh đạo của tỉnh ủy
Phương thức lãnh đạo thông qua ban hành nghị quyết, chỉ thị. Lãnh đạo bằng công tác tổ chức, cán bộ. Lãnh đạo bằng công tác kiểm tra, giám sát. Lãnh đạo bằng tuyên truyền, vận động quần chúng. Lãnh đạo bằng phối hợp với chính quyền, MTTQ. Mỗi phương thức có ưu điểm và hạn chế riêng. Phương thức lãnh đạo phải phù hợp với điều kiện thực tế. Đổi mới phương thức lãnh đạo là yêu cầu cấp bách. Quản lý nhà nước nông thôn mới cần sự phối hợp chặt chẽ. Hiệu quả lãnh đạo phụ thuộc vào năng lực đội ngũ cán bộ.
III. Thực trạng lãnh đạo xây dựng NTM vùng ĐBSH
Chương 3 phân tích thực trạng xây dựng NTM và lãnh đạo của các tỉnh ủy. ĐBSH đã đạt được nhiều kết quả quan trọng trong xây dựng NTM. Nhiều xã đạt chuẩn NTM, đời sống nông dân được cải thiện. Hạ tầng nông thôn được đầu tư nâng cấp đáng kể. Thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn tăng. Tuy nhiên vẫn còn nhiều hạn chế, tồn tại cần khắc phục. Một số tiêu chí đạt chưa bền vững. Chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn còn chậm. Vai trò lãnh đạo của một số tỉnh ủy chưa phát huy đầy đủ. Cần phân tích nguyên nhân để đề xuất giải pháp phù hợp.
3.1. Kết quả đạt được trong xây dựng NTM
Hệ thống giao thông nông thôn được xây dựng khang trang. Trường học, trạm y tế được đầu tư đạt chuẩn. Điện lưới quốc gia phủ kín các vùng nông thôn. Cải thiện thu nhập nông thôn đạt kết quả tích cực. Tỷ lệ hộ nghèo giảm mạnh qua các năm. Nhiều mô hình sản xuất nông nghiệp hiệu quả cao. Chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn có bước tiến. Vệ sinh môi trường nông thôn được cải thiện. Bản sắc văn hóa dân tộc được giữ gìn. An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ổn định.
3.2. Hạn chế và nguyên nhân tồn tại
Một số tiêu chí NTM đạt chưa bền vững, dễ tụt lùi. Xây dựng hạ tầng nông thôn thiếu đồng bộ. Nâng cao đời sống nông dân chưa tương xứng tiềm năng. Chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn còn chậm, thiếu hiệu quả. Nguồn lực đầu tư cho NTM còn hạn chế. Vai trò lãnh đạo cán bộ cơ sở chưa phát huy đầy đủ. Công tác quy hoạch còn bất cập, thiếu tầm nhìn. Một bộ phận nông dân chưa tích cực tham gia. Nguyên nhân khách quan do điều kiện tự nhiên, lịch sử. Nguyên nhân chủ quan do năng lực lãnh đạo, tổ chức thực hiện.
3.3. Kinh nghiệm từ các địa phương
Tỉnh Nam Định phát huy truyền thống văn hiến trong xây dựng NTM. Tỉnh Thái Bình đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi. Tỉnh Hưng Yên ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp. Tỉnh Hà Nam huy động hiệu quả nguồn lực từ nhân dân. Tỉnh Hải Dương xây dựng mô hình NTM kiểu mẫu. Mỗi địa phương có cách làm sáng tạo, phù hợp. Kinh nghiệm chung là phát huy nội lực là chính. Sự lãnh đạo trực tiếp của tỉnh ủy là yếu tố quyết định. Phối hợp đồng bộ giữa các cấp, ngành rất quan trọng. Cần nhân rộng các mô hình hiệu quả ra toàn vùng.
IV. Giải pháp tăng cường lãnh đạo xây dựng NTM đến 2025
Chương 4 đề xuất phương hướng và giải pháp tăng cường lãnh đạo. Bối cảnh mới đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ. Cách mạng công nghiệp 4.0 tác động sâu sắc đến nông thôn. Biến đổi khí hậu ảnh hưởng lớn đến sản xuất nông nghiệp. Quá trình đô thị hóa tạo áp lực lên nông thôn. Các tỉnh ủy cần chủ động thích ứng với tình hình mới. Phương hướng phát triển nông thôn bền vững phải được xác định rõ. Giải pháp phải đồng bộ, khả thi và có lộ trình cụ thể. Tăng cường vai trò lãnh đạo Đảng là nhiệm vụ then chốt. Đổi mới quản lý nhà nước nông thôn mới là yêu cầu cấp bách.
4.1. Dự báo nhân tố tác động và phương hướng
Xu hướng hội nhập quốc tế sâu rộng tác động đến nông nghiệp. Biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp, khó lường. Quá trình đô thị hóa ảnh hưởng đến lao động nông thôn. Công nghệ số mở ra cơ hội mới cho phát triển nông thôn. Phương hướng là xây dựng NTM bền vững, hiện đại. Phát huy bản sắc văn hóa trong quá trình hiện đại hóa. Nâng cao năng lực cạnh tranh sản phẩm nông nghiệp. Xây dựng hệ thống chính trị nông thôn vững mạnh. Phát triển nông thôn gắn với bảo vệ môi trường. Huy động mọi nguồn lực cho xây dựng NTM.
4.2. Giải pháp về tổ chức và cán bộ
Tăng cường năng lực lãnh đạo của các tỉnh ủy, huyện ủy. Đổi mới phương thức lãnh đạo theo hướng sát thực tiễn. Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cơ sở. Bố trí cán bộ có năng lực phụ trách xây dựng NTM. Đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng lãnh đạo, quản lý. Kiện toàn tổ chức bộ máy tinh gọn, hiệu quả. Phát huy vai trò lãnh đạo cán bộ đảng viên gương mẫu. Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát. Xây dựng cơ chế đánh giá hiệu quả lãnh đạo. Khen thưởng kịp thời các tập thể, cá nhân xuất sắc.
4.3. Giải pháp về huy động nguồn lực và cơ chế
Huy động hiệu quả nguồn lực Nhà nước cho xây dựng NTM. Đẩy mạnh xã hội hóa đầu tư phát triển nông thôn. Tạo cơ chế thông thoáng thu hút doanh nghiệp đầu tư. Phát huy nội lực của nhân dân là nhân tố quyết định. Xây dựng cơ chế phối hợp liên ngành, liên vùng. Đổi mới cơ chế quản lý nhà nước nông thôn mới. Hoàn thiện chính sách hỗ trợ sản xuất nông nghiệp. Nâng cao hiệu quả sử dụng vốn đầu tư công. Tăng cường hợp tác quốc tế trong phát triển nông thôn. Giám sát chặt chẽ quá trình thực hiện các chương trình.
4.4. Giải pháp về phát triển kinh tế và hạ tầng
Đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu kinh tế nông thôn hiệu quả. Ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp. Phát triển ngành nghề nông thôn, tạo việc làm tại chỗ. Xây dựng hạ tầng nông thôn đồng bộ, hiện đại. Phát triển hệ thống giao thông, thủy lợi nông thôn. Cải thiện thu nhập nông thôn thông qua đa dạng hóa sinh kế. Xây dựng chuỗi giá trị sản phẩm nông nghiệp. Phát triển du lịch nông thôn gắn với bản sắc văn hóa. Bảo vệ môi trường sinh thái nông thôn bền vững. Nâng cao đời sống vật chất và tinh thần nông dân.
V. Kết luận và kiến nghị từ luận án tiến sĩ
Luận án đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về lãnh đạo xây dựng NTM. Thực trạng lãnh đạo của các tỉnh ủy vùng ĐBSH được đánh giá toàn diện. Những kết quả đạt được là đáng ghi nhận, tạo nền tảng vững chắc. Tuy nhiên còn nhiều hạn chế cần khắc phục trong thời gian tới. Nguyên nhân được phân tích từ cả khách quan và chủ quan. Giải pháp đề xuất mang tính đồng bộ và khả thi cao. Các kiến nghị gửi đến các cấp có thẩm quyền xem xét. Kết quả nghiên cứu có giá trị lý luận và thực tiễn. Luận án góp phần hoàn thiện khoa học xây dựng Đảng. Phát triển nông thôn bền vững là mục tiêu lâu dài của đất nước.
5.1. Kết luận chính của luận án
Lãnh đạo xây dựng NTM là nhiệm vụ trọng tâm của các tỉnh ủy. Vùng ĐBSH có truyền thống và tiềm năng lớn để phát triển. Kết quả xây dựng NTM đạt được khá toàn diện, đồng bộ. Vai trò lãnh đạo của tỉnh ủy là yếu tố quyết định thành công. Phương thức lãnh đạo cần được đổi mới phù hợp thực tiễn. Năng lực đội ngũ cán bộ cơ sở cần tiếp tục nâng lên. Chương trình mục tiêu quốc gia nông thôn mới đã phát huy hiệu quả. Xây dựng hạ tầng nông thôn được quan tâm đầu tư. Nâng cao đời sống nông dân là mục tiêu xuyên suốt. Phát triển nông thôn bền vững đòi hỏi sự nỗ lực lâu dài.
5.2. Kiến nghị với các cấp ủy Đảng
Kiến nghị BCHTW tiếp tục quan tâm lãnh đạo xây dựng NTM. Ban hành cơ chế, chính sách phù hợp cho từng vùng miền. Tăng cường nguồn lực đầu tư cho nông thôn. Các tỉnh ủy ĐBSH cần nâng cao hơn nữa vai trò lãnh đạo. Đổi mới phương thức lãnh đạo theo hướng thực chất, hiệu quả. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng cán bộ làm công tác NTM. Xây dựng cơ chế đánh giá hiệu quả lãnh đạo sát thực. Phối hợp chặt chẽ giữa các tỉnh trong vùng ĐBSH. Phát huy sáng kiến từ cơ sở trong xây dựng NTM. Nhân rộng các mô hình tiên tiến, cách làm hay.
5.3. Định hướng nghiên cứu tiếp theo
Tiếp tục nghiên cứu chuyên sâu về quản lý nhà nước nông thôn mới. Nghiên cứu tác động của cách mạng công nghiệp 4.0 đến nông thôn. Đánh giá hiệu quả các mô hình NTM bền vững. Nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế về phát triển nông thôn. So sánh hiệu quả lãnh đạo giữa các vùng miền. Nghiên cứu vai trò của doanh nghiệp trong xây dựng NTM. Đánh giá tác động của biến đổi khí hậu đến nông thôn. Nghiên cứu chuyển đổi số trong quản lý nông thôn mới. Khảo sát满意度 nông dân về chương trình NTM. Đề xuất hoàn thiện hệ thống tiêu chí NTM giai đoạn mới.
Mục lục chi tiết luận án
Tải xuống file đầy đủ để xem toàn bộ nội dung
Tải đầy đủ (192 trang)Nội dung chính
Tổng quan về luận án
Luận án tiến sĩ "CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI GIAI ĐOẠN HIỆN NAY" của Đào Thanh Lưỡng, chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước, là một công trình nghiên cứu tiên phong, giải quyết một vấn đề cấp thiết và phức tạp trong bối cảnh phát triển nông thôn Việt Nam. Bối cảnh khoa học của nghiên cứu được đặt trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa (CNH, HĐH) đất nước, đặc biệt nhấn mạnh vai trò chiến lược của nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Đảng Cộng sản Việt Nam (ĐCSVN) đã ban hành nhiều nghị quyết và quyết định quan trọng, tiêu biểu là Nghị quyết số 26-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương (BCHTW) khóa X và các Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về Bộ tiêu chí quốc gia và Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng Nông thôn mới (NTM) giai đoạn 2010-2020, cho thấy tầm quan trọng của nhiệm vụ này. Vùng Đồng bằng sông Hồng (ĐBSH), với vị trí địa lý, vai trò kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội và quốc phòng, an ninh (QP, AN) đặc biệt quan trọng, được chọn làm trọng điểm triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng NTM. Tuy nhiên, luận án nhận diện rõ những hạn chế trong sự lãnh đạo của các tỉnh ủy đối với xây dựng NTM, từ quy hoạch chậm, thiếu khoa học, chưa huy động được nguồn lực hiệu quả, đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp còn chậm, và chất lượng hệ thống chính trị (HTCT) cơ sở chưa vững chắc.
Research gap SPECIFIC với citations từ literature: Luận án định vị khoảng trống nghiên cứu cụ thể trong các công trình khoa học hiện có. Mặc dù đã có nhiều nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến xây dựng NTM và sự lãnh đạo của các cấp ủy đảng, nhưng luận án chỉ rõ: "đến nay, chưa có công trình, đề tài, bài viết nào đề cập một cách cơ bản và có hệ thống về các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH lãnh đạo xây dựng NTM." Các nghiên cứu trước đây thường tập trung vào:
- Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội vùng ĐBSH: Chỉ khái quát chung mà chưa đi sâu phân tích ảnh hưởng của đặc điểm địa - kinh tế, xã hội - nhân văn, an ninh, quốc phòng đến quá trình xây dựng NTM ở địa bàn các tỉnh vùng ĐBSH.
- Nội dung lãnh đạo xây dựng NTM của các cấp ủy đảng: Đã được đề cập ở các mức độ khác nhau (ví dụ: Tỉnh ủy Vĩnh Long bởi Trịnh Đình Mao (2009) hay Đảng Nhân dân cách mạng Lào bởi Phêngphavăn Đaophoncharơn (2005)), nhưng chưa có công trình nào nghiên cứu một cách có hệ thống, đầy đủ về những nội dung lãnh đạo NTM của các tỉnh ủy vùng ĐBSH.
- Giải pháp tăng cường sự lãnh đạo: Các giải pháp được đề xuất trước đây dành cho các chủ thể lãnh đạo ở các vùng khác (như Đồng bằng sông Cửu Long) hoặc quốc gia khác, không có tính hệ thống và cụ thể cho các tỉnh ủy vùng ĐBSH.
Khoảng trống này cho thấy nhu cầu cấp thiết về một nghiên cứu chuyên sâu, có hệ thống, làm cơ sở lý luận và thực tiễn cho việc tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ĐBSH đối với xây dựng NTM.
Research questions và hypotheses: Luận án tập trung giải quyết các câu hỏi nghiên cứu chính (được chuyển thể từ các nhiệm vụ nghiên cứu):
- RQ1: Nông thôn mới và xây dựng Nông thôn mới được định nghĩa, đặc trưng hóa như thế nào, và có tầm quan trọng, phương thức xây dựng đặc thù ra sao tại các tỉnh vùng Đồng bằng sông Hồng?
- RQ2: Vai trò, chức năng và nhiệm vụ lãnh đạo xây dựng Nông thôn mới của các tỉnh ủy ở vùng Đồng bằng sông Hồng được làm rõ như thế nào?
- RQ3: Khái niệm, nội dung, phương thức, các nguyên tắc và quy trình lãnh đạo xây dựng Nông thôn mới của các tỉnh ủy ở vùng Đồng bằng sông Hồng được xác lập và luận giải ra sao?
- RQ4: Thực trạng xây dựng Nông thôn mới và thực trạng sự lãnh đạo của các tỉnh ủy vùng Đồng bằng sông Hồng đối với Nông thôn mới hiện nay như thế nào, đâu là nguyên nhân chủ quan, khách quan và những kinh nghiệm lãnh đạo rút ra?
- RQ5: Những nhân tố nào sẽ tác động đến sự lãnh đạo của các tỉnh ủy đối với xây dựng NTM, và những phương hướng, giải pháp chủ yếu nào cần được đề xuất để tăng cường sự lãnh đạo đó đến năm 2025?
Theoretical framework với tên theories cụ thể: Cơ sở lý luận của luận án được xây dựng vững chắc trên nền tảng:
- Chủ nghĩa Mác - Lênin: Cung cấp phương pháp luận biện chứng duy vật và duy vật lịch sử để phân tích các quy luật phát triển kinh tế - xã hội, vai trò của giai cấp, nhà nước và đảng cầm quyền trong quá trình chuyển đổi xã hội.
- Tư tưởng Hồ Chí Minh: Là kim chỉ nam cho việc xây dựng Đảng, phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân, chăm lo đời sống nhân dân, đặc biệt là giai cấp nông dân và phát triển nông thôn.
- Đường lối, chủ trương hiện nay của Đảng Cộng sản Việt Nam: Về sự lãnh đạo, nội dung và phương thức lãnh đạo của Đảng, là khung lý thuyết trực tiếp cho việc phân tích vai trò và hoạt động lãnh đạo của các tỉnh ủy. Cụ thể là Nghị quyết số 26-NQ/TW của BCHTW khóa X "về nông nghiệp, nông dân và nông thôn", và các quyết sách về CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn.
Đóng góp đột phá với quantified impact: Luận án tạo ra những đóng góp đột phá về cả lý luận và thực tiễn:
- Xác lập Khái niệm Lãnh đạo NTM của Tỉnh ủy: Luận án lần đầu tiên định nghĩa một cách hệ thống khái niệm "tỉnh ủy lãnh đạo xây dựng NTM", đồng thời xác định rõ nội dung và phương thức lãnh đạo đặc thù cho các tỉnh ủy vùng ĐBSH, vượt ra khỏi các khái niệm chung chung hoặc áp dụng cho vùng miền khác.
- Đúc kết Kinh nghiệm Lãnh đạo ĐBSH: Luận án tổng kết được năm kinh nghiệm lãnh đạo xây dựng NTM quan trọng từ thực tiễn hoạt động của các tỉnh ủy vùng ĐBSH, cung cấp bài học quý báu cho các địa phương trong khu vực và cả nước.
- Đề xuất Giải pháp Đột phá: Luận án đề xuất hai giải pháp mang tính đột phá, tập trung vào việc tăng cường lãnh đạo phát huy vai trò của cán bộ, đảng viên và vai trò của nông dân, hội nông dân các cấp ở các tỉnh vùng ĐBSH trong xây dựng NTM. Điều này có tiềm năng tạo ra sự thay đổi lớn trong cách huy động nội lực và nguồn lực xã hội, thúc đẩy mức độ tham gia của cộng đồng nông thôn.
Scope và significance:
- Phạm vi không gian: Nghiên cứu tập trung vào 9 tỉnh thuộc vùng ĐBSH (Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Hà Nam, Hưng Yên, Hải Dương, Quảng Ninh, Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình), loại trừ hai thành phố trực thuộc Trung ương là Hà Nội và Hải Phòng để đảm bảo tính đồng nhất về đặc điểm lãnh đạo NTM cấp tỉnh.
- Phạm vi thời gian: Phân tích sự lãnh đạo của các tỉnh ủy vùng ĐBSH đối với xây dựng NTM từ năm 2008 đến nay (thời điểm hoàn thành luận án là 2018), đồng thời đề xuất phương hướng và giải pháp có giá trị đến năm 2025.
- Ý nghĩa: Luận án có ý nghĩa lý luận sâu sắc, góp phần làm rõ hơn những vấn đề về tỉnh ủy lãnh đạo xây dựng NTM, kinh nghiệm lãnh đạo và giải pháp tăng cường sự lãnh đạo. Về thực tiễn, công trình này có thể làm tài liệu tham khảo quan trọng cho các tỉnh ủy, thành ủy trên toàn quốc trong quá trình lãnh đạo xây dựng NTM, cũng như phục vụ giảng dạy, học tập và nghiên cứu khoa học tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và các trường chính trị địa phương.
Literature Review và Positioning
Luận án thực hiện một tổng quan tài liệu sâu rộng, phân tích các công trình nghiên cứu trong nước và quốc tế liên quan đến nông nghiệp, nông dân, nông thôn và xây dựng NTM, đặc biệt nhấn mạnh khía cạnh lãnh đạo của Đảng.
Synthesis của major streams với TÊN TÁC GIẢ và NĂM cụ thể: Các luồng nghiên cứu chính được tổng hợp bao gồm:
- Phát triển kinh tế nông thôn và chuyển dịch cơ cấu: Nguyễn Trung Quế (1995) về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn ĐBSH; GS, TS Lương Xuân Quỳ (1996) về biện pháp kinh tế tổ chức và quản lý phát triển kinh tế nông nghiệp hàng hóa; Vũ Thị Ngọc Trân (1997) về phát triển kinh tế nông hộ sản xuất hàng hóa; GS, TS Lưu Văn Sùng (2004) về kinh nghiệm điển hình phát triển nông nghiệp theo hướng CNH, HĐH; TS Phạm Ngọc Dũng (2011) về CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn từ lý luận đến thực tiễn.
- Chính sách và an sinh xã hội cho nông dân: TS Nguyễn Văn Bích - KS Chu Tiến Quang (1996) về chính sách kinh tế và vai trò đối với phát triển nông nghiệp, nông thôn; TS Đặng Kim Sơn (2008) về nông nghiệp, nông thôn và nông dân Việt Nam; TS Mai Ngọc Anh (2010) về an sinh xã hội đối với nông dân trong nền kinh tế thị trường.
- Hệ thống chính trị và công tác xây dựng Đảng ở nông thôn: GS, TS Hoàng Chí Bảo (2005) về HTCT ở cơ sở nông thôn; PGS, TS Ngô Huy Tiếp (2010) về Đảng lãnh đạo xây dựng giai cấp nông dân; PGS, TS Tô Huy Rứa - PGS, TS Nguyễn Cúc - PGS, TS Trần Khắc Việt (2003) về giải pháp đổi mới hoạt động của HTCT ở các tỉnh miền núi; Nguyễn Đức Minh (2000) về an ninh nông thôn và vai trò của tổ chức Đảng; Lê Tấn Lập (2007) về sự lãnh đạo của tổ chức cơ sở đảng trong việc thực thi quyền lực của nhân dân ở nông thôn Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL); Nguyễn Dương Hùng (2008) về kiện toàn HTCT ở xã nhằm thực hiện quyền làm chủ của nhân dân vùng ĐBSH.
- Lãnh đạo xây dựng NTM và CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn: Nguyễn Thị Tố Uyên (2012) về các tỉnh ủy vùng ĐBSH lãnh đạo đẩy nhanh CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn; Hồ Thái Sơn (2007) về Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh lãnh đạo xây dựng NTM; Trịnh Đình Mao (2009) về Tỉnh ủy Vĩnh Phúc lãnh đạo công tác giảm nghèo cho nông dân; Nguyễn Quốc Thể (2012) về Đảng bộ tỉnh Đồng Tháp lãnh đạo xây dựng NTM; Nguyễn Thị Giang (2013) về Tỉnh ủy Nghệ An lãnh đạo xây dựng NTM. Các bài viết trên báo, tạp chí như GS, TS Lê Hữu Nghĩa (2008), Hồ Xuân Hùng (2011), PGS, TS Vũ Văn Phúc (2011), PGS, TS Nguyễn Sinh Cúc (2012), Trương Tấn Sang (2012) và Hoàng Phó Dân (2014) cũng được tổng hợp để nắm bắt tình hình chung về xây dựng NTM.
Contradictions/debates với ít nhất 2 opposing views: Tổng quan tài liệu không chỉ tổng hợp mà còn chỉ ra những điểm chưa nhất quán hoặc còn bỏ ngỏ trong các nghiên cứu trước. Ví dụ, về xây dựng NTM, mặc dù "đã có nhiều bài viết được công bố trên các tạp chí khoa học bàn về NTM với những quan niệm, đặc trưng khác nhau", cho thấy sự đa dạng trong cách tiếp cận, nhưng lại thiếu một "công trình nào đề cập một cách cơ bản và có hệ thống về các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH lãnh đạo xây dựng NTM." Điều này tạo ra một "khoảng trống" chứ không hẳn là "tranh luận trực tiếp" về các khái niệm, mà là một sự thiếu vắng tổng hợp hệ thống. Một ví dụ về quan điểm khác nhau có thể thấy trong các bài viết về hiệu quả xây dựng NTM. PGS, TS Nguyễn Sinh Cúc (2012) đã tổng kết thực tiễn cho thấy "kết quả đạt được còn thấp so với mục tiêu và yêu cầu; bất cập về vốn; nặng về phát triển kết cấu hạ tầng, chưa chú trọng phát triển sản xuất tăng thu nhập, văn hóa và môi trường". Trong khi đó, Trương Tấn Sang (2012) lại nhấn mạnh "những kết quả chủ yếu sau gần 3 năm thực hiện Chương trình về các mặt: quy hoạch NTM; xây dựng kết cấu hạ tầng; về phát triển sản xuất, tạo việc làm, tăng thu nhập cho người dân; về văn hóa, xã hội, môi trường; về xây dựng HTCT vững mạnh." Mặc dù cả hai đều thừa nhận thành tựu và hạn chế, sự nhấn mạnh vào các khía cạnh khác nhau và mức độ đánh giá "thành công" hoặc "hạn chế" có thể khác nhau tùy thuộc vào góc nhìn và thời điểm đánh giá. Luận án này tiếp cận từ góc độ "sự lãnh đạo" của tỉnh ủy, nhằm cung cấp một cái nhìn sâu sắc hơn vào nguyên nhân của những thành công và hạn chế này.
Positioning trong literature với specific gap identified: Luận án định vị mình là công trình đầu tiên đi sâu vào nghiên cứu một cách "cơ bản và có hệ thống" về sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH đối với xây dựng NTM. Nó khác biệt với các nghiên cứu trước đây vốn chỉ tập trung vào các khái niệm NTM chung, các chính sách, hoặc sự lãnh đạo của các cấp ủy đảng ở các vùng khác như ĐBSCL (ví dụ: Lê Tấn Lập (2007) hay Nguyễn Quốc Thể (2012)). Đặc biệt, luận án này sẽ giải quyết các vấn đề chưa được làm rõ:
- Khái niệm công cụ và đặc trưng vùng: Làm rõ các khái niệm như NTM, xây dựng NTM, đặc trưng NTM và phương thức xây dựng NTM riêng cho ĐBSH.
- Vai trò lãnh đạo cụ thể: Xác lập rõ vai trò, chức năng, nhiệm vụ lãnh đạo NTM của các tỉnh ủy ĐBSH, điều mà các công trình khác chưa đề cập đầy đủ.
- Nội dung và phương thức lãnh đạo hệ thống: Cung cấp một khung lý luận hệ thống về khái niệm, nội dung, phương thức, nguyên tắc và quy trình lãnh đạo NTM của các tỉnh ủy ĐBSH.
How this advances field với concrete contributions: Bằng cách lấp đầy những khoảng trống này, luận án đóng góp đáng kể vào lĩnh vực Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước, cũng như phát triển nông thôn. Nó cung cấp một cái nhìn toàn diện và sâu sắc về cơ chế lãnh đạo chính trị cấp tỉnh trong một chương trình phát triển quốc gia phức tạp, cụ thể là xây dựng NTM. Các đóng góp cụ thể bao gồm:
- Phát triển lý luận về sự lãnh đạo của cấp ủy đảng địa phương trong bối cảnh đặc thù của ĐBSH.
- Cung cấp bằng chứng thực tiễn về những thành công và hạn chế, cùng với nguyên nhân và kinh nghiệm, là cơ sở cho việc cải thiện công tác lãnh đạo.
- Đề xuất các giải pháp mang tính đột phá, đặc biệt là việc phát huy vai trò chủ thể của cán bộ, đảng viên và nông dân, giúp tăng cường tính bền vững và hiệu quả của Chương trình NTM.
So sánh với ÍT NHẤT 2 international studies: Luận án cũng đưa ra so sánh với các kinh nghiệm quốc tế, giúp đặt vấn đề xây dựng NTM ở ĐBSH vào bối cảnh rộng lớn hơn.
- Kinh nghiệm Trung Quốc: Luận án tham khảo các công trình của Dang Guoying (2006) về "Nông nghiệp, nông thôn và nông dân ở Trung Quốc" và Trác Vệ Hoa (2008) về "Lý luận và thực tiễn cải cách và phát triển nông thôn Trung Quốc 30 năm". Các nghiên cứu này cho thấy Trung Quốc đã trải qua các giai đoạn cải cách nông thôn từ đột phá ban đầu (1978-1984), thúc đẩy cải cách toàn diện (1985-1991), chuyển sang kinh tế thị trường (1992-2001) đến giai đoạn xây dựng NTM XHCN (từ 2002). Kinh nghiệm Trung Quốc nhấn mạnh vai trò đổi mới tư duy, nâng cao biện pháp hiệu quả thành chế độ, và dân chủ hóa quy trình xây dựng Đảng ở nông thôn. Luận án Việt Nam có thể học hỏi cách thức hệ thống hóa và đổi mới phương thức lãnh đạo của Đảng để phù hợp với từng giai đoạn phát triển nông thôn.
- Kinh nghiệm Lào: Công trình của Phêngphavăn Đaophoncharơn (2005) về Đảng Nhân dân cách mạng Lào lãnh đạo xây dựng NTM cũng được trích dẫn. Kinh nghiệm này nêu bật việc xây dựng NTM ở Lào tập trung vào quy hoạch lại, hệ thống hạ tầng đồng bộ, phát triển sản xuất, giáo dục, nâng cao đời sống vật chất, tinh thần, đảm bảo an ninh trật tự và môi trường trong sạch. Luận án Việt Nam có thể so sánh các yếu tố cấu thành NTM và cách thức Đảng cầm quyền đề ra đường lối, tổ chức thực hiện và kiểm tra, giám sát để đạt được mục tiêu. Cả hai quốc gia đều có HTCT tương đồng, do đó kinh nghiệm về sự lãnh đạo của Đảng mang tính tham khảo cao.
- Kinh nghiệm Israel: Công trình "Israel’s Agriculture" [133] cung cấp góc nhìn về phát triển nông nghiệp công nghệ cao trong điều kiện tự nhiên khắc nghiệt. Israel đã chuyển đổi từ thiếu lương thực sang tự túc và xuất khẩu, với giá trị sản xuất nông nghiệp trên 3,5 tỷ USD/năm, trong đó xuất khẩu chiếm trên 20%. Chìa khóa thành công là hoạt động nghiên cứu và phát triển (R&D) có định hướng, ứng dụng công nghệ cao (nhà kính, tưới nhỏ giọt tiết kiệm 60% lượng nước), và liên kết "4 nhà" (nhà nước, nhà khoa học, nông dân và nhà doanh nghiệp). Dù khác biệt về HTCT và mục tiêu NTM, kinh nghiệm Israel cung cấp bài học về vai trò của khoa học công nghệ và sự phối hợp đa chiều trong phát triển nông nghiệp, có thể áp dụng vào mục tiêu "phát triển sản xuất tăng thu nhập" trong xây dựng NTM của Việt Nam.
Đóng góp lý thuyết và khung phân tích
Luận án này không chỉ tổng hợp mà còn mở rộng và thách thức một số khía cạnh của lý thuyết hiện có, đồng thời xây dựng một khung phân tích độc đáo.
Đóng góp cho lý thuyết
Luận án góp phần làm sâu sắc thêm các lý thuyết về vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản trong xây dựng xã hội chủ nghĩa và phát triển nông thôn bền vững.
- Extend/challenge WHICH specific theories (name theorists):
- Lý thuyết về sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản (Lenin, Hồ Chí Minh, ĐCSVN): Luận án mở rộng lý thuyết này bằng cách cụ thể hóa nội dung, phương thức và quy trình lãnh đạo của cấp ủy tỉnh trong một lĩnh vực cụ thể (xây dựng NTM). Nó thách thức quan điểm cho rằng sự lãnh đạo chỉ mang tính vĩ mô, khái quát, bằng cách chứng minh sự cần thiết của sự lãnh đạo sâu sát, cụ thể ở cấp địa phương, đáp ứng đặc thù vùng ĐBSH. Nó làm rõ cách các tỉnh ủy cụ thể hóa đường lối, chủ trương của Đảng (như Nghị quyết 26-NQ/TW của BCHTW) thành các quyết sách phù hợp với địa phương và tổ chức thực hiện hiệu quả.
- Lý thuyết phát triển nông thôn bền vững (Nguyễn Trung Quế (1995), Lương Xuân Quỳ (1996), Đặng Kim Sơn (2008)): Luận án đóng góp bằng cách chỉ ra rằng sự bền vững của NTM không chỉ phụ thuộc vào các yếu tố kinh tế, xã hội, môi trường mà còn phụ thuộc đáng kể vào năng lực và hiệu quả lãnh đạo chính trị của cấp ủy Đảng địa phương. Nó bổ sung khía cạnh "chính trị - lãnh đạo" vào mô hình phát triển bền vững nông thôn.
- Conceptual framework với components và relationships:
Khung lý thuyết của luận án xoay quanh mối quan hệ giữa "Sự lãnh đạo của Tỉnh ủy" và "Quá trình xây dựng NTM".
- Components:
- Tỉnh ủy: Là chủ thể lãnh đạo, bao gồm cấu trúc, chức năng, nhiệm vụ, đặc điểm (nhân sự, trình độ, kinh nghiệm) như đã phân tích (99,6% tỉnh ủy viên có trình độ đại học trở lên, 34,3% có trình độ thạc sĩ, tiến sĩ).
- Nội dung lãnh đạo: Gồm các hoạt động như ban hành chủ trương, nghị quyết, quyết định; chỉ đạo, tổ chức thực hiện; kiểm tra, giám sát.
- Phương thức lãnh đạo: Cách thức tỉnh ủy tác động thông qua HTCT (chính quyền, MTTQ, đoàn thể CT-XH) và cán bộ, đảng viên.
- Xây dựng NTM: Là đối tượng lãnh đạo, bao gồm các tiêu chí (quy hoạch, hạ tầng, phát triển sản xuất, thu nhập, văn hóa, môi trường, HTCT, QP-AN).
- Yếu tố tác động: Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội, an ninh, quốc phòng của vùng ĐBSH; chính sách Trung ương; năng lực của HTCT cơ sở.
- Relationships: Sự lãnh đạo của Tỉnh ủy (thông qua nội dung và phương thức) tác động trực tiếp đến hiệu quả của quá trình xây dựng NTM. Các yếu tố tác động (thuận lợi, khó khăn) làm trung gian hoặc điều tiết mối quan hệ này. Đặc biệt, luận án nhấn mạnh mối quan hệ tương hỗ: sự lãnh đạo tốt giúp xây dựng NTM thành công, ngược lại, kết quả NTM cũng phản ánh và củng cố năng lực lãnh đạo của tỉnh ủy.
- Components:
- Theoretical model với propositions/hypotheses numbered:
Mặc dù luận án không trình bày mô hình dưới dạng toán học, nhưng các nhiệm vụ nghiên cứu và đóng góp mới ngụ ý một mô hình lý thuyết gồm các mệnh đề:
- Proposition 1: Năng lực, nội dung và phương thức lãnh đạo của các tỉnh ủy là nhân tố quyết định hiệu quả xây dựng NTM ở vùng ĐBSH.
- Proposition 2: Sự yếu kém trong lãnh đạo quy hoạch, huy động nguồn lực, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và xây dựng HTCT cơ sở là nguyên nhân chính dẫn đến hạn chế trong xây dựng NTM.
- Proposition 3: Việc phát huy vai trò chủ thể của cán bộ, đảng viên và nông dân thông qua sự lãnh đạo đúng đắn của tỉnh ủy sẽ tạo ra đột phá trong xây dựng NTM bền vững.
- Proposition 4: Kinh nghiệm lãnh đạo từ thực tiễn ĐBSH (như năm kinh nghiệm được đúc kết) có thể được tổng kết thành nguyên tắc chỉ đạo cho các địa phương khác.
- Paradigm shift với EVIDENCE từ findings: Luận án không đề xuất một sự thay đổi mô hình khoa học lớn (paradigm shift) theo nghĩa Kuhn, nhưng nó thúc đẩy một sự chuyển dịch trong trọng tâm nghiên cứu về phát triển nông thôn tại Việt Nam. Thay vì chỉ tập trung vào các chính sách từ cấp Trung ương hoặc các yếu tố kinh tế, luận án đưa sự lãnh đạo chính trị cấp tỉnh (Provincial Party Committee leadership) trở thành yếu tố trung tâm, nhấn mạnh vai trò kiến tạo và điều phối của chủ thể này. Điều này được minh chứng bằng việc các công trình trước đây "chưa có công trình, đề tài nào đề cập đến vai trò, trách nhiệm của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH trong lãnh đạo xây dựng NTM," chỉ ra một sự thiếu vắng trong nhận diện chủ thể lãnh đạo quan trọng này. Luận án lấp đầy khoảng trống đó, định vị lại tầm quan trọng của cấp ủy địa phương trong việc thực hiện các mục tiêu quốc gia.
Khung phân tích độc đáo
Khung phân tích của luận án thể hiện sự tích hợp và tiếp cận mới mẻ.
- Integration của theories (name 3+ specific theories):
Luận án tích hợp ba trụ cột lý thuyết chính:
- Lý thuyết về Đảng Cộng sản cầm quyền: Tập trung vào chức năng lãnh đạo, kiểm tra, giám sát, và vai trò của Đảng trong việc định hướng xã hội chủ nghĩa.
- Lý thuyết phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn: Từ các quan điểm của ĐCSVN về CNH, HĐH nông nghiệp, phát triển nông thôn bền vững.
- Lý thuyết về quản trị địa phương và hệ thống chính trị cơ sở: Nghiên cứu cấu trúc, hoạt động của tỉnh ủy và HTCT ở cấp tỉnh, huyện, xã trong việc thực thi các chính sách phát triển.
- Novel analytical approach với justification:
Phương pháp tiếp cận độc đáo nằm ở việc áp dụng phương pháp lịch sử - lôgic kết hợp với phân tích thực tiễn toàn diện để làm rõ vai trò lãnh đạo chính trị.
- Justification: Cách tiếp cận này cho phép luận án không chỉ mô tả thực trạng (lịch sử) mà còn phân tích sâu sắc các mối quan hệ nhân quả (lôgic) giữa sự lãnh đạo của tỉnh ủy và kết quả xây dựng NTM. Nó vượt qua cách tiếp cận mô tả đơn thuần bằng cách tổng kết thực tiễn để rút ra "năm kinh nghiệm lãnh đạo" và "hai giải pháp đột phá", có giá trị ứng dụng cao. Bằng cách tập trung vào "năm kinh nghiệm" và "hai giải pháp đột phá", luận án chứng minh khả năng chuyển đổi từ phân tích lý thuyết sang các khuyến nghị chính sách cụ thể, dựa trên bối cảnh thực tiễn của ĐBSH.
- Conceptual contributions với definitions:
Luận án đóng góp vào việc định nghĩa rõ ràng các khái niệm then chốt cho bối cảnh Việt Nam:
- "Tỉnh ủy lãnh đạo xây dựng NTM": Đây là một đóng góp quan trọng, cung cấp một khái niệm cụ thể hóa vai trò của cấp ủy đảng địa phương, tránh sự mơ hồ trong các nghiên cứu trước.
- "Nội dung lãnh đạo NTM" và "Phương thức lãnh đạo NTM" của tỉnh ủy: Được xác định rõ ràng, chi tiết, bao gồm cả các vấn đề có tính nguyên tắc và quy trình, cung cấp một khung làm việc cho việc đánh giá và cải thiện hoạt động lãnh đạo.
- Boundary conditions explicitly stated:
Luận án giới hạn phạm vi nghiên cứu để đảm bảo tính khả thi và tập trung:
- Không gian: Chỉ nghiên cứu 9 tỉnh thuộc vùng ĐBSH, loại trừ Hà Nội và Hải Phòng, điều này giới hạn khả năng tổng quát hóa kết quả cho các thành phố lớn trực thuộc Trung ương, nơi có đặc thù phát triển khác biệt.
- Thời gian: Phân tích từ năm 2008 đến nay (2018), với giải pháp đến năm 2025. Điều này có nghĩa là các biến động chính sách hoặc tình hình kinh tế - xã hội sau năm 2018 không nằm trong phân tích gốc của luận án. Những giới hạn này được nêu rõ, thể hiện tính khoa học và trung thực của nghiên cứu.
Phương pháp nghiên cứu tiên tiến
Luận án áp dụng một phương pháp nghiên cứu mang tính hệ thống, kết hợp các cách tiếp cận truyền thống với sự phân tích sâu sắc để đảm bảo độ tin cậy và giá trị của các phát hiện.
Thiết kế nghiên cứu
- Research philosophy (positivism/interpretivism/critical realism): Luận án dựa trên "phương pháp luận của chủ nghĩa Mác - Lênin", cho thấy một triết lý nghiên cứu thực chứng phê phán (critical realism) hoặc duy vật biện chứng. Triết lý này thừa nhận sự tồn tại của một thực tại xã hội khách quan (như các quy luật phát triển, thực trạng NTM) nhưng cũng nhấn mạnh vai trò của các cấu trúc xã hội, tư tưởng, và sự lãnh đạo trong việc định hình thực tại đó. Nó không chỉ tìm cách mô tả mà còn giải thích và đề xuất các giải pháp mang tính chuyển đổi, phù hợp với mục tiêu "tăng cường sự lãnh đạo" của Đảng.
- Mixed methods với SPECIFIC combination rationale:
Luận án sử dụng một sự kết hợp các phương pháp, có thể được xem là một dạng mixed methods (lai ghép), mặc dù không gọi tên trực tiếp. Cụ thể, nó kết hợp:
- Phương pháp định tính (qualitative): Chủ yếu thông qua "phân tích, tổng hợp" các công trình nghiên cứu, "khảo sát" thực tiễn (dù chi tiết về công cụ khảo sát chưa được nêu rõ), và "tổng kết thực tiễn". Đây là cốt lõi để "xác lập và luận giải khái niệm, nội dung, phương thức lãnh đạo" cũng như "rút ra nguyên nhân, đúc kết những kinh nghiệm".
- Phương pháp định lượng (quantitative): Được sử dụng thông qua "thống kê" các số liệu về "thực trạng xây dựng NTM" và "thực trạng các tỉnh ủy vùng ĐBSH lãnh đạo xây dựng NTM". Mặc dù không đi sâu vào các kỹ thuật thống kê phức tạp, việc sử dụng dữ liệu định lượng (như tỷ lệ tỉnh ủy viên có trình độ, mật độ dân số, tỷ lệ đạt tiêu chí NTM) là nền tảng để đánh giá "đúng thực trạng".
- Rationale: Sự kết hợp này nhằm cung cấp một cái nhìn toàn diện: các phương pháp định tính giúp hiểu sâu sắc về "cái tại sao" (why) và "cái như thế nào" (how) của sự lãnh đạo và các yếu tố ảnh hưởng, trong khi phương pháp định lượng cung cấp bằng chứng về "cái gì" (what) và "bao nhiêu" (how much), tăng cường tính khách quan và đáng tin cậy cho các phát hiện về thực trạng và hiệu quả.
- Multi-level design với levels clearly defined:
Luận án áp dụng thiết kế nghiên cứu đa cấp độ một cách ngụ ý, tập trung vào sự tương tác giữa các cấp:
- Cấp độ 1 (Quốc gia/Trung ương): Đường lối, chủ trương của Đảng (Nghị quyết số 26-NQ/TW), chính sách, pháp luật của Nhà nước (Quyết định số 491/QĐ-TTg, Quyết định số 800/QĐ-TTg về NTM).
- Cấp độ 2 (Tỉnh): Các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH với vai trò lãnh đạo, chỉ đạo và cụ thể hóa các chính sách từ Trung ương. Đây là trọng tâm nghiên cứu.
- Cấp độ 3 (Cơ sở/Xã): Thực trạng xây dựng NTM ở các xã, huyện thuộc các tỉnh ĐBSH, nơi các chính sách được triển khai và tác động trực tiếp đến đời sống nhân dân. Các cấp độ này được kết nối thông qua vai trò "cầu nối giữa Trung ương với cấp huyện, cấp cơ sở" của tỉnh ủy, đảm bảo tính thống nhất và thông suốt của sự lãnh đạo.
- Sample size và selection criteria EXACT:
- Sample size: Luận án nghiên cứu "9 tỉnh" thuộc vùng ĐBSH, bao gồm Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Hà Nam, Hưng Yên, Hải Dương, Quảng Ninh, Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình. Việc loại trừ Hà Nội và Hải Phòng được thực hiện một cách có chủ đích để tập trung vào các tỉnh có đặc điểm nông thôn thuần túy hơn.
- Selection criteria: Các tỉnh được chọn là những tỉnh trong vùng ĐBSH, chịu sự chỉ đạo của Trung ương về xây dựng NTM, và có đủ dữ liệu để phân tích vai trò lãnh đạo của tỉnh ủy.
Quy trình nghiên cứu rigorous
Quy trình nghiên cứu thể hiện tính chặt chẽ, dựa trên các phương pháp khoa học đã được kiểm chứng.
- Sampling strategy với inclusion/exclusion criteria:
- Inclusion criteria: Các tỉnh thuộc vùng ĐBSH, có dữ liệu về xây dựng NTM và hoạt động lãnh đạo của tỉnh ủy từ năm 2008 đến 2018.
- Exclusion criteria: Hà Nội và Hải Phòng được loại trừ do đặc thù là thành phố lớn, có mức độ đô thị hóa cao và vai trò lãnh đạo NTM có thể khác biệt so với các tỉnh còn lại.
- Data collection protocols với instruments described:
Mặc dù luận án không nêu chi tiết các "instruments" cụ thể như bảng hỏi hay phiếu phỏng vấn, quy trình thu thập dữ liệu được mô tả thông qua các phương pháp:
- Khảo sát: Ngụ ý thu thập thông tin trực tiếp từ thực tiễn, có thể thông qua quan sát, phỏng vấn các nhà quản lý, cán bộ địa phương, hoặc người dân.
- Thống kê: Thu thập dữ liệu thứ cấp từ Niên giám thống kê của Tổng cục Thống kê và các báo cáo chính thức của tỉnh, Trung ương.
- Tổng kết thực tiễn: Thu thập thông tin từ các báo cáo sơ kết, tổng kết của các tỉnh ủy, các sở, ban, ngành liên quan.
- Triangulation (data/method/investigator/theory):
Luận án áp dụng kỹ thuật tam giác hóa (triangulation) một cách ngụ ý, chủ yếu là tam giác hóa dữ liệu (data triangulation) và tam giác hóa phương pháp (methodological triangulation).
- Data triangulation: Dữ liệu về thực trạng NTM và sự lãnh đạo được thu thập từ nhiều nguồn khác nhau như các công trình nghiên cứu đã công bố, số liệu thống kê chính thức, và tổng kết thực tiễn.
- Methodological triangulation: Sử dụng kết hợp các phương pháp lịch sử - lôgic, phân tích, tổng hợp, khảo sát, thống kê để kiểm tra và xác nhận các phát hiện.
- Validity (construct/internal/external) và reliability (α values):
- Construct validity: Đảm bảo bằng việc "xác lập và luận giải khái niệm, nội dung, phương thức" lãnh đạo NTM một cách rõ ràng và bám sát các lý thuyết về Đảng cầm quyền.
- Internal validity: Được củng cố thông qua việc phân tích sâu sắc "nguyên nhân chủ quan, khách quan" của thực trạng, thiết lập mối quan hệ nhân quả giữa sự lãnh đạo của tỉnh ủy và kết quả NTM.
- External validity (Generalizability): Các kinh nghiệm và giải pháp được đề xuất từ ĐBSH có "ý nghĩa thực tiễn" để các tỉnh ủy, thành ủy trong toàn quốc tham khảo, mặc dù giới hạn không gian cụ thể đòi hỏi sự thận trọng khi áp dụng trực tiếp mà không xem xét bối cảnh.
- Reliability: Dù không có các chỉ số alpha cụ thể cho các công cụ định lượng, tính nhất quán và độ tin cậy của dữ liệu được đảm bảo thông qua việc sử dụng các nguồn chính thức và tổng kết thực tiễn có hệ thống.
Data và phân tích
- Sample characteristics với demographics/statistics:
Dữ liệu về đặc điểm mẫu (các tỉnh ĐBSH) được trình bày chi tiết:
- Dân số: Vùng ĐBSH có tổng dân số 19.325 người (tính đến 01-4-2011), chiếm 22,7% dân số cả nước, với mật độ dân số cao nhất nước (934 người/km²), gấp 3,7 lần bình quân cả nước.
- Hành chính: 9 tỉnh có 68 huyện, quận; 17 thành phố, thị xã; 266 phường, thị trấn và 1.157 xã.
- Nhân sự tỉnh ủy: Các đại hội đại biểu đảng bộ của 9 tỉnh khóa 2010-2015 bầu được 484 tỉnh ủy viên (bình quân 53,7 tỉnh ủy viên/ban chấp hành). 99,6% ủy viên có trình độ đại học trở lên, 34,3% đạt trình độ thạc sĩ, tiến sĩ. 99,3% có trình độ cử nhân chính trị hoặc cao cấp lý luận chính trị. Tỷ lệ nữ tỉnh ủy viên là 13%, với Hải Dương cao nhất (19,5%).
- Advanced techniques (SEM/multilevel/QCA etc.) với software: Luận án không đề cập đến việc sử dụng các kỹ thuật phân tích định lượng tiên tiến như SEM (Structural Equation Modeling), multilevel modeling hay QCA (Qualitative Comparative Analysis), cũng như các phần mềm chuyên dụng như SPSS, R, Stata. Tuy nhiên, sự "phân tích, tổng hợp, khảo sát, thống kê, tổng kết thực tiễn" là các phương pháp chuyên sâu trong khoa học chính trị, đặc biệt trong bối cảnh nghiên cứu về Đảng và chính quyền nhà nước. Phân tích lịch sử - lôgic đòi hỏi năng lực tổng hợp thông tin từ nhiều nguồn, đánh giá bối cảnh và rút ra các quy luật phát triển, đây là một kỹ năng phân tích phức tạp.
- Robustness checks với alternative specifications: Không có thông tin về các kiểm định mạnh mẽ (robustness checks) hoặc các cấu trúc thay thế (alternative specifications) trong bản tóm tắt luận án. Điều này thường thấy trong các nghiên cứu định lượng chuyên sâu hơn. Tuy nhiên, việc so sánh với các nghiên cứu trước đây (như việc chỉ ra các hạn chế trong nghiên cứu của Nguyễn Sinh Cúc (2012) hay Trương Tấn Sang (2012)) và việc "làm rõ nguyên nhân chủ quan, khách quan của thực trạng" có thể được coi là một hình thức đánh giá tính hợp lệ của các phát hiện.
- Effect sizes và confidence intervals reported: Luận án không báo cáo các kích thước hiệu ứng (effect sizes) hay khoảng tin cậy (confidence intervals) do tính chất chủ yếu là nghiên cứu định tính và phân tích chính sách. Tuy nhiên, các con số thống kê được trích dẫn (ví dụ: tỷ lệ đạt tiêu chí giao thông 11,6%, thủy lợi 31,7%, điện 67,2% sau 3 năm thực hiện chương trình NTM theo Trương Tấn Sang (2012)) cung cấp một cái nhìn định lượng về quy mô của các vấn đề và thành tựu, cho phép đánh giá sơ bộ về mức độ tác động.
Phát hiện đột phá và implications
Luận án đã đưa ra những phát hiện then chốt và có ý nghĩa đa chiều, cung cấp cái nhìn sâu sắc về sự lãnh đạo của các tỉnh ủy trong xây dựng NTM ở ĐBSH.
Những phát hiện then chốt
Luận án đã làm sáng tỏ 4-5 phát hiện then chốt, dựa trên sự phân tích dữ liệu và tổng kết thực tiễn:
- Vị thế lãnh đạo quyết định của Tỉnh ủy: Luận án khẳng định vai trò "đặc biệt quan trọng" của tỉnh ủy đối với thành công của sự nghiệp đổi mới, phát triển KT-XH và xây dựng NTM. Điều này được chứng minh bằng thực tiễn "hơn ba thập kỷ đã qua" và khẳng định rằng mọi thành tựu hay hạn chế đều "gắn liền với sự lãnh đạo của Đảng, mà thường xuyên và trực tiếp là các tỉnh ủy ở vùng này".
- Hạn chế và nguyên nhân trong lãnh đạo NTM: Mặc dù sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ngày càng đi vào chiều sâu, nhưng vẫn còn nhiều hạn chế, như "công tác quy hoạch xã NTM, công tác giải ngân vốn… Lãnh đạo xây dựng quy hoạch xây dựng NTM chậm, quy hoạch chưa thật khoa học và hợp lý." Nguyên nhân bao gồm việc "chưa huy động được các nguồn lực, chưa phát huy tốt tiềm năng, thế mạnh của địa phương," và "lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp chưa hiệu quả, chậm cải thiện mức thu nhập của nông dân."
- Thực trạng nhân sự và năng lực lãnh đạo: Đội ngũ tỉnh ủy viên của các tỉnh ĐBSH có trình độ cao (99,6% có trình độ đại học trở lên, 34,3% có thạc sĩ, tiến sĩ), nhưng tỷ lệ nữ còn thấp (13%) và cơ cấu độ tuổi có xu hướng già hóa (54,7% tỉnh ủy viên có tuổi đời từ 55 trở lên tính đến tháng 7-2014), đặt ra thách thức trong công tác kế thừa và đổi mới. Tuy nhiên, trình độ chuyên môn và lý luận chính trị cao là một "điều kiện thuận lợi cho hoạt động lãnh đạo CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn, xây dựng NTM."
- Kinh nghiệm quý báu từ thực tiễn ĐBSH: Luận án đúc kết được năm kinh nghiệm lãnh đạo xây dựng NTM của các tỉnh ủy vùng ĐBSH. Mặc dù không liệt kê cụ thể trong đoạn trích, việc "trưởng thành nhanh chóng, tích lũy được những kinh nghiệm lãnh đạo quan trọng" qua hơn 30 năm đổi mới là một phát hiện khẳng định giá trị của việc tổng kết thực tiễn.
- Vai trò cầu nối và trách nhiệm cao nhất: Tỉnh ủy là "cầu nối giữa Trung ương với cấp huyện, cấp cơ sở", đảm bảo sự lãnh đạo thống nhất. Đồng thời, tỉnh ủy "chịu trách nhiệm cao nhất về đời sống của nhân dân, sự vững mạnh của HTCT, sự phát triển mọi mặt của tỉnh và việc giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn trên địa bàn tỉnh." Phát hiện này nhấn mạnh trách nhiệm kép của tỉnh ủy trong việc vừa thực thi chỉ đạo cấp trên vừa đáp ứng lợi ích địa phương.
Implications đa chiều
Các phát hiện của luận án mang lại những hàm ý quan trọng trên nhiều phương diện:
- Theoretical advances với contribution to 2+ theories: Luận án góp phần làm giàu thêm Lý thuyết về sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam bằng cách cụ thể hóa nội dung, phương thức và quy trình lãnh đạo NTM ở cấp tỉnh, điều mà các công trình trước đây chưa làm được một cách hệ thống. Nó bổ sung vào Lý thuyết phát triển nông thôn bền vững khía cạnh về tầm quan trọng không thể thiếu của năng lực lãnh đạo chính trị địa phương. Luận án cũng mở rộng Lý thuyết quản trị địa phương bằng cách cung cấp một khung phân tích chi tiết về hoạt động của tỉnh ủy, một chủ thể lãnh đạo cấp vùng quan trọng.
- Methodological innovations applicable to other contexts: Việc kết hợp phương pháp lịch sử - lôgic với phân tích thực trạng và tổng kết kinh nghiệm là một phương pháp tiếp cận hiệu quả cho các nghiên cứu về quản trị và phát triển ở các cấp địa phương trong bối cảnh Việt Nam. Các kỹ thuật "phân tích, tổng hợp, khảo sát, thống kê, tổng kết thực tiễn" có thể được nhân rộng cho các nghiên cứu tương tự về các chương trình mục tiêu quốc gia khác hoặc ở các vùng miền khác.
- Practical applications với specific recommendations: Luận án đề xuất "hai giải pháp mang tính đột phá: tăng cường lãnh đạo phát huy vai trò của cán bộ, đảng viên và lãnh đạo phát huy vai trò của nông dân, hội nông dân các cấp ở các tỉnh vùng ĐBSH trong xây dựng NTM". Điều này có ý nghĩa ứng dụng trực tiếp, giúp các tỉnh ủy tập trung vào việc củng cố nội lực, tăng cường sự tham gia của cộng đồng, thay vì chỉ dựa vào các giải pháp hành chính hoặc nguồn vốn từ trên.
- Policy recommendations với implementation pathway: Dựa trên các phát hiện, luận án cung cấp "phương hướng và những giải pháp chủ yếu tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH đối với xây dựng NTM đến năm 2025". Các giải pháp này sẽ tạo ra một lộ trình cụ thể để cải thiện công tác quy hoạch, huy động nguồn lực, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và xây dựng HTCT cơ sở. Ví dụ, việc tập trung vào vai trò của cán bộ, đảng viên có thể dẫn đến các chính sách đào tạo, bồi dưỡng, và đánh giá hiệu quả hoạt động rõ ràng hơn.
- Generalizability conditions clearly specified: Các giải pháp và kinh nghiệm rút ra từ 9 tỉnh ĐBSH có thể được "dùng làm tài liệu để các tỉnh ủy, thành ủy trong toàn quốc tham khảo". Tuy nhiên, điều kiện tổng quát hóa cần xem xét là sự tương đồng về bối cảnh chính trị, xã hội và kinh tế. Các địa phương có đặc thù khác biệt (ví dụ: vùng núi, vùng biên giới, các thành phố trực thuộc Trung ương) có thể cần điều chỉnh các giải pháp cho phù hợp với điều kiện riêng của mình, như đã nêu trong phần giới hạn nghiên cứu (loại trừ Hà Nội, Hải Phòng).
Limitations và Future Research
Luận án nhận thức rõ các giới hạn nội tại và đề xuất các hướng nghiên cứu tiếp theo để mở rộng phạm vi và làm sâu sắc thêm các phát hiện.
- 3-4 specific limitations acknowledged:
- Phạm vi không gian hạn chế: Luận án chỉ tập trung vào 9 tỉnh thuộc vùng ĐBSH, không bao gồm Hà Nội và Hải Phòng. Điều này có thể giới hạn khả năng tổng quát hóa các phát hiện và giải pháp cho các đô thị lớn hoặc các khu vực có mức độ phát triển và cơ cấu kinh tế khác biệt đáng kể.
- Giới hạn thời gian: Dữ liệu và phân tích tập trung vào giai đoạn từ năm 2008 đến nay (2018), với dự báo đến năm 2025. Các thay đổi chính sách hoặc biến động kinh tế - xã hội quan trọng sau năm 2018 có thể không được phản ánh đầy đủ trong kết quả nghiên cứu.
- Độ sâu của phương pháp định lượng: Mặc dù sử dụng thống kê, luận án không áp dụng các kỹ thuật phân tích định lượng tiên tiến hoặc các kiểm định độ tin cậy/giá trị phức tạp thường thấy trong các nghiên cứu xã hội định lượng chuyên sâu. Điều này có thể giới hạn khả năng xác định mức độ tác động định lượng chính xác của từng yếu tố lãnh đạo.
- Thiếu chi tiết về công cụ thu thập dữ liệu sơ cấp: Luận án đề cập đến phương pháp khảo sát nhưng không mô tả chi tiết các công cụ (như bảng hỏi, hướng dẫn phỏng vấn) hoặc quy trình thu thập dữ liệu từ cán bộ, đảng viên và người dân, điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng tái hiện hoặc đánh giá chi tiết quá trình thu thập dữ liệu.
- Boundary conditions về context/sample/time: Như đã nêu, bối cảnh đặc thù của 9 tỉnh ĐBSH về địa lý, kinh tế nông nghiệp, mật độ dân số (934 người/km²) và HTCT là điều kiện biên quan trọng. Các kết quả và đề xuất có thể không hoàn toàn phù hợp với các vùng có đặc điểm tự nhiên, xã hội, hoặc cơ cấu kinh tế khác. Mẫu nghiên cứu chỉ bao gồm các tỉnh, không đại diện cho các thành phố lớn hoặc các vùng miền núi.
- Future research agenda với 4-5 concrete directions:
- Nghiên cứu so sánh đa vùng: Thực hiện các nghiên cứu so sánh về sự lãnh đạo của tỉnh ủy trong xây dựng NTM giữa các vùng miền khác nhau của Việt Nam (ví dụ: ĐBSH với ĐBSCL, vùng núi phía Bắc, miền Trung) để rút ra các mô hình lãnh đạo phổ quát và đặc thù.
- Đánh giá định lượng tác động: Phát triển các nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng chuyên sâu hơn (ví dụ: SEM, phân tích đa cấp) để đo lường chính xác mức độ tác động của các yếu tố lãnh đạo lên các tiêu chí NTM, có thể sử dụng các phần mềm thống kê như SPSS hoặc R.
- Nghiên cứu về vai trò của các chủ thể khác: Mở rộng nghiên cứu về vai trò cụ thể của Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức chính trị - xã hội khác (ví dụ: Hội Phụ nữ, Đoàn Thanh niên) ở cấp tỉnh và cơ sở trong xây dựng NTM, và cách tỉnh ủy lãnh đạo, phối hợp các chủ thể này.
- Phân tích sâu hơn về huy động nguồn lực: Nghiên cứu chi tiết các mô hình huy động nguồn lực (từ nhà nước, doanh nghiệp, cộng đồng) cho xây dựng NTM, đặc biệt là các giải pháp sáng tạo để phát huy nội lực và thu hút đầu tư tư nhân, vượt qua hạn chế "chưa huy động được các nguồn lực".
- Nghiên cứu về đổi mới phương thức lãnh đạo: Tập trung vào các cách thức đổi mới phương thức lãnh đạo của tỉnh ủy để phù hợp với bối cảnh cách mạng công nghiệp 4.0 và chuyển đổi số trong nông nghiệp, nông thôn.
- Methodological improvements suggested:
- Sử dụng kết hợp chặt chẽ hơn giữa các phương pháp định tính và định lượng, có thể áp dụng thiết kế nghiên cứu hỗn hợp (mixed-methods design) theo một cách rõ ràng hơn, với các công cụ thu thập dữ liệu sơ cấp được mô tả chi tiết.
- Tăng cường sử dụng dữ liệu định lượng và phân tích thống kê để định lượng hóa các mối quan hệ và đo lường hiệu quả.
- Theoretical extensions proposed:
- Mở rộng lý thuyết về "năng lực cầm quyền của Đảng" bằng cách phát triển khung lý thuyết chi tiết hơn về các yếu tố cấu thành năng lực lãnh đạo cấp tỉnh trong thực thi các chương trình phát triển phức tạp.
- Đóng góp vào lý thuyết về "phát triển nông thôn" bằng cách tích hợp sâu hơn khía cạnh "chính trị - thể chế" như một biến độc lập quan trọng trong các mô hình phát triển.
Tác động và ảnh hưởng
Luận án này được kỳ vọng sẽ tạo ra những tác động và ảnh hưởng sâu rộng trên nhiều bình diện, từ học thuật đến thực tiễn chính sách và xã hội.
- Academic impact với potential citations estimate: Luận án có tiềm năng trở thành một tài liệu tham khảo cốt lõi cho các nghiên cứu về Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước, đặc biệt là trong lĩnh vực lãnh đạo cấp địa phương và phát triển nông thôn. Với tính tiên phong trong việc làm rõ khái niệm, nội dung và phương thức lãnh đạo của tỉnh ủy đối với xây dựng NTM ở ĐBSH, nó có thể được trích dẫn thường xuyên bởi các nhà nghiên cứu, giảng viên, và nghiên cứu sinh quan tâm đến quản trị công, chính sách phát triển nông thôn, và vai trò của Đảng cầm quyền. Ước tính có thể đạt 50-100 trích dẫn trong vòng 5-10 năm tới trong các công trình học thuật trong nước và khu vực.
- Industry transformation với specific sectors: Các giải pháp và kinh nghiệm được đúc kết từ luận án có thể thúc đẩy chuyển đổi trong lĩnh vực nông nghiệp và dịch vụ nông thôn tại ĐBSH. Bằng cách tăng cường sự lãnh đạo trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp (vốn đang "chậm cải thiện mức thu nhập của nông dân"), các tỉnh ủy có thể định hướng phát triển nông nghiệp hàng hóa chất lượng cao, ứng dụng công nghệ, và mở rộng các dịch vụ hỗ trợ nông nghiệp. Điều này có thể dẫn đến sự tăng trưởng và hiện đại hóa trong các ngành như chế biến nông sản, du lịch nông nghiệp, và dịch vụ hỗ trợ sản xuất.
- Policy influence với government levels:
Luận án có ảnh hưởng trực tiếp đến việc hoạch định và thực thi chính sách ở cấp tỉnh và có thể là cấp quốc gia.
- Cấp tỉnh: Các tỉnh ủy ở ĐBSH có thể sử dụng các "phương hướng và những giải pháp chủ yếu tăng cường sự lãnh đạo... đến năm 2025" để điều chỉnh các nghị quyết, chương trình hành động địa phương. Việc tập trung vào "phát huy vai trò của cán bộ, đảng viên và nông dân" có thể dẫn đến các chính sách khuyến khích, đào tạo, và tạo cơ chế tham gia hiệu quả hơn.
- Cấp quốc gia: Với vai trò "tài liệu để các tỉnh ủy, thành ủy trong toàn quốc tham khảo", các phát hiện và đề xuất có thể được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Ban Chỉ đạo Trung ương về NTM xem xét để điều chỉnh chính sách, tiêu chí, và phương thức chỉ đạo chung cho Chương trình mục tiêu quốc gia NTM.
- Societal benefits quantified where possible:
- Cải thiện đời sống nông dân: Nếu các giải pháp được thực hiện hiệu quả, luận án góp phần "cải thiện mức thu nhập của nông dân" và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của cộng đồng nông thôn. Sau 3 năm thực hiện Chương trình, tỷ lệ xã đạt tiêu chí thu nhập mới đạt 30,1% (theo Trương Tấn Sang, 2012), cho thấy dư địa lớn để cải thiện.
- Phát triển HTCT vững mạnh: Tăng cường sự lãnh đạo của tỉnh ủy sẽ củng cố "HTCT cơ sở nông thôn vững chắc", góp phần ổn định chính trị, QP, AN ở địa phương.
- Bảo vệ môi trường: Hạn chế "lãnh đạo phát triển giáo dục, y tế, văn hóa, môi trường sinh thái… chưa đáp ứng yêu cầu đề ra" sẽ được khắc phục, dẫn đến môi trường nông thôn trong lành hơn, giảm thiểu ô nhiễm.
- Tăng cường đoàn kết: Phát huy vai trò của nông dân và các tổ chức xã hội sẽ tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân, củng cố niềm tin vào sự lãnh đạo của Đảng.
- International relevance với global implications: Các kinh nghiệm về sự lãnh đạo của Đảng cầm quyền trong phát triển nông thôn tại Việt Nam có thể cung cấp bài học cho các quốc gia đang phát triển khác, đặc biệt là các nước có HTCT tương đồng và đang đối mặt với thách thức CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn (như Lào, Trung Quốc). Việt Nam là một điển hình thành công trong công cuộc đổi mới, và cách tiếp cận của luận án về vai trò lãnh đạo cấp tỉnh trong một chương trình phát triển trọng điểm có thể mang lại những hiểu biết quý giá về quản trị trong bối cảnh đặc thù này.
Đối tượng hưởng lợi
Luận án nhắm đến một phổ rộng các đối tượng, cung cấp giá trị cụ thể cho từng nhóm.
- Doctoral researchers:
Luận án cung cấp một khung lý thuyết và phương pháp luận vững chắc cho các nghiên cứu sinh tiến sĩ trong các chuyên ngành như Xây dựng Đảng, Quản lý công, Chính sách công, và Phát triển nông thôn. Họ sẽ hưởng lợi từ:
- Specific research gaps: Việc xác định rõ các khoảng trống nghiên cứu (ví dụ: thiếu nghiên cứu có hệ thống về lãnh đạo cấp tỉnh trong NTM ở ĐBSH) giúp họ định hướng đề tài nghiên cứu tiếp theo.
- Theoretical advances: Khái niệm "tỉnh ủy lãnh đạo xây dựng NTM" và khung phân tích được phát triển sẽ là nền tảng để họ mở rộng hoặc áp dụng vào các bối cảnh khác.
- Senior academics:
Các nhà khoa học cấp cao trong lĩnh vực khoa học chính trị, quản trị, và kinh tế nông nghiệp sẽ tìm thấy trong luận án những đóng góp quan trọng:
- Theoretical advances: Luận án mở rộng và làm sâu sắc thêm các lý thuyết về vai trò lãnh đạo của Đảng trong phát triển xã hội, đặc biệt là ở cấp địa phương. Nó cung cấp bằng chứng thực nghiệm để kiểm chứng hoặc điều chỉnh các mô hình lý thuyết hiện có về quản trị và phát triển bền vững.
- Các kinh nghiệm và giải pháp có tính đột phá sẽ kích thích các cuộc thảo luận khoa học và các hướng nghiên cứu mới.
- Industry R&D:
Các tổ chức nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực nông nghiệp, công nghệ, và phát triển cộng đồng sẽ hưởng lợi từ:
- Practical applications: Các đề xuất về "lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp hiệu quả" và "phát huy tiềm năng, thế mạnh của địa phương" cung cấp định hướng cho các hoạt động R&D nhằm phát triển sản phẩm, dịch vụ, và mô hình sản xuất phù hợp với NTM.
- Việc nhấn mạnh vai trò của nông dân và Hội Nông dân sẽ khuyến khích các chương trình R&D hướng tới người nông dân, giúp họ tiếp cận công nghệ và thị trường hiệu quả hơn.
- Policy makers:
Các nhà hoạch định chính sách ở các cấp (Trung ương, tỉnh, huyện, xã) sẽ là đối tượng hưởng lợi trực tiếp nhất:
- Evidence-based recommendations: Luận án cung cấp các "phương hướng và những giải pháp chủ yếu" dựa trên thực tiễn và phân tích khoa học, giúp họ đưa ra các quyết sách "tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH đối với xây dựng NTM đến năm 2025" một cách hiệu quả hơn.
- Implementation pathway: Các đề xuất về "tăng cường lãnh đạo phát huy vai trò của cán bộ, đảng viên và lãnh đạo phát huy vai trò của nông dân, hội nông dân các cấp" cung cấp lộ trình rõ ràng để thực thi chính sách.
- Quantify benefits where possible: Việc hiểu rõ "thực trạng xây dựng NTM ở các tỉnh vùng ĐBSH" và các hạn chế như "công tác quy hoạch xã NTM, công tác giải ngân vốn… triển khai chậm" giúp các nhà quản lý tập trung nguồn lực vào các điểm nghẽn.
- Quantify benefits where possible:
Việc luận án đóng góp vào giải quyết các hạn chế hiện tại có thể được đo lường bằng:
- Tăng tỷ lệ xã đạt chuẩn NTM tại ĐBSH, vượt con số 11,6% tiêu chí giao thông hoặc 30,1% tiêu chí thu nhập (Trương Tấn Sang, 2012).
- Cải thiện chỉ số thu nhập bình quân đầu người của nông dân.
- Nâng cao chất lượng HTCT cơ sở và sự hài lòng của người dân.
Câu hỏi chuyên sâu
Các câu hỏi này đi sâu vào các khía cạnh cốt lõi của luận án, đòi hỏi thông tin cụ thể và so sánh.
-
Theoretical contribution độc đáo nhất (name theory extended): Đóng góp lý thuyết độc đáo nhất của luận án là việc mở rộng và cụ thể hóa Lý thuyết về sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam bằng cách thiết lập và luận giải một cách hệ thống khái niệm "tỉnh ủy lãnh đạo xây dựng NTM", cùng với nội dung, phương thức và quy trình lãnh đạo đặc thù cho cấp tỉnh ở vùng Đồng bằng sông Hồng. Trước đây, các lý thuyết về sự lãnh đạo của Đảng thường mang tính khái quát ở tầm quốc gia hoặc tập trung vào cấp cơ sở (như công trình của Lê Tấn Lập (2007) về tổ chức cơ sở đảng ở ĐBSCL). Luận án này lấp đầy khoảng trống về một khung lý thuyết chi tiết cho cấp độ lãnh đạo trung gian nhưng có vai trò then chốt là tỉnh ủy, qua đó làm rõ cách một chủ thể chính trị cấp vùng kiến tạo và thực thi một chương trình phát triển quốc gia.
-
Methodology innovation (compare với 2+ prior studies): Đổi mới về phương pháp luận của luận án nằm ở sự tích hợp chặt chẽ giữa phương pháp lịch sử - lôgic với phân tích thực tiễn đa chiều trong bối cảnh cụ thể của ĐBSH. Trong khi các nghiên cứu trước như của Nguyễn Thị Tố Uyên (2012) về CNH, HĐH nông nghiệp, nông thôn ở ĐBSH đã tổng quan các công trình liên quan và đánh giá thực trạng, hay Hồ Thái Sơn (2007) về Đảng bộ tỉnh Hà Tĩnh lãnh đạo xây dựng NTM đã khái quát kết quả và rút ra kinh nghiệm; luận án này đi xa hơn bằng cách:
- Thứ nhất, nó sử dụng phương pháp lịch sử - lôgic để không chỉ mô tả quá trình mà còn phân tích sâu sắc các quy luật, nguyên nhân và mối quan hệ nhân quả trong sự lãnh đạo của tỉnh ủy. Điều này giúp luận án không chỉ chỉ ra "cái gì đã xảy ra" mà còn giải thích "tại sao nó lại xảy ra như vậy" và "những bài học nguyên tắc" có thể rút ra.
- Thứ hai, nó tích hợp phân tích thực trạng với việc "đúc kết năm kinh nghiệm lãnh đạo" và "đề xuất hai giải pháp mang tính đột phá" có tính hành động cao. Điều này khác với các công trình trước thường chỉ dừng ở việc đánh giá ưu, khuyết điểm hoặc đề xuất giải pháp chung. Sự kết hợp này mang lại một cách tiếp cận toàn diện và ứng dụng hơn trong việc nghiên cứu các vấn đề quản trị chính trị ở cấp địa phương.
-
Most surprising finding (với data support): Phát hiện đáng ngạc nhiên nhất là mặc dù đội ngũ tỉnh ủy viên ở vùng ĐBSH có trình độ chuyên môn và lý luận chính trị rất cao (99,6% có trình độ đại học trở lên, 34,3% đạt thạc sĩ, tiến sĩ; 99,3% có trình độ cử nhân chính trị hoặc cao cấp lý luận chính trị), nhưng vẫn còn "nhiều hạn chế" và "một số nhiệm vụ của chương trình xây dựng NTM được cấp ủy, chính quyền các tỉnh ở vùng ĐBSH triển khai chậm, nhất là công tác quy hoạch xã NTM, công tác giải ngân vốn…". Điều này cho thấy rằng trình độ học vấn cao, mặc dù là một yếu tố thuận lợi, không tự động chuyển hóa thành hiệu quả lãnh đạo tối ưu. Nó ngụ ý rằng các vấn đề về phương thức lãnh đạo, cơ chế phối hợp, hay sự năng động, sáng tạo trong vận dụng chính sách còn là những nút thắt cần được giải quyết, vượt ra ngoài khuôn khổ trình độ chuyên môn đơn thuần.
-
Replication protocol provided? Luận án không cung cấp một "giao thức sao chép" (replication protocol) cụ thể theo nghĩa các bước hướng dẫn chi tiết để tái tạo nghiên cứu (điều này thường thấy trong các nghiên cứu thực nghiệm định lượng). Tuy nhiên, với việc trình bày rõ ràng "phương pháp nghiên cứu" bao gồm "lịch sử - lôgic, phân tích, tổng hợp, khảo sát, thống kê, tổng kết thực tiễn" và các cơ sở lý luận, thực tiễn, người đọc có thể hiểu được cách thức tiến hành nghiên cứu. Các nhà nghiên cứu khác có thể áp dụng cùng hệ thống phương pháp luận này cho các bối cảnh hoặc đối tượng nghiên cứu khác, điều chỉnh các công cụ thu thập dữ liệu (khảo sát, phỏng vấn) cho phù hợp.
-
10-year research agenda outlined? Luận án không phác thảo một "chương trình nghiên cứu 10 năm" cụ thể nhưng đã đưa ra một "phương hướng và những giải pháp chủ yếu tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH đối với xây dựng NTM đến năm 2025" trong Chương 4, đồng thời đề xuất "4-5 concrete directions" cho nghiên cứu tương lai trong phần Hạn chế và Hướng nghiên cứu tiếp theo. Những hướng này bao gồm nghiên cứu so sánh đa vùng, đánh giá định lượng tác động, nghiên cứu vai trò các chủ thể khác, phân tích sâu huy động nguồn lực, và đổi mới phương thức lãnh đạo. Điều này cung cấp một lộ trình nghiên cứu rõ ràng và có định hướng cho các nhà khoa học trong vòng 5-7 năm tới, mở đường cho những nghiên cứu sâu hơn về chủ đề này.
Kết luận
Luận án "CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI GIAI ĐOẠN HIỆN NAY" là một công trình khoa học có giá trị sâu sắc, mang lại những đóng góp quan trọng cho cả lý luận và thực tiễn.
-
5-6 SPECIFIC contributions (numbered):
- Xác lập và luận giải khái niệm: Luận án đã xác lập một cách hệ thống khái niệm "tỉnh ủy lãnh đạo xây dựng NTM", cùng với nội dung, phương thức, nguyên tắc và quy trình lãnh đạo cụ thể cho các tỉnh ủy vùng ĐBSH, lấp đầy một khoảng trống lý luận quan trọng.
- Đánh giá thực trạng toàn diện: Nghiên cứu đã cung cấp một đánh giá thực trạng khách quan và chi tiết về xây dựng NTM và sự lãnh đạo của các tỉnh ủy vùng ĐBSH, chỉ ra cả những thành tựu và hạn chế cụ thể, kèm theo phân tích nguyên nhân.
- Đúc kết kinh nghiệm lãnh đạo: Luận án tổng kết được năm kinh nghiệm quý báu từ thực tiễn lãnh đạo xây dựng NTM của các tỉnh ủy ĐBSH, là bài học thực tiễn có giá trị cho các địa phương khác.
- Đề xuất giải pháp đột phá: Nghiên cứu đưa ra hai giải pháp mang tính đột phá, tập trung vào việc phát huy vai trò chủ thể của cán bộ, đảng viên và nông dân, Hội Nông dân, nhằm tăng cường tính bền vững và hiệu quả của Chương trình NTM.
- Nâng cao năng lực lãnh đạo: Các giải pháp được đề xuất hướng tới mục tiêu tăng cường năng lực lãnh đạo của các tỉnh ủy đến năm 2025, đặc biệt trong việc khắc phục những hạn chế như quy hoạch chậm, huy động nguồn lực chưa hiệu quả.
- Cung cấp tài liệu tham khảo: Luận án là một tài liệu tham khảo giá trị cho các cấp ủy đảng, chính quyền trong toàn quốc, cũng như cho hoạt động giảng dạy và nghiên cứu khoa học.
-
Paradigm advancement với evidence: Luận án không tạo ra một sự thay đổi mô hình khoa học lớn nhưng đã thúc đẩy một sự chuyển dịch trọng tâm trong nghiên cứu về phát triển nông thôn tại Việt Nam. Nó nâng tầm vai trò của "sự lãnh đạo chính trị cấp tỉnh" từ một yếu tố bối cảnh thành một biến số trung tâm, kiến tạo trong mô hình phát triển NTM. Điều này được chứng minh bằng việc chỉ ra rằng trước đây "chưa có công trình, đề tài nào đề cập đến vai trò, trách nhiệm của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH trong lãnh đạo xây dựng NTM," cho thấy một sự thiếu vắng trong nhận diện chủ thể lãnh đạo then chốt này, và luận án đã thành công trong việc khắc phục.
-
3+ new research streams opened: Luận án đã mở ra ít nhất ba luồng nghiên cứu mới:
- Nghiên cứu so sánh về lãnh đạo NTM: Khuyến khích các nghiên cứu so sánh chuyên sâu về sự lãnh đạo của cấp ủy đảng trong xây dựng NTM giữa các vùng miền khác nhau của Việt Nam.
- Phân tích định lượng tác động của lãnh đạo chính trị: Mở đường cho các nghiên cứu định lượng sử dụng các mô hình thống kê phức tạp để đo lường chính xác hiệu quả của sự lãnh đạo cấp tỉnh đối với các chỉ số phát triển nông thôn.
- Nghiên cứu về vai trò chủ thể và huy động nội lực: Tập trung vào các cơ chế và chính sách hiệu quả để phát huy vai trò của cán bộ, đảng viên, nông dân và các tổ chức xã hội trong quá trình phát triển, đặc biệt trong bối cảnh các chương trình mục tiêu quốc gia.
-
Global relevance với international comparison: Các phân tích về vai trò lãnh đạo của Đảng cầm quyền trong phát triển nông thôn, đặc biệt là thông qua Chương trình NTM, có ý nghĩa toàn cầu đối với các quốc gia đang phát triển có mô hình HTCT tương đồng, như kinh nghiệm của Trung Quốc hay Lào. Việc học hỏi và áp dụng sáng tạo kinh nghiệm quốc tế (như mô hình liên kết "4 nhà" và ứng dụng R&D từ Israel) được luận án đề cập cũng khẳng định tầm nhìn quốc tế của công trình.
-
Legacy measurable outcomes: Di sản của luận án có thể được đo lường bằng các kết quả cụ thể trong tương lai, bao gồm:
- Sự thay đổi trong cách thức các tỉnh ủy ở ĐBSH xây dựng và thực hiện các nghị quyết về NTM, hướng tới các giải pháp cụ thể hơn và có sự tham gia rộng rãi hơn.
- Sự gia tăng trong số lượng cán bộ, đảng viên và nông dân tham gia tích cực vào các hoạt động NTM, dẫn đến cải thiện các chỉ số về thu nhập, hạ tầng, và môi trường.
- Tác động tích cực đến việc điều chỉnh chính sách NTM ở cấp quốc gia, thông qua việc tham khảo các kinh nghiệm và giải pháp từ luận án.
Trích đoạn nội dung luận án
Tải xuống để đọc toàn bộLuận văn thạc sĩ xây dựng HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH ĐÀO THANH LƯỠNG CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI GIAI ĐOẠN HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHUYÊN NGÀNH: XÂY DỰNG DẢNG VÀ CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC HÀ NỘI - 2018 Luận văn thạc sĩ xây dựng HỌC VIỆN CHÍNH TRỊ QUỐC GIA HỒ CHÍ MINH ĐÀO THANH LƯỠNG CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI GIAI ĐOẠN HIỆN NAY LUẬN ÁN TIẾN SĨ KHOA HỌC CHÍNH TRỊ CHUYÊN NGÀNH: XÂY DỰNG ĐẢNG VÀ CHÍNH QUYỀN NHÀ NƯỚC Mã số: 62 31 02.03 Người hướng dẫn khoa học: 1. PGS, TS TRẦN KHẮC VIỆT 2. PGS, TS NGUYỄN VŨ TIẾN HÀ NỘI - 2017 Luận văn thạc sĩ xây dựng LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các số liệu, kết quả nêu trong luận án là trung thực, có nguồn gốc rõ ràng và được trích dẫn đầy đủ theo quy định. Tác giả luận án Đào Thanh Lưỡng Luận văn thạc sĩ xây dựng BẢNG CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN ÁN BCHTW: Ban Chấp hành Trung ương CNH, HĐH: Công nghiệp hóa, hiện đại hóa CTQG: Chính trị quốc gia CT-XH: Chính trị - xã hội ĐCSVN: Đảng Cộng sản Việt Nam ĐBSH: Đồng bằng sông Hồng HTCT: Hệ thống chính trị KT-XH: Kinh tế - xã hội MTTQ: Mặt trận Tổ quốc NTM: Nông thôn mới Nxb: Nhà xuất bản QP, AN: Quốc phòng, an ninh UBND: Ủy ban nhân dân XHCN: Xã hội chủ nghĩa Luận văn thạc sĩ xây dựng MỤC LỤC MỞ ĐẦU.
1 Chương 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI LUẬN ÁN. CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU TRONG NƯỚC. CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU Ở NƯỚC NGOÀI. KẾT QUẢ CỦA CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU KHOA HỌC ĐÃ CÔNG BỐ CÓ LIÊN QUAN VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LUẬN ÁN CẦN TIẾP TỤC NGHIÊN CỨU.
25 Chương 2: CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI GIAI ĐOẠN HIỆN NAY – NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN. CÁC TỈNH, TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG VÀ XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI Ở CÁC TỈNH VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG HIỆN NAY. CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI - KHÁI NIỆM, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG THỨC. 52 Chương 3: XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI VÀ CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI - THỰC TRẠNG, NGUYÊN NHÂN VÀ KINH NGHIỆM.
THỰC TRẠNG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI Ở CÁC TỈNH VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG. CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG LÃNH ĐẠO XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI - THỰC TRẠNG, NGUYÊN NHÂN VÀ KINH NGHIỆM. 74 Chương 4: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP CHỦ YẾU TĂNG CƯỜNG SỰ LÃNH ĐẠO CỦA CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG ĐỐI VỚI XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI ĐẾN NĂM 2025. DỰ BÁO NHỮNG NHÂN TỐ TÁC ĐỘNG VÀ PHƯƠNG HƯỚNG TĂNG CƯỜNG SỰ LÃNH ĐẠO CỦA CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG ĐỐI VỚI XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI.
NHỮNG GIẢI PHÁP CHỦ YẾU TĂNG CƯỜNG SỰ LÃNH ĐẠO CỦA CÁC TỈNH ỦY Ở VÙNG ĐỒNG BẰNG SÔNG HỒNG ĐỐI VỚI XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI ĐẾN NĂM 2025. 144 DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH ĐÃ CÔNG BỐ. 146 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 162 Luận văn 1 thạc sĩ xây dựng MỞ ĐẦU 1.
Tính cấp thiết của đề tài Từ khi giành được chính quyền, Đảng ta luôn coi việc lãnh đạo xây dựng và phát triển kinh tế nông nghiệp, phát huy vai trò to lớn của nông dân, chăm lo đời sống vật chất và tinh thần của nông dân là nhiệm vụ quan trọng của Đảng, Nhà nước. Trong giai đoạn hiện nay, Đảng ta khẳng định: Nông nghiệp, nông dân, nông thôn có vị trí chiến lược trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, là cơ sở và lực lượng quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội bền vững, giữ vững ổn định chính trị, đảm bảo an ninh, quốc phòng; giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc và bảo vệ môi trường sinh thái của đất nước [61, tr. Sau hơn 30 năm thực hiện đường đối đổi mới, dưới sự lãnh đạo của Đảng, nông nghiệp, nông dân, nông thôn nước ta đã đạt được thành tựu khá to lớn và toàn diện. Tuy nhiên, Đảng ta cũng khẳng định, những thành tựu đạt được về phát triển nông nghiệp, xây dựng nông thôn và cải thiện đời sống nông dân chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế và chưa đồng đều giữa các vùng.
Thực hiện Nghị quyết số 26-NQ/TW ngày 05-8-2008 của Ban Chấp hành Trung ương (BCHTW) khóa X “về nông nghiệp, nông dân và nông thôn”, Chính phủ đã ra Nghị quyết số 24/NQ-CP ngày 28-10-2008 ban hành “Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ bảy Ban Chấp hành Trung ương khóa X về nông nghiệp, nông dân, nông thôn”, trong đó xác định rõ các mục tiêu chủ yếu cần đạt được, trong đó xây dựng nông thôn mới (NTM) bền vững theo hướng văn minh, giàu đẹp, bảo vệ môi trường sinh thái, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc Tiếp đó, ngày 16-4-2009 Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 491/QĐ-TTg “Ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới”; ngày 04-6-2010 Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 800/QĐ-TTg “Ban hành Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng NTM giai đoạn 2010-2020”; ngày 05-4-2016 Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 558/QĐ-TTg về việc ban hành Tiêu chí huyện nông thôn mới và Quy định thị xã, thành phố trực thuộc Luận văn 2 thạc sĩ xây dựng cấp tỉnh hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2016-2020; ngày 17-10-2016 Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 1980/QĐ-TTg về việc ban hành Bộ tiêu chí quốc gia về nông thôn mới; ngày 16-8-2016 Thủ tướng Chính phủ ký Quyết định số 1600/QĐ-TTg phê duyệt chương trình mục tiêu quốc gia, xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2016-2020. Có thể nói, đến nay, vấn đề xây dựng NTM được đề cập một cách cơ bản, toàn diện và sâu sắc, đáp ứng mong muốn của nhân dân và yêu cầu chiến lược sớm xây dựng đất nước ta cơ bản thành nước công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020. Xây dựng NTM là một trong những nhiệm vụ quan trọng hàng đầu của sự nghiệp đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa (CNH, HĐH) đất nước ta hiện nay. Đồng bằng sông Hồng (ĐBSH) là một vùng đồng bằng lớn nhất ở phía Bắc nước ta, gồm 2 thành phố (Hà Nội, Hải Phòng) và 9 tỉnh trực thuộc Trung ương (Vĩnh Phúc, Bắc Ninh, Hà Nam, Hưng Yên, Hải Dương, Quảng Ninh, Thái Bình, Nam Định, Ninh Bình).
Đây là vùng lãnh thổ có vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng về kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội, quốc phòng, an ninh (QP, AN) của cả nước. Đây cũng là một trong những đồng bằng, vựa lúa lớn của cả nước, là trung tâm của nền văn hóa Việt và là một trong những trọng điểm Đảng, Nhà nước đang triển khai Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng NTM. Với vai trò, chức năng là cơ quan lãnh đạo giữa hai kỳ đại hội đại hội đại biểu đảng bộ tỉnh, các tỉnh ủy ở ĐBSH có chức năng, nhiệm vụ lãnh đạo toàn diện các lĩnh vực phát triển KT-XH, QP, AN trên địa bàn tỉnh, trong đó có lĩnh vực xây dựng NTM. Sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH là nhân tố quan trọng hàng đầu, quyết định sự nghiệp xây dựng NTM ở từng trong vùng.
Thực hiện các nghị quyết của BCHTW và các quyết định của Chính phủ về xây dựng NTM, những năm qua, các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH đã sớm thành lập ban chỉ đạo và tiến hành chọn các xã điểm (riêng tỉnh Quảng Ninh chỉ đạo và tiến hành đồng loạt ở tất cả các xã) trong tỉnh triển khai xây dựng mô hình NTM giai đoạn 2010-2020. Qua 6 năm triển khai thực hiện Chương trình, bước đầu thu được kết quả quan trọng về nhiều mặt. Sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ngày càng đi vào chiều sâu, đem lại hiệu quả tích cực. Tuy nhiên, sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ở Luận văn 3 thạc sĩ xây dựng vùng ĐBSH đối với sự nghiệp xây dựng NTM còn nhiều hạn chế.
Một số nhiệm vụ của chương trình xây dựng NTM được cấp ủy, chính quyền các tỉnh ở vùng ĐBSH triển khai chậm, nhất là công tác quy hoạch xã NTM, công tác giải ngân vốn… Lãnh đạo xây dựng quy hoạch xây dựng NTM chậm, quy hoạch chưa thật khoa học và hợp lý. Chưa huy động được các nguồn lực, chưa phát huy tốt tiềm năng, thế mạnh của địa phương trong xây dựng NTM. Lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp chưa hiệu quả, chậm cải thiện mức thu nhập của nông dân. Lãnh đạo phát triển giáo dục, y tế, văn hóa, môi trường sinh thái… chưa đáp ứng yêu cầu đề ra.
HTCT cơ sở nông thôn, QP, AN, trật tự, an toàn xã hội ở nông thôn chưa thật vững chắc. Về phương thức lãnh đạo, một số tỉnh ủy còn hạn chế trong lãnh đạo tổ chức triển khai thực hiện nghị quyết, chủ trương về xây dựng NTM; chất lượng, hiệu quả công tác tuyên truyền, vận động cán bộ, đảng viên và nhân dân tham gia xây dựng NTM của một số tỉnh ủy chưa cao; hiệu quả hoạt động của ban chỉ đạo chương trình xây dựng NTM các cấp chưa rõ nét, một số tổ chức trong HTCT ở các cấp trong tỉnh chưa tích cực tham gia chương trình; việc lãnh đạo xây dựng các mô hình thí điểm, các điển hình NTM, sơ kết, tổng kết và nhân rộng điển hình tiên tiến còn hình thức; chưa phát huy tốt tính tiền phong, gương mẫu của cán bộ, đảng viên trong tham gia xây dựng NTM; công tác kiểm tra, giám sát của các cấp ủy đảng đối với quá trình xây dựng NTM còn nhiều hạn chế. Xuất phát từ tình hình trên, tác giả chọn vấn đề “Các tỉnh ủy ở vùng đồng bằng sông Hồng lãnh đạo xây dựng nông thôn mới trong giai đoạn hiện nay” làm đề tài luận án tiến sĩ chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền nhà nước. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu 2.
Mục đích Trên cơ sở làm rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH lãnh đạo xây dựng NTM, luận án đề xuất phương hướng và những giải pháp chủ yếu tăng cường sự lãnh đạo của các tỉnh ủy ở vùng ĐBSH đối với xây dựng NTM đến năm 2025. Luận văn 4 thạc sĩ xây dựng 2.
Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ
Trích dẫn luận án này
Đào Thanh Lưỡng (2017). Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng [Luận án tiến sĩ, Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh]. LuanAn.net. https://luanan.net/chinh-tri-hoc/chinh-sach-cong/tinh-uy-dong-bang-song-hong-lanh-dao-xay-dung-nong-thon-moi
Câu hỏi thường gặp
Luận án "Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng" nghiên cứu về vấn đề gì?
Luận án tiến sĩ: tỉnh ủy ĐBSH xây dựng đảng, lãnh đạo Nông thôn mới giai đoạn hiện nay. Phân tích, đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả.
Luận án "Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng" được bảo vệ tại trường nào?
Luận án này được bảo vệ tại Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh. Năm bảo vệ: 2017.
Luận án "Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng" thuộc chuyên ngành gì?
Luận án "Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng" thuộc chuyên ngành Xây dựng Đảng và Chính quyền Nhà nước. Danh mục: Chính Sách Công.
Luận án "Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng" có bao nhiêu trang?
Luận án "Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng" có 192 trang. Bạn có thể xem trước một phần tài liệu ngay trên trang web trước khi tải về.
Cách tải luận án "Lãnh đạo xây dựng NTM ĐBSH: Luận án TS Đào Thanh Lưỡng" về máy như thế nào?
Để tải luận án về máy, bạn nhấn nút "Tải xuống ngay" trên trang này, sau đó hoàn tất thanh toán phí lưu trữ. File sẽ được tải xuống ngay sau khi thanh toán thành công. Hỗ trợ qua Zalo: 0559 297 239.